Echo's van Istanbul

Op 7 december 2017 worden kunstenaar Michaël Bloos en zijn zus gebeld door het Ministerie van Buitenlandse Zaken: “Jullie vader is alles, inclusief zichzelf, kwijtgeraakt in de straten van Istanbul, waar hij nu is weten we niet.” De zoektocht van broer en zus door de oude stad op de grens tussen Oost en West, betekent voor Bloos niet alleen een startpunt van een fysieke zoektocht. De reis naar zijn psychotische vader vormt ook het startsein van een zoektocht naar zijn eigen verhouding tot waanzin en angst om gek te worden.

Eric De Volder

Eric De Volder was niet alleen een Gentse theaterregisseur, maar ook een verzamelaar. Zijn stukken ontstonden na het vinden van een kattebelletje, een doodsprentje of briefwisseling. Deze kleine verhalen kregen een plek in zijn archief. Na de dood van De Volder in 2010 kreeg dit archief een plaats in de collectie van het Museum Dr. Guislain, waar het werd onderzocht en geregistreerd. In Eric De Volder. Archief wordt het volledige archief getoond in een installatie die uitnodigt om te ontdekken, maar tegelijkertijd ook vanalles verbergt. Een wandeling van kast tot kast, van stapel tot stapel, waarbij het kleinste object het grootste verhaal vertelt.

Circonstances

Het Museum Dr. Guislain laat zich een jaar lang inspireren door de Franse pedagoog Fernand Deligny, die ook filosoof, schrijver, filmmaker en kunstenaar was. Hij startte in 1968 een opvangnetwerk in de Cévennes voor kinderen met een vaak autistische problematiek. Experiment stond er centraal: zonder gebruik te maken van gesproken taal creëerde hij een kleine samenleving die in schril contrast stond met het instellingsleven. Circonstances start als een tentoonstelling met onder meer zijn kaarten met ‘lignes d’erre’ en een installatie van Imogen Stidworthy, maar transformeert tot een werkplaats die kunstenaar Simon Allemeersch samen met jongeren uit de Gentse psychiatrie vormgeeft. De vraag ‘Hoe kan het ideeëngoed van Deligny ons ook vandaag inspireren?’ staat doorheen het hele project centraal.

Jardin Guislain

Concertjes in de prachtige binnentuin van het Museum Dr. Guislain, i.s.m. 123-piano en Willem Boel.

11/09 om 18u: ANNELIES VAN HIJFTE & FREDERIK MARTENS  Sopraan en piano. Zwoele potpourri van liederen en opera.

18/09 om 18u: SENNE GUNS  Liedjes over goudvissen en andere Eleboes.

25/09 om 18u: KATRIEN VERFAILLIE  Piano en West-Vlaamse liedjes voor de zorg. 

Gratis toegang. Reserveren is noodzakelijk via deze link.

Het zomert in Guislain

Tijdens de zomer vervelt de binnentuin van het Museum Dr. Guislain tot een oase, waar je kan genieten van concerten, voorstellingen en allerlei activiteiten voor jong en oud. Summer’s here: Museum Dr. Guislain lest je dorst en voedt je geest!

Boek je tickets via de online ticketing van het museum. Dit programma kwam tot stand met de steun uit het Knaldrangfonds van Stad Gent. 

Programma:

  • 11 september: Jardin Guislain (concert): meer info volgt. 
  • 18 september: Jardin Guislain (concert): meer info volgt. 
  • 25 september: Jardin Guislain (concert): meer info volgt. 

Doorlopend:

Concert - Raymond van het Groenewoud

Voor de vijfde editie van Te Gek!? Open Geest, die past binnen de nieuwe jaarcampagne over depressie, toert niemand minder dan Raymond van het Groenewoud langs 12 centra. De start van de toer, vindt plaats op 29 september in Museum Dr. Guislain. Boek je tickets via de online ticketing

Raymond heeft zelf nooit een depressie gehad, maar weet wel wat neerslachtigheid is. Dagen waarbij de ledematen als lood voelen en de kop versuft mee heult. Het gevoel is van voorbijgaande aard, maar soms zet Raymond die neerslachtigheid om in een lied. 'Gelukkig zijn', 'Bierfeesten (Als ik dit maar heb)', 'In mijn hoofd', 'Donkere uren' en natuurlijk het cynische ‘Wat een fijne dag’ zijn enkele pareltjes uit zijn melancholische repertoire. Een nieuwe akoestische opname van het liedje ‘Het is zo lekker (zonder zwart gemoed)’ wordt het themalied van de nieuwe Te Gek!? campagne.

Herman

Van achter zijn cameralens komt Diego Franssens steeds dichter bij zijn ouder wordende vader, bij de persoon Herman. Herman, die besloten had om in lockdown te gaan lang voor het woord in onze mond genomen werd.

“Hoeveel mensen spelen hun ouders kwijt zonder ze echt te kennen? Gewone mensen uit gewone Vlaamse dorpen verdwijnen snel, maar dit is wel mijn vader. Ik wil hem niet vereeuwigen of verheerlijken, maar ik wil wel een bewijs dat hij bestaat. Net zoals ook mijn moeder heeft bestaan. Mijn vader probeert zich te verstoppen, en ik probeer hem te zien. Soms draagt hij fluo maar verstopt hij zich extra hard.”

Er is ook een boek Herman, uitgegeven bij Hannibal Books

Boek je ticket voor de expo op de online ticketing van het museum. 

Alles is toch vol

De collectie PsycArt, die dit jaar in langdurige bruikleen werd gegeven aan het museum, werd sinds 1998 aangekocht door de farmaceutische firma Lundbeck. Naast het opbouwen van een collectie, waardoor kunstateliers in psychiatrische instellingen of dagcentra en ook de kunstenaars zelf werden gesteund, boden ze ook de mogelijkheid aan om tentoonstellingen te organiseren buiten de muren van het ziekenhuis of de instelling. Sinds 2011 coördineerde ze ook artistieke projecten voor instellingen in de sector van de geestelijke gezondheidszorg. Vanaf het begin stond bij de selectie en aankoop de artistieke kwaliteit centraal. PsycArt wil niet de patiënt, maar de kunstenaar tonen. Zo krijgt de patiënt een ander statuut, al is het maar tijdelijk. De collectie bevat werken uit zeer uiteenlopende ateliers. Zo werd er werk aangekocht van ateliers waarmee ook het Museum Dr. Guislain in het verleden heeft samengewerkt en die bekende namen zijn in het veld, zoals La Pommeraie in Ellignies-Sainte-Anne, Kaos vzw in Elsene, Kunsthuis Yellow Art in Geel of La ‘S’ Grand Atelier in Vielsalm. Maar er zitten ook heel wat ontdekkingen bij. 

Omgaan met de dingen

Veel collage kunstenaars maken gebruik van waardeloze materialen als bronmateriaal. Recycleren weggegooide of in onbruik geraakte dragers tot nieuwe werken. Helemaal in de lijn van wat Jaap Kruithof schrijft : "Men moet bewaren, niet om het oude te verheerlijken, maar omdat we moeten hergebruiken in plaats van weggooien." zijn collage kunstenaars vaak verzamelaars, zoekend naar dingen die voor hen waarde hebben, en mogelijk voor niemand anders.

Naar analogie met de vindplaatsen die aan de basis liggen van de verzameling van Kruithof werden ‘de dingen’ op zondag 6 september uitgestald zoals koopwaar op een rommelmarkt, en nodigden we 12 boeiende hedendaagse kunstenaars uit om te komen snuisteren, met één opdracht in het achterhoofd: selecteer één of meerdere voorwerpen, ga er mee aan de slag, herinterpreer ze, en verwerk deze in alle vrijheid. De eerste resultaten hiervan zullen vrij te bezichtigen zijn in de gaanderijen rond de binnenplaats van het Museum Dr. Guislain.

Met werk van: 

Bram Antheunis
David Boon
Brunhilde Borms
Anna Burvenich
Isabelle Cordemans
Johannes Elebaut
Sander Jacobs
Wim Nival
Jelle Van den Heede
Thijs Van der Linden
Eva Vermeiren
Jesse Willems

Generaties lijmen

Vorige zomer liet Museum Dr. Guislain, in samenwerking met het wijkgezondheidscentrum de Kaai, Poco Loco, Tejo vzw, PC Dr. Guislain en het lokaal dienstencentrum De Boei een tiental collageboeken rondreizen in Gent. Elke week kregen de deelnemers een ander boek. Dit project wou het sociaal isolement door corona doorbreken en mensen van verschillende generaties met elkaar verbinden. Ook een tiental geëngageerde kunstenaars sprongen op de kar en gaven het project de nodige artistieke draagkracht. 

Too mad to be true

What can philosophy do for madness? And is there something madness can do for philosophy? And if so, when and where could the two possibly meet? 

Such questions form the broad scope of this conference on philosophy and madness. In recent years, international interest for similar questions has grown considerably. Central themes within this momentum are the current renaissance of phenomenological psychopathology, the renewed value and meaning of the first-person perspective in philosophy and psychiatry, the growing contributions to this subject from the analytic philosophical tradition, neo-psychoanalytic thought, and the philosophically-oriented cognitive neurosciences. 

By explicitly encouraging to bring forward the meaning of lived experience with psychosis, we aim to take madness out of its status as a silenced and passive object of philosophical and psychopathological inquiry, and to bring it back into the communal space of shared philosophical discussion as a subject that speaks for itself, a living voice, and a meaningful experience.

The conference consists of two days of keynote lectures, followed by parallel sessions, as well as a mini-symposium within the conference on the topic of Wouter Kusters’ recently published, seminal work A Philosophy of Madness (MIT Press).

Keynote speakers: Borut Skodlar, Clara Humpston, Louis Sass, Maria Balaska, Nev Jones, Stijn Vanheule, Wouter Kusters.

Organising Committee: Jasper Feyaerts (Ghent University/KU Leuven), Zeno van Duppen (UPC Kortenberg/KU Leuven & Stichting Psychiatrie en Filosofie), Inez Germeys (KU Leuven), Gerben Meynen (VU Amsterdam).

For the full program and additional information, please visit the website of Pyschiatrie en Filosofie.

Practical information:

When? 23 and 24 September 2021

Where? The conference will be held in real life at the Dr. Guislain Museum, Ghent (www.museumdrguislain.be). The conference will be held in accordance with the COVID-19 measures. If these measures should change, the program can be altered. We will keep you posted if changes would be necessary. Visitors that for any reason whatsoever are not able to travel to Ghent, can join part of the program online.

Registration? Register via https://www.psychiatrieenfilosofie.nl/too-mad-to-be-true. Participation fee: 80 euros, including lunch and coffee breaks on 23 and 24 September, and a reception. Places are limited!

Questions? Contact us at info@psychiatrieenfilosofie.nl

Op losse schroeven - Over zenuwpezen, zwartkijkers en zielenknijpers

Waanzin ontregelt, slaat ons uit ons lood en neemt onze houvast weg. Het brengt ons bij de grens van het normale. Maar waar eindigt de norm en begint de chaos? En wie bepaalt waar die grens ligt?

Op losse schroeven, de nieuwe collectiepresentatie, vertelt het verhaal van narren, dollen en waanzinnigen, maar benadrukt ook het belang van psychisch welzijn in een steeds complexer wordende maatschappij. In vijf thema’s ontleedt ze ‘dat andere’, dat ons tegelijk verstoort en fascineert. ‘Abnormaal’ gedrag werd lange tijd opgesloten in imposante gestichten, maar vandaag reikt psychische zorg ver buiten die muren. De tentoonstelling legt ook de vinger op de evolutie en invloed van machtsrelaties in de psychiatrie en probeert vat te krijgen op de vele labels die zowel hulp als hindernis zijn. Ze stelt de tweedeling tussen lichaam en geest ter discussie en toont hoe verbeelding inzicht brengt en het onzegbare zichtbaar maakt. Op losse schroeven vermengt unieke stukken met kleine anekdotes, grote theorieën met verborgen getuigenissen. Objecten, boeken en kunsten komen en gaan. 

De Kabinetten IV

Kunst is onmisbaar. Ze raakt, prikkelt de verbeelding, doet nadenken over mens en samenleving. Kunst kan schaamteloos mooi zijn en bewondering wekken door haar virtuositeit en zeggingskracht.

Hedendaagse musea tonen werk van professionele kunstenaars. Weinige leggen zich toe op het verzamelen en tonen van werk van originele talenten, mensen die geen kunstopleiding genoten of om een andere reden niet tot het gewone kunstcircuit behoren. Dikwijls gaat het om kunstzinnige eenlingen, dwarsliggers, die een eigenwijze keuze maken in materiaalgebruik en techniek. En zij maken het hoogstpersoonlijke tot motief. Hun werken zijn van een grote intensiteit en hebben een uniek handschrift.

De Kabinetten biedt een podium aan ‘solitaire scheppers’, in steeds wisselende opstellingen: recente aanwinsten worden getoond, kwetsbaar werk gaat terug naar het depot, nieuwe thema’s komen aan bod.

De Kabinetten is een samenwerking tussen Stichting Collectie De Stadshof en Museum Dr. Guislain en toont werk van een dertigtal kunstenaars.

De collectie van het Museum Dr. Guislain startte met een kleine verzameling  beeldend werk van artistiek begaafde psychiatrische patiënten en mensen met een mentale beperking. In 2002 kende de verzameling een enorme uitbreiding: de internationaal gerenommeerde collectie van Stichting Collectie De Stadshof kwam als langdurige bruikleen naar Gent. Deze topcollectie – van naïeve kunst tot art brut –  telt meer dan 6000 werken van bijna 400 outsiderkunstenaars als A.C.M., Herman Bossert, Nek Chand,  Paul Duhem, Luiz Figueiredo, Madge Gill, Siebe Wiemer Glastra, Bertus Jonkers, Pavel Leonov, Bonaria Manca, Markus Meurer, Michel Nedjar, Oswald Tschirtner, Willem van Genk en August Walla.

MindTour

Museum Dr. Guislain is tot eind 2022 een van de partners van het project MindTour (Mindful Tourism Services for Mentally Disordered People). Dit Erasmus + gefinancierd project heeft als doel om toeristische organisaties (met speciale aandacht voor musea) toegankelijker te maken voor personen met een verstandelijke beperking en/of een psychische kwetsbaarheid.

Budget voor het volledige project: 232.539 euro

Project partners:

  • Estland: Universiteit van Tartu en Pärnu Museum
  • Letland: Universiteit van Letland en Zeit Hotel
  • België: Thomas More Mechelen-Antwerpen en Museum Dr. Guislain

Doelgroepen:

  • Organisaties die toeristische diensten aanbieden
  • Personen met een verstandelijke beperking en/of een psychische kwetsbaarheid en hun familie
  • De deelnemende instituten voor hoger onderwijs

Resultaten:

  • Situationele scan van de huidige regionale toeristische diensten voor mensen met een verstandelijke beperking en/of psychische kwetsbaarheid
  • Ontwikkelen en testen van service design prototypes
  • Implementatie stappenplan voor de creatie en opschaling van de prototypes
  • Beoordelingsinstrument om de toegankelijkheid van toeristische diensten voor mensen met een verstandelijke beperking en/of een psychische kwetsbaarheid te evalueren
  • De resultaten van deze studie zullen worden gepubliceerd via verschillende kanalen en methoden.

Projectmedewerkers Museum Dr. Guislain:

  • Yoon Hee Lamot: tentoonstellingen, communicatie en internationale projecten
  • Kristine Timperman: publiekswerking en community-projecten

Ode aan het falen

KOM, FAAL MET MIJ
IK NODIG JE UIT
JE HOEFT NIETS TE WETEN, TE LEREN,
TE DENKEN, VERZINNEN, PRESTEREN,
JE MAG VALLEN, HERBEGINNEN, OMKEREN
KOM, FAAL MET ONS

Falen zien we in onze samenleving steeds vaker als een niet-falen: iets waarvan we kunnen leren, een horde die genomen moet worden en die zwanger is van kansen. Maar soms faal je zonder meer, sta je niet sterker terug recht of val je nog dieper. Een ode aan ons falen wil jouw verhalen over falen optekenen. Wat betekent falen? Wat betekent het om het samen te delen? En mogen we eigenlijk nog falen zonder meer? Een Ode aan ons falen is een rondreizende, participatieve installatie van beeldend kunstenaar en therapeute Sara Claes. De wanden van de installatie worden door de bezoekers beschreven met faal-verhalen. 

Meer info: http://postkaartproducties.com/een-ode-aan-ons-falen 

OMDAT FALEN EEN RECHT IS.

#eenodeaanonsfalen #postkaartproducties #omdatfaleneenrechtis

©SaraClaes

GuislainGuislain app

Ga op weg met de GuislainGuislainapp  en ontdek de verborgen plekjes van de historische Guislainsite.

Vraag je je als bezoeker van het Dr.Guislainmuseum wel eens af wat zich in en rond de verschillende gebouwen op de site bevindt, hoe het er vroeger was en welke verhalen zich op deze intrigerende plaats hebben afgespeeld?

Met de GuislainGuislainapp kan je nu zelf de ‘tour’ doen, de site ontdekken op je eigen tempo, de bijhorende foto’s bekijken en de verhalen lezen. Je komt er alles te weten over de grote brand van 1928,  over de ‘koer van de furieuzen’ van broeder Max, over de toediening van de eerste psychofarmaca… En wie was ook weer Dr. Guislain, de man die dit allemaal realiseerde? Kortom, geniet van een fijne wandeling en beleef tegelijk de geschiedenis van het Guislaingesticht in een notendop.

In het museum kan je de app gratis downloaden (enkel) op je tablet via de Apple of Play store (en thuis verder een aantal interessante extra’s bekijken zoals de ‘wall of patients’ en de tijdlijn van het instituut). Vraag de code aan de balie. Heb je geen tablet, geen nood: het museum leent je er een voor de duur van je bezoek.

De app is een initiatief van de UGent (onderzoeker Ruben Mantels, Instituut voor Publieksgeschiedenis) in samenwerking met Museum Dr.Guislain. Fotograaf Jan Crab zorgde voor de fantastische nieuwe opnames.

Download hier: Android en Apple

Ongehoord

Ondanks de grote aandacht voor autobiografische verhalen wordt niet iedereen erkend als een competent verteller. Mensen die niet, moeilijk of anders spreken, om welke reden dan ook, krijgen weinig kans om in dialoog te gaan of om hun angsten, verlangens en noden te uiten. Hun expressievormen zijn meestal ‘ongehoord’. Omdat hun expressie en communicatie niet verloopt zoals verwacht én omdat hun stem letterlijk niet gehoord wordt. Maar wat gebeurt er indien we voorbij het louter gesproken woord gaan en inzetten op interactie en ontmoeting?

Deze tentoonstelling neemt de toeschouwer mee in een onderzoekstraject met mensen voor wie communiceren niet altijd vanzelfsprekend is. Er worden vragen uitgediept rond communicatie, stem en gehoord worden, zonder ze sluitend te beantwoorden. Het proces van het onderzoek staat centraal: de zoektocht naar manieren om situaties te creëren waarin ongehoorde verhalen kunnen ontstaan en gehoord worden.

Naast inzage in onderzoeksproces is er ook werk te zien van volgende kunstenaars:

Sonja Jokiniemi, Ann Hamilton, Leen Van Tichelen, Gert De Munter, Karel Verhoeven, Mariske Broeckmeyer, Katrien Vermeire, Marieke Vandecasteele, Davien Dierckx

Er is ook een boek, uitgegeven bij epo: Ongehoord: over kleine interacties wanneer woorden niet vanzelfsprekend zijn

Altered States - Joachim Koester

Het oeuvre van Joachim Koester kan omschreven worden als een wandeling door onbekende gebieden, zowel geografisch als mentaal. De tentoonstelling Altered States brengt werken bijeen die deze grensgebieden onderzoeken. Een altered state of ‘veranderde staat van bewustzijn’ verwijst naar een tijdelijke verandering in de mentale toestand. De oorzaak is vaak extern, zoals een drug of een ritueel, maar ook intern zoals een psychose of simpelweg een dagdroom. Koesters fascinatie voor roesmiddelen heeft hij gemeen met sjamanen en hippies, maar ook met psychiaters. Deze laatsten zagen de therapeutische mogelijkheden, maar werden tegelijkertijd geconfronteerd met de vernietigende kracht ervan. Joachim Koesters werk graaft naar de historische context waarin drugs geteeld, verhandeld en gebruikt werden en legt verbanden met de actualiteit. Grote en kleine verhalen werpen een open blik op onze relatie met de roes.

Boek je ticket voor de expo online

De expo Altered States kadert in de campagne Te Gek!? Roes(t).

Tussen ons - Over leven met een verslaving

Ouders en kinderen spreken over hoe een verslaving tussen hen in staat. Hoe kan je omgaan met je moeder als zij de dag niet meer door komt zonder pillen en nog slechts  een schim van zichzelf lijkt? Blijft er genoeg liefde over om je zoon onvoorwaardelijk te steunen als hij zich steeds meer in drank en drugs verliest? Hoe moeilijk is het om het vertrouwen tussen twee mensen te behouden? Telkens opnieuw de strijd tussen liefde en verslaving. Een gevecht tussen twee machtige krachten, met een onzekere winnaar.

Met grote dank voor de eerlijke en moedige getuigenissen.

De expo Tussen ons kadert in de campagne Te Gek!? Roes(t).

Boek je ticket voor de expo online

Gaston Wuestenbergs

Het werk van Gaston Wuestenbergs vertrekt vanuit een onvoorwaardelijke liefde voor de natuur. Zijn kunstenaarsboeken zijn een verzameling van observaties, maar ook een commentaar op de wijze waarop we vandaag met de natuur omgaan. Hij beschrijft en verbeeldt voorwerpen die hij vindt en creëert zo een universum waarin alles onderling in verbinding staat. Zo is ook het werk niet los te koppelen van de kunstenaar zelf.

Doven zien

De Amerikaanse politicoloog Francis Fukuyama (1952) deed in de jaren 1980 veel stof opwaaien wanneer hij het einde van de geschiedenis propageerde. Zijn laatste boek Identiteitspolitiek is opnieuw een analyse die de nagel op de kop slaat. Elke keer dat een samenleving wordt gevraagd om een groep mensen te erkennen als een groep gaat dit ten koste van hun individualiteit. Want alle leden van de groep worden dan in één hokje gestopt, alsof ze allemaal hetzelfde zijn. Dan betreed je gevaarlijk terrein. Het impliceert al snel dat álle vrouwen, of álle zwarten, of álle Turkse immigranten hetzelfde denken en doen.

‘Het is vooral problematisch wanneer het identiteit omschrijft op basis van vaststaande categorieën zoals ras, etniciteit of geslacht. Zo krijg je een steeds grotere verzameling van groepen die elk ontoegankelijk zijn voor anderen. Nu al zien we dat identiteitspolitiek steeds meer en kleinere categorieën van identiteiten produceert. Eerst waren er homo’s en lesbiennes, toen kregen we transgenders, nu wordt gesproken over interseksualiteit en genderfluïditeit. De groepen worden steeds specifieker. Dat draagt eraan bij dat we steeds meer onze verschillen benadrukken.’

De tentoonstelling ‘Doven Zien’ onderzoekt die identiteitspolitiek nu eens niet vanuit een sociologische of politicologisch hoek, maar in de nasleep van de-kolonisatie-golven in museumwereld, zet het een antropologische bril op. “Horenden” zijn de dominante groep en doven of slechthorenden beschouwen ze als de minderheid waarover de horenden veel te zeggen hebben. Als minderheidsgroep worden zij onder de loep genomen.

In een visueel parcours wordt een wetenschappelijke analyse gemaakt van die groep. Maar hebben we het dan uiteindelijk over de groep die horenden als groep bepalen, die hen op zekere manier marginaliseren? Of hebben we het eerder over onszelf, de groep van horenden die kijkt naar een minderheid?

Eenmaal wij het vooroordeel van ons hebben afgelegd dat slechthorenden en doven beperkt zouden zijn, beseffen we al snel dat het gaat om een verzameling mensen met eigen identiteit. Wat het meest en duidelijkste in het oog springt in de wijze waarop men binnen deze groep met elkaar communiceert. De gebarentaal is de opvallendste manier waarop doven zich onderscheiden van horenden. De 15de verjaardag van de Vlaamse Gebarentaal vormt daarom in 2021 de aanleiding om  het brede publiek te confronteren met hun eigen vooroordelen over doven en slechthorenden.

De tentoonstelling kwam tot stand door een nauwe samenwerking tussen fotograaf Benny De Grove, Doof Vlaanderen, Erfgoedhuis Zusters van Liefde JM en het Museum Dr. Guislain.

Met steun van: Stad Gent en Nationale Loterij (logo’s)

Reserveer je bezoek via de online ticketing van het museum. 

Danser brut

Lichaam en geest. Beheerst en spontaan. Binnen en buiten de lijn. Danser brut biedt een atypische kijk op dans, lichaam en beweging. Een tentoonstelling die beweging in al haar vormen onder de loep neemt: van draaimolen tot dansepidemie, van trance tot hysterie, van het gesticht tot het podium. Via een intrigerende mix van outsiderkunst, moderne en hedendaagse kunst, medische archiefdocumenten, filmfragmenten… onderzoekt Danser brut verschillende expressievormen van het lichaam, het gezicht en de handen als een vertaling van hoe men in de wereld staat.

Danser brut wordt georganiseerd door BOZAR, Brussel en het Museum Dr. Guislain, Gent naar een origineel concept door het LaM, Lille Métropole Musée d’art moderne, d’art contemporain et d’art brut.

Dr. Guislain Museum. Outsider Art: In search of European roots

In 2018 organiseerde het Museum Dr. Guislain op vraag van het Versi Art Museum een tentoonstelling over de geschiedenis van de psychiatrie en outsiderkunst in Seoel. Het was de eerste keer dat er in Zuid-Korea een tentoonstelling over dit thema werd gemaakt. De initiatiefnemers wilden zo psychisch ziek zijn uit de taboesfeer halen. Ook voor de tentoonstelling Dr. Guislain Museum. Outsider Art: in Search of its European Roots verscheepte het museum een fraaie selectie uit zijn collectie naar Japan. Hoogtepunten uit de kunstcollectie maken de Europese geschiedenis van de art brut of outsiderkunst tastbaar voor een publiek dat hiervoor steeds meer interesse toont. 

De geschiedenis van Art Brut of Outsiderkunst is niet lineair en vol valkuilen. Van psychotische kunst over de Bildnerei der Geisteskranken en Jean Dubuffets Art Brut tot Harald Szeemanns Individual Mythologies en Roger Cardinals concept rond outsiderkunst. De fascinatie en interesse voor kunst gemaakt door autodidacten en kunstenaars die geen commerciële focus hebben is enorm. De ideeën hierover veranderen en verschuiven. De verschillende termen die werden gebruik om dit soort werken te beschrijven, falen telkens weer en staan centraal in deze discussie.

Deze expo kwam tot stand met de steun van de Vlaamse Overheid.

De tentoonstelling is deel van een traject waarbij het Museum Dr. Guislain zijn eigen visie op de zogenoemde outsiderkunst bevraagt. Werken gelinkt aan belangrijke intellectuele stellingnames van de twintigste eeuw zijn essentieel in de discussie over de plek die deze kunstenaars moeten toegewezen krijgen. De tentoonstelling brengt een honderdtal werken bijeen van kunstenaars als Madge Gill, Johann Hauser, Oswald Tschirtner, André Robillard, Willem van Genk, Gerard van Lankveld, August Walla en Carlo Zinelli. 

Collage

Collage
Coupee

Collagekunst heeft een laagdrempelig en democratisch karakter: het knippen en plakken, vaak met gevonden materialen, maakt het tot een toegankelijke kunstvorm. Het bronmateriaal kan om het even wat zijn, inspiratie wordt gevoed door vele zaken. De archieven van het Museum Dr. Guislain lenen zich perfect als vertrekpunt voor kunstenaars die het gewend zijn om te werken met oude foto’s, documenten, stempels… 14 geselecteerde kunstenaars van Coupee Collage Collective, een platform voor hedendaagse collagekunst, doken in het archief en lieten zich onder meer inspireren door psychologische tests, vloeipapiertjes uit medische registers tot een citaat uit een publicatie van Joseph Guislain. Hun verrassende blik leverde inspirerende werken op die de collagetechniek omarmen, maar ook met veel durf uitdagen.

Bram Antheunis
Pieter Bauters
David Boon
Brunhilde Borms
Isabelle Cordemans
David Delruelle
Stephanie Herremans
Sander Jacobs
Nicolas van Parys
Jelle Van den Heede
Thijs Van der Linden
Marie Verboven
Eva Vermeiren
Jesse Willems

Collage
#kunstinafzondering

Covid-19 sloot niet alleen tijdelijk de deuren van het Museum Dr. Guislain, maar ook die van psychiatrische en jeugdhulpinstellingen. Hun bewoners werden hard getroffen. Snel kwam de vraag om kunst en cultuur binnen de muren van hun afgeschermde instellingen te brengen. Samen met Coupee Collage Collective werden kunstenaars en bewoners van instellingen met elkaar in contact gebracht om gedurende de maand april heen en weer te corresponderen. Op zoek naar de perfecte balans tussen artistiek en sociaal, digitaal en analoog, ontstond #kunstinafzondering.

Via mail art gingen werken van de kunstenaar naar een of meerdere bewoners van een instelling en terug. Sommige kunstenaars vroegen om met dezelfde materialen aan de slag te gaan die dan meegestuurd werden in pakketjes. Voor anderen was het verknippen of verscheuren van hun eigen werk en creatie van iets nieuws de cruciale insteek. Museum Dr. Guislain presenteert deze zomer een selectie van de werken die tijdens het project ontstaan zijn. Het bewijst dat cultuur zich ook door de muren van gesloten instellingen kan wringen en kan zorgen voor verbinding en contact.

Onderbelicht

“Een aangrijpend beeld van hydrocefalie, een stille doder met de omvang van malaria.

Zeven jonge fotografen, studenten van het KASK, trokken enkele maanden naar één van de Child-Help projecten om in beeld te brengen wat voor de wereld ‘onderbelicht’ blijft. De overgrote meerderheid van kinderen met hydrocefalie wordt geboren in ontwikkelingslanden waar amper toegang is tot levensreddende chirurgie. Dat maakt dat de meeste van hen in de donkerte van hun schamele huizen een langzame pijnlijke dood sterven. Zij geraken zelfs niet tot in de statistieken en zo blijft hun bestaan voor de rest van de wereld onopgemerkt. Deze tentoonstelling is een eerbetoon aan het moedige gevecht van deze honderdduizenden moeders en de strijd die Child-Help met hen voert. Het brengt de initiatieven in beeld die Child-Help met lokale partners opzet om ook deze kinderen een eerlijke start te geven van hun leven.

 

Onuitgesproken

In 2014 werd bij acteur en regisseur Michel Van Dousselaere (1948) een zeldzame vorm van progressieve afasie geconstateerd, een hersenaandoening waardoor zijn spraakvermogen stilaan verdwijnt en waardoor hij fysiek aftakelt. Een verder leven als acteur werd onmogelijk. De liefdevolle en vaak humoristische wijze waarop Michel en zijn vrouw Irma Wijsman met elkaar omgaan sinds die dramatische wending maakte indruk op fotograaf Stephan Vanfleteren. Het resulteerde in een bijzondere samenwerking. De teksten van Elvis Peeters begeleiden de beelden op treffende wijze. De expo en publicatie Onuitgesproken zijn een ode aan de liefde en de kwetsbaarheid van het leven. Hoewel de foto’s en teksten laten zien dat taal, geheugen en motoriek kunnen versplinteren, blijft de schoonheid van de mens zichtbaar.

Bekijk de documentaire Acteur verliest de woorden op VRTNU.

Project Z

PROJECT Z is een eerbetoon aan (on-)beminde muziek van bijzondere kunstenaars. Treed binnen in het spiegelpaleis van de scheve noot, het wilde universum van de expressie en ongefilterde klanken. Alles ongehoord. 

In het socio-artistieke veld, bij instellingen en gespecialiseerde kunstencentra en platenlabels… speurt KRANKLAND (Eline Adam en Thomas Werbrouck) naar oude en hedendaagse parels buiten de mainstream. Muziek gemaakt vanuit a-typische invalshoeken. Oeuvres van artiesten die het ‘normale’ en het ‘schone’ op losse schroeven zetten, artiesten die in vraag stellen wat het betekent om artiest te zijn… 

Met een dik songbook onder de arm nodigt KRANKLAND bekende artiesten uit: wie voelt zich verwant? Wie laat zich uitdagen? Wie brengt een ode aan de expressie?

Zo zijn unieke verbintenissen ontstaan, samenwerkingen waar het anders-zijn verdwijnt. Vier van deze unions extraordinaires krijgen een plek en een installatie in het Museum Dr. Guislain.

Olivier Deprez & Adolpho Avril

Graveur en tekenaar Olivier Deprez liet zich samen met Adolpho Avril uit kunstenaarsatelier La S in Vielsalm, inspireren door Film van Samuel Beckett. Deze stille kortfilm uit 1964 over kijken en bekeken worden is de enige film die de schrijver van Wachten op Godot maakte. Olivier Deprez laat zich inspireren door bestaande beelden, vaak gevonden op sociale media of Youtube. Hij herinterpreteert ze in houtsnedes en vormt ze om tot een beeldverhaal. De werkinstallatie Noise gravure toont een aantal gravures uit de samenwerking met Adolpho Avril naast de film Après la mort, après la vie.

Noise Gravure werd gerealiseerd in samenwerking met Bibliotheca Wittcokiana en met de steun van CultuurCulture.

Bloedtest

Hoe zal onze samenleving er in de toekomst uitzien? Wordt die steeds gezonder, perfecter, zelfs zonder schoonheidsfoutjes? Door de medische vooruitgang lijkt dit niet langer een utopie. Steeds meer ziektes worden behandelbaar, genen kunnen worden aangepast, alles lijkt controleerbaar. Hoe onze samenleving er in de toekomst kan uitzien, weten we dus al. De vraag is: in wat voor een samenleving willen wij leven?

Wit.h en Museum Dr. Guislain brengen beeldende kunstenaars en performers samen die zich de vraag stellen of we wel alles willen weten wat de wetenschap ons kan vertellen, want meer vrijheid betekent ook meer verantwoordelijkheid. En hoe vrij zijn we eigenlijk wanneer we keuzes moeten maken?

15 camerata artista werkten een jaar lang rond dit project, met als resultaat verschillende artistieke projecten van kunstenaars met en zonder beperking, vertrekkend vanuit diverse disciplines: muziek, beeldende kunst, theater…

Het Transsylvanië Archief - Agent N37 en het yetidossier

Heeft de Russische geheime dienst jarenlang onderzoek gedaan naar de yeti, de verschrikkelijke sneeuwman? Werd hij gevonden en gedood? Het Transsylvanië Archief, een project van het Russische kunstenaarsduo Marta Volkova en Slava Shevelenko, vertrekt vanuit deze vragen. Door middel van documenten uit het KGB-archief, enkele lichaamsdelen van de yeti en werken van kunstenaar en agent N37 onderzoeken ze of geschiedenis maakbaar is. Marta Volkova en Slava Shevelenko spelen in hun werk een spel tussen origineel en kopie, authenticiteit en cynisme, kunstgeschiedenis en politieke realiteit.

In Museum Dr. Guislain is ook Uit het leven van de kevers te zien, een tentoonstelling rond het onderzoek naar de Tunguska scarabeus, een nieuwe soort kever die zich tot een euromunt kan transformeren. 

De geschiedenis van de psychiatrie

Wat is een keisnijding? Hoe drijft een sjamaan boze geesten uit? Wat was het effect van de ‘rotatietherapie’ van de eerste Belgische psychiater Joseph Guislain? Welke objecten beschermen tegen ziekte en waanzin? Hoe ziet de psychiatrie er vandaag uit?

De omgang met waanzin is een mengeling van magie en religie, dwang en zorg, controle en wetenschap. Dat waar geen rede mee te rijmen valt, wil men bestraffen, zalven, verzorgen of genezen.

De geschiedenis van de geestelijke gezondheidszorg is er een met veel radeloosheid, foute praktijken en soms ongewettigde euforie. De psychisch zieke stelt ons vragen die niet van de minste zijn. Hoe gaan we om met de andere, maar  ook met het andere in onszelf?

De permanente tentoonstelling over de geschiedenis van de psychiatrie besteedt ook aandacht aan waanzin in andere culturen en hedendaagse vragen, problemen en opvattingen. Door de begrippen ‘waanzin’ en ‘geestesziekte’ in hun historische en culturele context te plaatsen wil het Museum Dr. Guislain de grens tussen ‘normaal’ en ‘abnormaal’ in vraag stellen.

SENSES PRESENT

In a time when an abundance of mainly visual stimuli – often digital screens - determines our everyday life the individual is confronted with overwhelming sensory experiences often leading to diverging reactions ranging from restlessness to apathy. SENSES PRESENT is a temporary multimedia side exhibition of and response to the museums’ main exhibition Prikkels (Sensations) by first year students of the Interdisciplinary Art bachelors’ program of Zuyd Hogeschool Maastricht. In this exhibition the students round up two month of artistic and scientific research considering the brain and our senses. During the project the students visited the Museum Dr. Guislain and attended several art workshops and lectures concerning the topic of stimuli. Several philosophical questions about perception, the zeitgeist and our being in the world were raised. ‘Are we our senses?’ is just one of them.

We'd also like to use this opportunity to invite you to the symposium 'All Sensations', which will take place in the museum preceding the opening of the first years' exhibition. 

TIME SCHEDULE
12:30h Start symposium 'All Sensations' 
15:30h Opening exhibition 

LOCATION
Museum Dr Guislain, Jozef Guislainstraat 43, 9000 Ghent, Belgium (the symposium will take place in the lecture hall of the museum)

The symposium is organized by iArts in cooperation with Museum Dr Guislain and Filosofie Oost-West.

The exhibition will be running from 17 May until 2 June 2019.

(on)macht

De tentoonstelling (on)macht werd gecureerd door het Museum Dr. Guislain in samenwerking met De Facktorij in Zoersel en is ook daar te bezichtigen.

Waar? De facktorij - PC Bethanië: A. Vesaliuslaan 39, 2980 Zoersel
Wanneer? Donderdag, vrijdag, zaterdag, zondag van 10u tot 17u.

Prikkels

Alles om ons heen tintelt en zindert. Digitale schermen lichten op. Neuronen knetteren onder de hersenpan. Zintuigen raken overweldigd. Sommigen duiken gretig in die overvloed aan stimuli, anderen gaan kopje onder of zoeken soelaas in een prikkelarme omgeving. Worden we rusteloos of futloos, lijden we aan digibesitas of burn-out? De uitersten bestaan vandaag naast elkaar: tegenover de flaneur in de bruisende metropool staat de moderne heremiet, en aan de afzonderingsruimte grenst het voortdenderende internet.

Prikkels. Tussen pijn en passie haakt in op het debat over de plaats van het individu in zijn razende of juist desolate omgeving. Reageren we verveeld of geïrriteerd, zijn we hoogsensitief of juist apathisch, zoeken we de platte rust op of vinken we de bucketlist af?  De tentoonstelling verkent op cultuurhistorische en artistieke wijze de balans tussen de overdaad en het tekort aan impulsen, en onderzoekt hoe we onze dorst naar prikkels koortsachtig trachten te lessen, of hen net krampachtig proberen buiten te sluiten.

I.s.m. Kopergietery, Gezinsbond, Kinderrechtencommissariaat, Agentschap Jongerenwelzijn, Mediawijs
Voor alle activiteiten: www.prikkels.be

Narrenpraat - wegens succes verlengd

In de jaren 1960 werd de psychiatrie bekritiseerd door een brede tegenculturele beweging die de ideeën van ziekte, opsluiting en autoriteit op de korrel nam. Het optimistische geloof in het aloude gesticht werd ontmanteld. In die revolutionaire context komt de creatieve therapie op. De ateliers hadden een therapeutische functie, maar waren tegelijkertijd broedplaatsen van artistiek talent. Dit ontgaat ook musea en curatoren niet. In Kassel bekleedt de bekendste outsider uit de geschiedenis, Adolf Wölfli, een centrale plek in Documenta V. En in 1989 creëert curator Jan Hoet met Open Mind een belangrijk forum voor vele ‘leerlingen’ uit de ateliers van kunstenaar Vincent Halflants.

Meer dan zeventien jaar lang leidde Halflants een atelier in de psychiatrische ziekenhuizen van Tienen en Diest. De werken van zijn ‘leerlingen’ functioneerden als stabilisatoren, als een middel om evenwicht te zoeken en te vinden. Hij liet hen tekenen en beeldhouwen en zo met zichzelf kennismaken. Vanaf 1969 zorgde Halflants voor een ontmoetingsplaats, die soms een vrijplaats was, maar waar er soms ook noodgedwongen structuur binnensloop. Als archivaris en curator bracht hij een collectie samen, een levend museum, dat getuigt van een zeer bijzondere plek.

De schenking in 2018 van deze waardevolle collectie aan Museum Dr. Guislain betekent niet alleen een ware schat aan werken, maar ook aan informatie. Tijdens de tentoonstellingsperiode werkt het museum aan de ontsluiting van de collectie. Museummedewerkers zullen in workshops verschillende doelgroepen inwijden in de gebruikte technieken en de diverse kenmerken van unieke kunstwerken en hun makers.
Het museum dankt Vincent Halflants en zijn echtgenote Leen Lybeer voor dit levenswerk, dat met deze tentoonstelling voor het voetlicht wordt gebracht.

Zomergasten

Galerie Atelier Herenplaats

Misdaadtaferelen, buitenaardse wezens en bloemschildpadden kleuren de bruisende werkplek van Galerie Atelier Herenplaats. Dit opmerkelijke, Rotterdamse initiatief biedt kunstenaars met een verstandelijke beperking of psychiatrische achtergrond ruimte voor experiment. De kunstenaars zijn vertegenwoordigd in Europese en Amerikaanse collecties en stellen internationaal tentoon. De keuze die Museum Dr. Guislain maakte uit de omvangrijke verzameling van het atelier komt samen in een universum dat verleidt en verbaast, en ons soms ook bruusk naar binnen trekt.

Kunsthuis Yellow Art

Het ouderlijke huis van Jan Hoet werd in 2004 een broedplek voor kunstenaars met een psychische kwetsbaarheid. Kunsthuis Yellow Art schreef zich zo in de psychiatrische geschiedenis van Geel in, een stad die al eeuwenlang bekend staat om zijn unieke gezinsverpleging. Ook voor Yellow Art is integratie het sleutelwoord. Museum Dr. Guislain dook in de depots van het kunsthuis, opende ontelbare mappen, zwierf door het atelier en snuisterde in archiefkasten. Een tocht langs bollenstructuren en berglandschappen, bevolkt door lonkende dames en glimmende huishoudapparaten.

Het Vijfde Seizoen en Beautiful Distress

Aan de rand van de instelling Willem Arntsz Hoeve in Utrecht ligt een apart paviljoen. Het gebouw herbergt een bijzonder initiatief: Het Vijfde Seizoen. Sinds 1998 nodigen de initiatiefnemers van dat project per seizoen een of meerdere, bekende of minder bekende kunstenaars uit om er 3 maanden lang te verblijven en ten minste één werk te realiseren. Stichting Beautiful Distress startte in de psychiatrische instelling Kings County in New York in 2014 een vergelijkbaar project. Een selectie van de werken gemaakt tijdens die kunstenaarsresidenties in Utrecht en New York ontpopt zich deze zomer in Gent tot een manifest: kunstenaars breken, van binnenuit, de eeuwenoude muren rond de psychiatrie af.

Angst

Terroristische aanslagen, nucleaire dreiging, hoogoplopende politieke spanningen: angst beheerst vandaag de wereld, maar ook ons leven. Wat is ons geld nog waard? Hoe zal de klimaatopwarming onze toekomst bepalen? Angst is een instinctieve emotie en bepaalt voor een groot deel ons handelen. Als reactie zoeken we controle als houvast: een gebrek eraan geeft ons een gevoel van machteloosheid. Anderzijds maakt een teveel aan controle ons weer ongemakkelijk en wantrouwig. Willen we wel bespied worden door beveiligingscamera's? Zijn onze data op het internet veilig? Angst heeft op iedereen een sterke impact: ze verspreidt zich als een lopend vuurtje. Wat doen de psychiater en de psycholoog met deze alomtegenwoordige angst? Ze zoeken naar behandelingsmethodes, van therapeutisch gesprek tot Deep Brain Stimulation. Of worden we net aangetrokken door angst – wanneer ze verpakt wordt als entertainment – en beschermt ze ons voor nakend onheil – als een overlevingsmechanisme?

De tentoonstelling Angst wil de vele gezichten van deze emotie laten zien, want hoewel angst van alle tijden en culturen is, werd ze telkens anders beleefd, gecultiveerd en bestreden. Van ‘godsvrezend’ tot angst voor de medemens, van hoogstpersoonlijke fobie tot massahysterie.

 

Emoties gaan naar het werk

Sinds de negentiende eeuw verschaft het menselijke lichaam wetenschappelijke data en worden gevoelens gecatalogiseerd. Vandaag transformeren emoties door middel van technologie tot waardevolle goederen: emotie wordt kapitaal. Slimme apparaten proberen vertrouwen te winnen om zo weer informatie te verzamelen. In Emoties gaan naar het werk onderzoekt de New Yorkse Zoe Beloff waarheen deze evolutie leidt. Kunnen technologische systemen onze emoties begrijpen? Zullen emoticons ons gevoelsleven bepalen? Hoe zal technologie de aard van onze verlangens beïnvloeden, als ze steeds meer emotionele karakteristieken vertoont?

The Origin

Vorige zaterdag werd in Seoul, Zuid-Korea de tentoonstelling The Origin - History of psychiatry and art brut geopend in KT&G SangSang Madang. De tentoonstelling werd gemaakt door het Museum Dr. Guislain. Het is de allereerste keer dat in dit land, waar het taboe op geestelijke kwetsbaarheid nog zeer groot is, over deze geschiedenis een tentoonstelling wordt gemaakt. De belangstelling van media en publiek is groot.

Faces

De tentoonstelling Faces die Frank Demarest cureert, in een samenwerking van PAK(Platform voor actuele kunsten Gistel), Psychiatrisch Centrum (P.C.) Sint-Amandus Beernem en Museum Dr. Guislain Gent, neemt het gezicht als uitgangspunt, inspiratie en confrontatie.  Voor Frank Demarest zijn angst, pijn, kwelling, vervreemding, maatschappelijke isolatie en breekbaarheid hierbij sleutelwoorden, het gezicht vormt de toegangspoort. Een vriendschap met kunstenaar Jan Deconynck ontsloot voor Frank Demarest de wereld van de psychiatrie. Boeiend, vond hij, vooral omdat hij daar geen gekke, maar gewone mensen ontmoette, die op één of andere manier niet meer functioneerden in onze hectische samenleving. Wat zegt dat over normaal en abnormaal? Wat zegt dat over hoe wij samenleven? En boven alles: hoe kan beeldende kunst verdriet, conflict en pijn op een bijzondere manier ‘omzetten’ in schoonheid.

Out of the box

Recollection of the Abyss
Museum Dr. Guislain

Het bewaren van menselijke resten voor wetenschappelijk onderzoek en onderwijs resulteert in de aanleg van medische collecties. Ethiek, cultuur en tijdsgeest zijn steeds bepalend geweest in de vraag hoè en òf deze verzamelingen aan een publiek getoond kunnen worden.

Zo worden deze collecties fysieke herinneringen aan onze omgang met het dode lichaam doorheen de tijd. De weerzin tegenover elk herkenbaar contact met de dood blijkt echter een constante doorheen de geschiedenis. Deze kon en kan blijkbaar enkel omzeild worden door de dood mooier of onherkenbaar voor te stellen. In de 17de eeuw omfloerste Frederik Ruysch lichaamsdelen met kant. Vandaag leggen we biobanken aan met een onherkenbare collectie van menselijk materiaal waarin het dood weefsel een abstract gegeven wordt. Het werk van Alexi Williams Wynn verleidt met fascinerende en intrigerende vormen maar wekt terzelfdertijd een gevoel van ongemak en onbehagen op. Haar werk zet aan tot reflectie over de spanningsboog tussen schoonheid en het afstotelijke. Haar installaties confronteren tegelijkertijd met onze huidige vervreemding van het lichaam.

Co-curatoren: prof dr. Ignaas Devisch (medische filosofie en ethiek, UGent) en beeldend kunstenares Alexi Williams Wynn

Meer info over de andere tentoonstellingen in het kader van Out of the box, zie http://www.ugent.be/200/outofthebox

(On)behandeld

Moet iemand die een misdrijf beging, maar niet verantwoordelijk is voor zijn of haar daden gestraft worden? Of is een psychiatrische behandeling meer aangewezen? En wat als deze niet voorhanden is?

Bij de situatie van een veroordeelde misdadiger of een psychiatrische patiënt kunnen we ons een voorstelling maken. Maar bij een geïnterneerde persoon is dit minder het geval. De tentoonstelling (On)behandeld toont het dagelijks leven van geïnterneerde personen, maar ook het abstract juridisch kader.  Want achter de juridische uitspraken gaan mensen schuil met een psychische problematiek en/of een beperking. Hoewel internering voor hen een geschikt alternatief voor detentie lijkt, is de realiteit vaak complex en problematisch.

(On)behandeld. Over internering, schuld en boete wil het debat rond forensische psychiatrie voeden, en confronteert de historiek, de dwingende actualiteit en de regelgeving met verhalen van daders en slachtoffers.

(On)behandeld is een samenwerking tussen de Orde van Vlaamse Balies, Handelsreizigers in ideeën en Museum Dr. Guislain.

Ave Luïa

Ave Luïa duikt in een buitenissige wereld van kardinalen en nonnen, kazuifels en crucifixen, kathedralen en glasramen en schept een universum waarin alom gekende religieuze beelden een nieuwe gedaante aannemen. Wars van ideologische polemieken en actuele debatten, viert de tentoonstelling de creatieve omgang met de katholieke beeldtaal en met verhalen die diep verankerd zitten in de westerse cultuur. Het Lam Gods krijgt een make-over, het nieuwe testament een verrassende interpretatie. Onbevangen apostels en rebelse exegeten maken van Ave Luïa een hoogmis van verheven genot.

Ave Luïa werd gecreëerd in La “S” Grand Atelier. Het atelier voor kunstenaars met een verstandelijke beperking in Vielsalm staat bekend om zijn eigenzinnige benadering van de art brut. Gedurfde collectieve en thematische projecten, en het samenwerken met hedendaagse kunstenaars zorgen ervoor dat La “S” de laatste jaren een unieke plaats verwierf in het actuele kunstenlandschap.

Bruno Decharme/collection abcd en Antoine de Galbert verwierven deze buitengewone werken met de bedoeling om ze te bewaren als geheel en ze aan een zo groot mogelijk publiek bekend te maken.

Collecties abcd / Bruno Decharme, Parijs & Antoine de Galbert, Parijs

Een andere wereld

Waar ligt de grens tussen fantasie en werkelijkheid? Hoe onderscheid je droom van delirium, waan van wens, hallucinatie van inzicht? Op welke manier kan je onderzoeken of verbeelden wat zich ergens anders afspeelt? De tentoonstelling neemt, vertrekkend van de vele vragen rond psychose, hallucinatie en waan, twee eeuwen in ogenschouw. Niet om een historisch verhaal te vertellen, maar om uit die periode vijf eigenzinnige oeuvres te lichten die balanceren tussen kunst, kunde en wetenschap. J.J. Grandville, Gustav Mesmer, Gerard Heymans, Jean Perdrizet en Mathew Kneebone schiepen of brachten elk een ander universum in kaart en trachtten zo het ongrijpbare op hun eigen manier te vatten. Het zijn werelden waarin potloden wandelen, fietsen zweven, de afstand tussen twee evenwijdige lijnen variabel is, typemachines in contact staan met de overledenen en straatlichten stoppen met schijnen wanneer je er voorbijwandelt. Een andere wereld creëert passages: van deze naar de andere, tussen die andere onderling, en – misschien – ook van die andere terug naar deze wereld.

Gekoppeld aan Een andere wereld is in art et marges museum  tot en met 11 juni de tentoonstelling Gustav Memser te bezichtigen, die tot stand kwam in samenwerking met Gustav Mesmer Stiftung en Museum Dr Guislain.

Jan Rosseel

De Vlaamse fotograaf en 'visual storyteller' Jan Rosseel presenteert met Back-up een serie nieuwe werken over zijn fascinatie voor ons geheugen en de relatie tot beeldvorming in de media. Vanuit iconische beelden als de onthoofding van James Foley of 9/11 onderzoekt Rosseel de logica van visuele media, de betrouwbaarheid van ons geheugen en de ervaring van collectieve gebeurtenissen. Back-up is een uniek expositietraject waarin drie organisaties intensief samenwerken: de Brakke Grond, Museum Dr. Guislain en Stroom Den Haag. Jan Rosseel maakt voor dit drieluik nieuw werk dat hij over een periode van anderhalf jaar door ontwikkelt en tijdens drie opeenvolgende tentoonstellingen presenteert, met telkens een andere focus.

Adoptie

Mozes, Tarzan en Superman: we staan er niet bij stil, maar in populaire verhalen is de hoofdrol vaak weggelegd voor een adoptiekind met bijzondere krachten. Mythes, romans en stripalbums wemelen van de adoptiehelden. De tentoonstelling gaat in op die culturele fascinatie en confronteert ze met historische documenten en actuele vragen. Op welke manier kleurt een afkomst de zoektocht naar een eigen identiteit? Hoe evolueren adoptiepraktijken? Staat het belang van het kind, de wensouders of de samenleving centraal? Hoe verlopen procedures en wat als die ontbreken? Hoe gaan we vandaag om met de trauma’s door gedwongen adoptie?

De veelzijdige, gevoelige geschiedenis van adoptie wordt belicht met documentair materiaal, oude en hedendaagse kunst, literatuur, fotografie, filmfragmenten en getuigenissen. Adoptie. Tussen avontuur en kwetsuur onderzoekt de beeldvorming rond adoptiepraktijken, geeft aandacht aan persoonlijke verhalen en nestelt zich in een actueel debat.

Naar aanleiding van de tentoonstelling wordt een filmprogramma georganiseerd in samenwerking met Studio Skoop. Meer info vind je hier.

Shadowlands - Roger Ballen

De tentoonstelling rond het werk van Roger Ballen werd getoond in het Museum Dr. Guislain in 2014, krijgt een vervolg in het buitenland. Van 16 december 2016 tot en met 5 maart 2017 wordt de tentoonstelling Shadowlands - Roger Ballen gepresenteerd in TEA in Tenerife.

Het oeuvre van de in Zuid-Afrika wonende fotograaf Roger Ballen (New York, 1950) beklijft. Hij werd wereldberoemd met zijn portretten van gemarginaliseerde Afrikaners, in volle apartheidsperiode. Culturele afzondering, armoede en incest leveren beelden op van schriele figuren in de marge. Ballens latere werk is complexer: zwart-witfoto’s waarin mens, dier en tekening samensmelten. De wreedheid van de condition humaine, de ultieme spanning van het menselijke lichaam, de dunne grens tussen normaliteit en abnormaliteit: Ballens foto’s zijn overdonderende getuigenissen van één grote psychologische reis.

TEA Tenerife Espacio de las Artes
tea@tenerife.es
www.teatenerife.es

Museum Dirk De Wachter

Museum Dr. Guislain wordt een zomer lang Museum Dirk De Wachter. In Borderline Times maakt psychiater Dirk De Wachter een scherpe diagnose van de actuele samenleving: we leven in borderlinetijden. Impulsiviteit, affectlabiliteit, leegte…: het zijn niet alleen individuele symptomen, maar ook kenmerken van een bredere, collectieve evolutie. In die diagnose ruimt Dirk De Wachter veel plaats voor literatuur, filosofie en ook kunst. Museum Dirk De Wachter gaat op zoek naar de manier waarop hedendaagse kunst de huidige samenleving en tijd verbeeldt, en hoe ze, met haar eigen taal, de tekortkomingen en mogelijkheden blootlegt.

De grote aandacht voor boek en auteur vertelt veel over de pijnpunten die de psychiater met zijn werk aanroert, maar het zegt ook iets over de plaats die hij in de maatschappij inneemt. Museum Dirk De Wachter gaat in op het fenomeen Dirk De Wachter en werpt licht op andere populaire psychiaters die doorheen de tijd het publieke podium bestegen, de samenleving kritisch benaderden, en daarbij kunst beschouwden als een onmisbare schakel.

Marina Abramovic, Philip Aguirre y Otegui, Giovanni Anselmo, Bart Baele, Charles Benefiel, Florian Bijloos, Paul Blockx, Dirk Braeckman, Bruneau, Paul Chiappe, Sander Claessens, Leo Copers, Michiel De Cleene, Jos De Gruyter & Harald Thys, Jan De Maesschalck, Ronny Delrue, Stan Douglas, Jaime Fernandes, Baudouin Fierens, Koen Fillet, Luke Fowler, Michel François, Regina José Galindo, Jerry Galle, Claudia Gambadoro, Dora Garcia, Gianni Berengo Gardin, Nan Goldin, Rodney Graham, Viviane Joakim, Franz Kernbeis, Dirk Martens, Jed Martin, Bruce Nauman, Sophie Nys, ORLAN, Thomas Schütte, Judith Scott, Helmut Stallaerts, Walter Swennen, Cheyney Thompson, Koen van den Broek, Patrick Vandewyer, Daan van Golden, Gert Verhoeven, Liliane Vertessen, Leen Voet …

De tentoonstelling Museum Dirk De Wachter is een samenwerking tussen de psychiaters Dirk De Wachter en Erik Thys en de curatoren van het Museum Dr. Guislain.

Bij de tentoonstelling verschijnt een rijk geïllustreerde catalogus (NL, 144 p., Uitgeverij Lannoo).

ARPAÏS du bois

ARPAÏS du bois registreert, overpeinst en becommentarieert in haar dagelijkse tekenpraktijk de wereld rondom zich. Dat gaat van de intiem beleefde wereld tot de grote politieke gebeurtenissen wereldwijd. Ze uit hiermee haar gevecht tegen het vergeten, tegen het te snel leven in en omgaan met de wereld. De tekeningen kunnen gezien worden als variaties die – met afstandelijkheid en terughoudendheid – een antwoord proberen te bieden op het gewicht van de realiteit.

In trouver un moyen d’habiter le monde toont ARPAÏS du bois een selectie uit haar werk, en laat ze haar tekeningen in dialoog gaan met objecten uit de collectie van het Museum Dr. Guislain.

Uit de schaduw

Op 30 september 2015 is het dag op dag tweehonderd jaar geleden dat psychisch zieken uit de boeien werden bevrijd in de crypte van het middeleeuwse Geeraard de Duivelsteen in Gent. Kanunnik Triest en de Broeders van Liefde namen het initiatief. Deze gebeurtenis kan als het begin van de psychiatrische zorg in België worden aangeduid.

Uit de schaduw toont aan de hand van foto’s, filmfragmenten, getuigenissen… hoe toen, maar al te dikwijls ook nu nog, psychisch zieke mensen op een mensonwaardige manier worden behandeld. De tentoonstelling gaat in op de grote verschillen die wereldwijd bestaan in de benadering van geesteszieken en laat de vele vormen zien waarin boeien vandaag verschijnen en gebroken worden.

Op 30 september wordt in het kader van deze tentoonstelling de documentaire Gestoorde Geesten getoond in het Museum Dr. Guislain. Inschrijven kan via deze link. De vertoning begint om 20u en kost 5 euro.  

Schaamte

Wat we verborgen willen houden, wordt zichtbaar. Waarover we niet willen praten, wordt openbaar. Van taboe tot verlegenheid, van preutsheid tot gêne, van blozen tot guilty pleasures: de tentoonstelling belicht een moeilijk te vatten, maar alom aanwezig gevoel: schaamte. Ze overvalt ons op de meest onverwachte momenten en om de meest uiteenlopende redenen: wanneer we iets ongepast zeggen in het openbaar of door kleine of grote onvolmaaktheden van het lichaam. Maar we schamen ons evengoed over armoede of over psychische problemen. Of we dat nu willen of niet, schaamte beïnvloedt ons doen en laten.

Net zoals de redenen waarom mensen zich schamen verschillen, varieert schaamte ook naargelang het karakter van de persoon, de tijd waarin hij leeft en de plaats waar hij zich bevindt. Schaamte is zowel een persoonlijk als een maatschappelijk fenomeen: elke mens, maar ook elke cultuur gaat er anders mee om. De tentoonstelling Schaamte verkent het terrein langs meerdere wegen: via objecten uit andere culturen, documenten uit de geschiedenis van de psychiatrie of actuele getuigenissen. Kunstenaars thematiseren het gevoel in schilderijen, sculpturen, fotografie en video.

Bij de tentoonstelling verschijnt een gelijknamige, rijk geïllustreerde catalogus (N/F/E, 176 p., Uitgeverij Lannoo).

Chantal Akerman, Francis Alÿs, Alioune Bâ, Sarah Baker, Michael Borremans, Claude Cahun, Tom Callemin, Robert Capa, Roy de Villevoye, Jim Dine, Desiree Dolron, Marcel Duchamp, Tracey Emin, Gao Brothers, Marc Garanger, Siebe Wiemer Glastra, George Grosz, Seymour Jacobs, Gert Jochems, Nicolas Karakatsanis, Willy Kessels, Meiro Koizumi, Frans Masereel, Paul McCarthy, Boris Mikhailov, George Minne, Lauren Moffatt, Hans Op de Beeck, Pablo Picasso, Auguste Rodin, Félicien Rops, Tammo Schuringa, Jan Sluijters, Miroslav Tichý, Patrick Van Caeckenbergh, Philippe Vandenberg, Jan Van Imschoot, Ina van Zyl…

Vuil vel

Roodkapje, Assepoester en de Schone Slaapster: we denken de verhalen te kennen, maar ze kwamen gesuikerd tot bij ons. Antropologe Marita de Sterck zocht de oudere, rauwe versies in handschriften, archieven en vergeten collecties. In hun ongecensureerde vorm zijn de sprookjes allesbehalve romantisch: ze bulken van gruwel, geweld en erotiek. Een pientere bultenaar verleidt een frigide koningsdochter, Vuil vel knapt nog smeriger karweien op dan Assepoester, een jonge koning bevrucht een slapende schoonheid en een boze moeder kookt soep van haar eigen kind. De sprookjes prikkelen en confronteren ons met schuld, schaamte en taboe. Hoe leren wrede verhalen ons omgaan met de realiteit? Kunnen ze helpen om pijnlijke ervaringen bespreekbaar te maken?

Marita de Sterck laat proeven van de oeroude volksverhalenschat. Jonas Thys verbeeldt de sleutelscènes in krachtige prenten. De tentoonstelling bundelt tekst en beeld en toont verontrustende, tegelijk vertrouwde angsten en fantasieën.

Sprookjes uit Vuil vel en Beest in bed verzameld door Marita de Sterck, geïllustreerd door Jonas Thys.

Lichtgevoelig - Psychiaters Patiënten Portretten 1865-2015

Het ontstaan van het psychiatrisch gesticht en de prille ontwikkeling van de fotografie vallen samen, ongeveer halfweg de negentiende eeuw. Psychiaters en fotografen raken snel geïnteresseerd in elkaars wereld. Tot diep in de twintigste eeuw fotografeert men patiënten als een vorm van inventarisatie, een poging om de ziekte, veeleer dan de zieke te documenteren.
In de jaren zestig van de vorige eeuw wijzigt de relatie: fotografen klagen met hun werk de wantoestanden in de psychiatrie aan. De evidentie van het gesticht is verleden tijd. 
De fascinatie voor de fotografie is in de psychiatrie nog altijd aan de orde. Maar de inzet is gewijzigd: de patiënt gaat zelf aan de slag en geeft een inkijk in zijn wereld.

Lichtgevoelig. Psychiaters Patiënten Portretten 1865-2015 toont een lange en intense geschiedenis met onverwachte en verrassende lijnen: verkrampte handen, vreemde lichaamscurves, half verborgen medische instrumenten. Naast Lichtgevoelig zijn er vanaf midden juni nog drie andere fototentoonstellingen te zien: Condemned - Robin Hammond, Facing Japan en Het Huis - Karin Borghouts. De zomertentoonstellingen kaderen in het Gentse festival 80 days of Summer.

Condemned - Robin Hammond

De zware crisissen die de bevolking van Sub-Sahara-Afrika de laatste vijftig jaar troffen, lieten sporen na op vlak van psychische gezondheid. De zorg voor de geesteszieken is er beperkt – de middelen zijn ontoereikend en het stigma huizenhoog. De Nieuw-Zeelandse fotograaf Robin Hammond, winnaar van de 2014 Dr. Guislain Award, bracht deze mensen in beeld: een stemloze minderheid verbannen naar vergeten hoeken in kerken, getraumatiseerde ex-kindsoldaten vastgeketend aan roestige ziekenhuisbedden, lijdende mensen gedoemd tot een leven achter tralies.

Facing Japan

Met de steun van het Flanders Center in Osaka reisden tien gerenommeerde Vlaamse fotografen naar Japan. Marleen Daniëls, Nick Hannes, Michiel Hendryckx, Jimmy Kets, Maroesjka Lavigne, Tony Le Duc, Charlotte Lybeer , Stephan Vanfleteren, Sarah Van Marcke en Rob Walbers brachten elk op hun eigen manier Japan in beeld. Het land spreekt tot de verbeelding. Ogenschijnlijk is het geschoeid op een westers patroon, maar onder de oppervlakte schuilt een maatschappij die daar dikwijls van afwijkt en volgens eigen wetmatigheden functioneert

Bij de tentoonstelling hoort een gelijknamig boek, uitgegeven bij Hannibal.

Het Huis - Karin Borghouts

Een brand vernielde het ouderlijk huis van fotograaf Karin Borghouts. Het zwartgeblakerde interieur riep gevoelens van chaos en vernietiging op, maar creëerde tegelijkertijd een bevreemdende schoonheid in de achtergelaten verwoesting: een verschroeid schilderij, een zwarte spiegel, een door as beroet porseleinen figuur. Borghouts intuïtieve beslissing om deze onverwachte gebeurtenis vast te leggen, resulteerde in een zeer bijzondere en persoonlijke reeks.

Naar aanleiding van de tentoonstelling wordt ook het boek Mijn huis dat was voorgesteld, uitgegeven bij Ludion.

Tabula Rasa

De tentoonstelling Tabula Rasa gaat in dialoog met de tentoonstelling Donkere kamers en is het resultaat van een nauwe samenwerking tussen het Museum Dr. Guislain en LUCA School of Arts.

Letterlijk betekent ‘tabula rasa’ de lei die geraseerd wordt, en dus opnieuw zijn zwarte oppervlak verkrijgt. Tegelijk is er de associatie van het begrip tabula rasa met het lege, witte blad, het punt waarop alles opnieuw kan beginnen. De hedendaagse kunstwerken in de tentoonstelling verbinden de melancholie met het vergankelijke, het geheugen en de dynamiek tussen oud en nieuw. De witte kamers van Tabula Rasa sluiten aan bij, contrasteren met en werpen een nieuw licht op Donkere kamers (en omgekeerd).

Deelnemende kunstenaars: Marc De Blieck, Ronny Delrue, Lucas Devriendt, Tom Hallet, David Huycke, Margarita Maximova, Ellen Schroven, Irja Syvertsen, Ad van Campenhout, Hannelore Van Dijck, Philip Van Isacker en Nel Verbeke.
Curator: Wim Lambrecht

Karakterkoppen - Over haviksneuzen en hamsterwangen

Vooroordelen en stereotypen zijn zo oud als de mens zelf. Reeds in de Griekse oudheid werd druk gespeculeerd over de betekenis van lichaams- en gezichtsbouw. Wat verbergt het gezicht? Is er een manier om het hoofd te ‘lezen’? En bestaat er zoiets als ‘de geboren crimineel’?

Hoe komt het dat we geloven dat de buitenkant iets meer kan vertellen over de binnenkant, over ons brein en onze aanleg? Karakterkoppen. Over haviksneuzen en hamsterwangen gaat dieper in op de relatie tussen uiterlijk-innerlijk en het gebruik in de psychiatrie, de criminologie, maar breder ook de publieke opinie. Hoewel het de geschiedenis en oude opvattingen illustreert, is de actualiteit tegelijkertijd nooit ver weg: vooroordelen en stereotypen spelen een niet te onderschatten rol in de media en in het leven van alledag.

Bij de tentoonstelling hoort een gelijknamig boek, uitgegeven bij Lannoo. Het boek is te koop in de museumwinkel.

Dit project kwam mede tot stand door Beste Buren

Dees De Bruyne

In 1991 woonde de kunstenaar Dees De Bruyne als bewoner, niet als patiënt, gedurende enkele weken op de zolder van het Psychiatrisch Centrum Dr. Guislain. Hij had intens contact met de patiënten. Dit vormde de basis van een reeks schilderijen, die een merkwaardige stap vormen in een œuvre gekenmerkt door passie, erotiek, agressie en een ontwricht wereldbeeld. Dees De Bruyne werd bij leven bejubeld door de ene en verguisd door de andere. De reeks Waanzin? vormde voor het Museum Dr. Guislain de aanleiding voor een tentoonstelling met het werk van deze Gentse kunstenaar.

Bij de tentoonstelling hoort een gelijknamig boek. Het is te koop aan de balie van het museum.

Dooreman - tekeningen

Het Museum Dr. Guislain toont van 14 februari tot 22 maart tekeningen van Dooreman. Sinds 2007 ontwerpt Dooreman als huisvormgever affiches, folders en catalogi die het Museum Dr. Guislain zijn herkenbare stijl geven. Naar aanleiding van de Henry Van de Velde Award Loopbaan, die hij onlangs ontving, heeft het museum nu aandacht voor een onderbelicht deel van zijn œuvre: zijn tekeningen. Hoewel hij vandaag vooral als vormgever bij het brede publiek bekend is, blijven zijn tekeningen het interessante vertrekpunt in zijn kunstenaarsloopbaan. Ze liggen misschien minder in het geheugen, maar ze hebben een onwaarschijnlijke kwaliteit.

Begin dit jaar ontving Gert Dooreman de Henry van de Velde Award voor zijn loopbaan. N.a.v. van deze prijs brengt Dooreman samen met Uitgeverij Lannoo een geactualiseerde, uitgebreide en aangescherpte heruitgave van zijn bejubelde monografie. In het boek ligt niet enkel de focus op Dooremans typografische en vormelijke werk, maar ook zijn beeldend werk komt aan bod, én een aanvulling met zijn recent werk.

Gert Dooreman, bekend als boek- en afficheontwerper, begon als illustrator voor onder andere De Morgen, Playboy en De Standaard. Een vijftiental jaar combineerde hij zijn activiteiten als illustrator en vormgever, waarna hij zijn focus verlegde naar het grafische en - vooral - typografie. Hij maakte naam als de vaste vormgever van Tom Lanoye, restylede De Standaard en Humo, ontwerpt affiches voor talrijke theaterhuizen, evenals boeken voor ongeveer alle belangrijke uitgeverijen in Vlaanderen en Nederland.

Pleisterplekken

Een warm nest waar kinderen in opgroeien: het is een romantisch beeld. Maar wat als het gezin niet beantwoordt aan die verwachtingen? Wat als de minderjarige zelf voor problemen zorgt? In het belang van het kind grijpt de overheid in. Maar wat betekent dit voor het kind zelf? Is een plaatsing in een gezinsvervangende instelling een tussenhalte, een pleisterplek, of is het een levensbepalende, soms traumatische ervaring?

Pleisterplekken toont de geschiedenis van de jeugdzorg, van het optimisme over de instelling als pedagogische oplossing tot de recente gevoeligheid voor kwetsende praktijken. Jeugdinrichtingen voorzien in zorg en bescherming, maar kunnen ook wonden nalaten. Worden kinderen er grootgebracht of net kleingehouden? Pleisterplekken nestelt zich in een actueel en levendig debat en wil de vele vragen rond jeugdzorg visueel intensifiëren.

Donkere kamers

Van oudsher lokt de getormenteerde neerslachtige mens vragen uit. Wat is het verschil tussen een neerslachtig genie en de door melancholische temperamenten geteisterde waanzinnige? Wat is de invloed van de verschillende lichaamsvochten op de gemoedstoestand? Zorgde een teveel aan zwarte gal voor melancholie? Op welke wijze is de mens onderhevig aan de seizoenen en wat is de mysterieuze rol van de planeet Saturnus?

Donkere kamers brengt de verschillende gedaantes van de eeuwenoude melancholie in beeld, maar belicht ook haar hedendaagse, ziekelijke evenknie, de depressie. Het laat zien dat de zwaarmoedigheid niet alleen veel kunstenaars en onderzoekers heeft getroffen, maar ze ook sterk heeft geïnspireerd. Donkere kamers werpt een blik op die artistieke fascinatie en confronteert ze met de psychologische dimensie.

Bij de tentoonstelling verschijnt een gelijknamige rijk geïllustreerde catalogus (N/F/E, 144 p., Uitgeverij Hannibal).

Ik zie wat jij niet ziet

Ik zie wat jij niet ziet en het is … rood: een bekend kinderspel. Raad eens waaraan ik denk? Wat ik zie? Wat spookt er in mijn hoofd? Het voorwerp dat ik ‘zie’ bevindt zich in deze ruimte en ik geef de kleur als tip. De medespelers raden met weinig houvast: er ontwikkelt zich een spel, moeilijk, geestig, enerverend en hilarisch. Ziet de medespeler iets evident over het hoofd? Zit het in een klein detail? Kijkt hij wel zoals de ander?

Ik zie wat jij niet ziet is een tentoonstelling van werken van kunstenaars met autisme. Ga je anders kijken doordat je dat weet? Beïnvloeden vooroordelen, stigma’s en weetjes over autisme de manier van kijken? Of maakt dat niet uit en is het werk net zo goed sterk of zwak, geel of blauw als dat van kunstenaars zonder autisme? Ik zie wat jij niet ziet geeft geen sluitend antwoord op deze vragen. Maar bestaat de uitdaging er niet in om, net als bij het spel, met de tip in het hoofd, op een frisse manier naar het werk te kijken en het zo te ‘vinden’?

In samenwerking met akku e.V. (Autismus, Kunst und Kultur)

Roger Ballen

Het oeuvre van de in Zuid-Afrika wonende fotograaf Roger Ballen (New York, 1950) beklijft. Hij werd wereldberoemd met zijn portretten van gemarginaliseerde Afrikaners, in volle apartheidsperiode. Culturele afzondering, armoede en incest leveren beelden op van schriele figuren in de marge. Ballens latere werk is complexer: zwart-witfoto’s waarin mens, dier en tekening samensmelten. De wreedheid van de condition humaine, de ultieme spanning van het menselijke lichaam, de dunne grens tussen normaliteit en abnormaliteit: Ballens foto’s zijn overdonderende getuigenissen van één grote psychologische reis.

Oorlog en trauma

Hoe verzorgde men de gewonde soldaten aan het front tijdens de Eerste Wereldoorlog? Wie deed dat? Hoe evacueerde men de slachtoffers? Wat gebeurde er met soldaten met shellshock? Waren het lafaards, mannelijke hysterici, of waren ze echt getraumatiseerd?

Aan de vooravond van de grote herdenkingen van de Eerste Wereldoorlog, maakt de dubbeltentoonstelling Oorlog en trauma duidelijk dat de aandacht, ook honderd jaar later, naar het lot van de mensen moet uitgaan. Het In Flanders Fields Museum in Ieper behandelt de organisatie van de algemene medische zorg aan het front tijdens de Eerste Wereldoorlog. Het Museum Dr. Guislain in Gent zoomt in op verschillende conflicten tijdens de twintigste eeuw, maar dan met de klemtoon op die specifieke tak in de geneeskunde, de psychiatrie.

Soldaten en ambulances 1914-1918

Bij de aanvang van de oorlog was geen enkel Europees leger klaar om het grote aantal slachtoffers op te vangen en menswaardig te behandelen. De vuurkracht van de legers werd opgedreven, de verdediging versterkt, maar de zorg om de slachtoffers bleef ver achterop hinken. Filantropie, privé-initiatief en heroïsche inzet van vele enkelingen moesten het falen van de krijgsgeneeskunde opvangen. De tentoonstelling Soldaten en ambulances 1914-1918 focust op de medische zorg aan het front in de Westhoek. Met welke soorten verwondingen en ziektes werden de artsen in de veldhospitalen geconfronteerd? Welke behandelingen werden er toegepast? En waar zijn er vandaag nog sporen van evacuatieroutes terug te vinden?

Naarmate de oorlog vorderde, evolueerde ook de medische zorg en werden de organisatie en opvang beter. De grootste doorbraak was echter de erkenning – zij het schoorvoetend – van het psychische trauma als gevolg van de oorlog.

Soldaten en psychiaters 1914-2014

Tijdens de Eerste Wereldoorlog waren vele soldaten slachtoffer van bizar, angstig en gestoord gedrag, men sprak van ‘shellshock’. De legerleiding stond voor een dilemma: waren ze echt getraumatiseerd of waren het gewoon lafaards, die zo probeerden van het zeer angstwekkende front weg te blijven? Moest men ze evacueren of beter terugsturen? En hoe behandelt men shellshock het best? De tentoonstelling Soldaten en psychiaters 1914-2014 onderzoekt de aandacht voor en de omgang met psychisch leed tijdens de Groote Oorlog, maar focust eveneens op recentere conflicten uit de jongste eeuw. Hoe behandelen psychiaters een soldaat met het posttraumatisch stresssyndroom vandaag? Is er meer begrip? En hoe kijken verslaggevers en oorlogsfotografen naar oorlogsgeweld en psychisch leed?

Soldaten en psychiaters brengt de psychische gevolgen van oorlogsvoering in beeld: van de eerste shellshockfoto’s en de actuele oorlogsfotografie tot tekeningen van omgebrachte psychiatrische patiënten tijdens WOII. Maar de oorlog is soms zeer dichtbij: ook slachtoffers van verkrachting en misbruik lijden aan dezelfde symptomen van PTSS. Soldaten en psychiaters toont de evolutie van het traumabegrip: van shellshock tot posttraumatisch stresssyndroom, van 1914 tot 2014.

Gideon Kiefer - tekeningen

De wereld van Gideon Kiefer is bevolkt met dokters, verpleegsters, wetenschappers, allen druk in de weer met bizarre en absurde experimenten. Heren in uniformen of strakke pakken, vrouwen met deftige kapsels, allen spelen ze hun rol in Kiefers getekende droom. Grote mensen onderzoeken minimensjes, die onderworpen worden aan een spel van kijken en bekeken worden, een massa komt samen in donkere desolate gebouwen: wat doen zij daar?

Gideon Kiefer – tekeningen brengt kleine werkjes, vaak op afgescheurde boekomslagen, samen met recent werk op groot formaat. Telkens is de kijker getuige van geheime bijeenkomsten, mysterieuze operaties en vreemde testen, altijd in een onbehaaglijke sfeer van beheerste waanzin. De mens als onuitputtelijk onderzoeksobject.

In alle staten

De collectie hedendaagse kunst brengt de mens in alle staten in beeld: van kop tot teen onderzocht, binnenstebuiten gekeerd, met veel respect of bijzonder bruut bejegend. Wat wordt er zichtbaar? De donkere kant van de mens met zijn drift tot destructie en brutaliteit, de mens verwikkeld in een zware strijd of op zoek naar hetgeen verboden is, maar ook de mens die gelooft en liefheeft. Internationale toonaangevende hedendaagse kunstenaars verbeelden onze excessen in werken rond de dood, religie, oorlog, ziekte en seksualiteit. Deze werken staan in confrontatie met beelden uit de vaste collecties van het Museum Dr. Guislain.

Schoonheid is niet het eerste wat voorop staat, maar wel de mens die zoekt, verliest, vecht of wint. De beelden zijn confronterend en soms moeilijk verteerbaar. De collectie van Estelle en Hervé Francès nodigt uit tot reflectie en debat, maakt ons bewust van onszelf en de wereld, maar ze choqueert ook, provoceert, laat ons wegkijken en doet ons naar adem happen.

Nobuyoshi Araki, Adel Abdessemed, Diane Arbus, Kader Attia, Richard Avedon, Tony Bevan, Jake & Dinos Chapman, Larry Clark, Gregory Crewdson, Philippe Decrauzat, Tracey Emin, Eric Fischl, Yevgeniy Fiks, Lee Friedlander, Nan Goldin, Sudobh Gupta, Damien Hirst, Pieter Hugo, Michael Kvium, Dorothea Lange, Robert Mapplethorpe, Mathieu Mercier, Helmut Newton, Max Neumann, Erwin Olaf, Ronald Ophuis, August Sander, Markus Schinwald, Andres Serrano, Mircea Suciu, Snow Dash, Betty Tompkins, Gavin Turk, Rinus Van de Velde, Aaron Young…

Nerveuze vrouwen

Vrouwen worden al eeuwenlang als ‘nerveuzer’ beschouwd dan mannen, eerder ten prooi aan labiliteit en geestesziekte, vaker lastiggevallen door geesten en demonen. Maar zijn zij nu ook in werkelijkheid ‘zieker van geest’?

In de negentiende eeuw leken sommige vrouwen waanzinnig te worden door een gebrek aan gedragsvrijheid. Begin eenentwintigste eeuw lijken sommige vrouwen juist te bezwijken onder de last van de ‘vrijheid’. Het beeld bestaat dat de eisen die de samenleving hen oplegt om carrière te maken, er prachtig uit te zien en een flitsend sociaal leven te leiden hen te veel wordt. Maar is dit wel zo?

De tentoonstelling presenteert zeven ‘koppels’ patiënte-psychiater: een merkwaardige geschiedenis van hoe de samenleving en de psychiatrie evolueert, van hoe bepaalde ziektebeelden zoals hysterie tijdsgebonden fenomenen zijn, van hoe onze tijd nieuwe vormen van gestoord gedrag uitlokt en verdraagt.

Nerveuze vrouwen wil het debat over de ‘specifieke’ positie van de vrouw in de psychiatrie stofferen. Nerveuze vrouwen is een tentoonstelling die het heeft over manie, melancholie, zwakke zenuwen, theatrale tics, hartstochtelijke liefde, zelfverminking, verveling, rebellie, zelfuithongering.

Gevaarlijk jong

Kinderen krijgen is een bijzondere belevenis: de toekomst plooit zich open. Het kind verdient de liefde, de bescherming en de aandacht waardoor het alle kansen krijgt zich zo volledig mogelijk te ontwikkelen. Ouders en opvoeders zetten zich overtuigend in om dit waar te maken. ‘Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst’: een plechtige belofte, een prachtig perspectief. Maar langs de andere kant is er ook de dreiging: wat als het fout loopt in de opvoeding? Wat als het kind ziek wordt? Wat als de samenleving de jongere geen ruimte geeft om zich te ontwikkelen? Wat als ouders en opvoeders het ‘begeven’?

De tentoonstelling Gevaarlijk jong. Kind in gevaar, kind als gevaar neemt de bezoeker mee op een tocht vol vragen. Hoe verbeelden kunstenaars het probleemloze, schattige kind? Maar ook: hoe tonen zij situaties waarbij het kind een gevaar vormt voor de volwassenen? Hoe hebben psychiaters, opvoeders of journalisten kinderen die op één of andere manier een gevaar vormden, beschreven, opgevoed, geholpen?

Bij de tentoonstelling verschijnt een catalogus (N/E), 192p., Lannoo, Vormgeving Dooreman, quadri, met bijdragen van o.a. Peter Adriaenssens, Bruno Vanobbergen, Gerda Dendooven

Gevaarlijk jong is een samenwerking tussen Kinderrechtencommissariaat, Kopergietery, Gezinsbond en Museum Dr. Guislain.

Niet Miss

Fototentoonstelling over missverkiezingen in Vlaanderen

Miss Coast, Miss Glamour, Miss Aardbei: het zijn maar enkele van de titels die je in Vlaanderen kan winnen. Missverkiezingen zijn (inter)nationale topevenementen, maar worden evengoed door de lokale wielerclub georganiseerd.  Maar de kandidaat-meisjes en hun drang om de mooiste te zijn, zijn universeel en overal te vinden.

Fotograaf Jimmy Kets' foto’s tonen de missverkiezingen achter de schermen en op de bühne. Eerlijk en onthullend, ontdaan van de glitter en glamour, maar steeds respectvol, worden de schoonheidswedstrijden in beeld gebracht. De foto’s worden aangevuld met impressies van Kets zelf, die deze wedstrijden vanop de eerste rij bijwoonde.

Hier woont mijn huis

Zomer 2012: het Museum Dr. Guislain neemt zijn eigen bijzondere architectuur als inspiratie voor de presentatie van vijf variaties op wonen en waanzin. Drie fotografen, een utopisch architect en een beeldend kunstenaar leiden ons naar een wereld vol wanen.

Het grote psychiatrische gesticht, in vorige eeuwen gezien als hét antwoord op de waanzin, staat er nu wat apart en verloren bij. Over die oude gebouwen hangt een waas van geheimzinnigheid. Wat is daar gebeurd? Wie woonde daar en waarom en hoe lang? Waren mensen daar opgesloten omdat ze geestesziek waren? Werden ze goed verzorgd? Voelden patiënten zich daar dan ook thuis?

Meewerkende kunstenaars:

Christopher Payne: Asylum. Inside the closed World of State Mental Hospitals

Peter Granser: J'ai perdu ma tête

Eddo Hartman: hier woont mijn huis

Robert Garcet - Juul Sadée - Ralph Noort :Schaal 1:200, een triptiek

Outsiderkunst: rond wonen en waazin

In de marge

In de marge is een topselectie van 22 Belgische documentaire fotografen die zich op de een of andere manier inschrijven in deze geschiedenis en de ‘andere kant’ van het bestaan aan het licht brengen: het afwijkende, het delinquente, het buitengewone, het onopgemerkte, het ordinaire.

Ovartaci

Louis Marcussen (1894-1985) verbleef 56 jaar in de psychiatrische instelling van Aarhus. Onder het pseudoniem Overtaci, Deens voor ‘oppergek’ creëerde hij zijn extreme wereld vol hallucinante, paranoïde, maar ook vernuftige schoonheid. Voor de eerste maal verlaten tachtig werken de plaats waar ze gemaakt werden.

Het gewichtige lichaam

De tentoonstelling Het gewichtige lichaam brengt de fascinerende omgang van de mens met zijn uiterlijke verschijning in beeld. Rode draad doorheen de tentoonstelling is een geschiedenis van het hongeren. Waarom besluiten mensen te stoppen met eten? Zijn de motieven persoonlijk, religieus of esthetisch? Wanneer is er sprake van een verstoorde omgang met het lichaam? En zijn we vandaag wel baas over ons eigen lijf?

De laatste decennia heeft magerzucht of anorexia nervosa zich ontwikkeld van een zeldzaam ziektebeeld tot een modieuze aandoening. Het lichaam is bij uitstek een symbool geworden van het verlangen naar een identiteit: ‘ik wil slank zijn’ is in onze tijd een dwingend verlangen, vol excessen. Want waar ligt de grens van de schoonheid: waar kantelt ‘mooi’ naar ‘ziekelijk’ of ‘gestoord’?

Geen schuld, wel straf

De Gentse fotograaf Lieven Nollet sprak met geïnterneerden in verschillende gevangenissen en in psychiatrische centra met afdelingen voor geïnterneerden en portretteerde hen. Zijn ‘modellen’ waren zeer bereid om met de fotograaf mee te werken, waren verheugd op interesse in hun levensomstandigheden, hun levensverhaal, hun ellende en hun dromen.

De wereld andersom

De tentoonstelling brengt een uitgebreide selectie uit de wereldvermaarde verzameling art brut van de cineast Bruno Decharme (Collection abcd Parijs). Sinds 1977 is hij gefascineerd door art brut en vanaf de jaren 80 verzamelt hij dat.  Naast werk uit de belangrijkste pionierscollecties, heeft Decharme ook oog voor pril, nog ongekend talent.

Uit het Geheugen

We onthouden en we weten. Maar ook ‘vergeten’ is ons niet vreemd. Uit het geheugen gaat over de fascinatie voor het geheugen in de wereld van de wetenschap en de kunst. De tentoonstelling belicht een eeuwenoude zoektocht: van de middeleeuwse geheugenkunst over de eerste psychologische onderzoeken tot de actuele experimenten met artificiële intelligentie. Kunstenaars laten zich inspireren door herinneringen. Op de tentoonstelling zijn middeleeuwse traktaten, oude en hedendaagse kunst, foto’s en filmfragmenten te zien. Het geheugen straalt de sterkte van het menselijke kunnen uit, een zieke memorie is een uiting van falen. Bibliotheken, encyclopedieën, het internet: het zijn pogingen om alles te verzamelen en ons zo te helpen. Maar zijn ze niet gedoemd om te mislukken? Trouwens, wat is dementie en wat is een olifantengeheugen?

De tentoongestelde mens

Mensen kijken graag naar andere mensen; mensen zijn gefascineerd door het ‘andere’. Met de ontdekkingsreizen ontstond er een bedenkelijke fascinatie voor exotische culturen. Rond de voorlaatste eeuwwisseling zou die uitmonden in populaire volkerenshows waarin andere culturen letterlijk te kijk werden gezet.

Net zoals geesteszieken en gehandicapte personen voer waren voor 'vertoningen', gebeurde dat ook met mensen uit niet-Westerse culturen. De gevolgen van deze tentoonstellingen waren soms erg dramatisch. Aan de hand van documenten (gravures, affiches, schilderijen, ...) wordt deze minder frisse praktijk van het westen gepresenteerd en in vraag gesteld.

Goran Djurovic

De Servische kunstenaar Goran Djurovic kan als geen ander een bepaalde psychische toestand vatten in een actueel en prangend beeld. Zijn werken grijpen naar de keel. Goran Djurovic maakt schilderijen die de alledaagse waanzin uitvergroten, ze bestaan bij de gratie van de tegenstelling: grappig en verontrustend, actueel en oud, realistisch en onmogelijk, verleidelijk verborgen en onthullend eerlijk. Het universum van Djurovic is gitzwart.

Het Spel van de Waanzin

Waanzin is taboe, maar fascineert mateloos. Die dubbelzinnigheid zet aan tot spel: we fantaseren, ontvluchten en dollen er op los. Het spel van de waanzin verkent de gespeelde gekte in filmfragmenten, beelden van theaterstukken, historische schilderijen, miniatuurtheaters, art brut en hedendaagse kunst. Archetypes als de nar, de hysterische vrouw, de gekke dokter, de gestoorde vorst en de gevaarlijke gek passeren de revue. Herkennen wij geen aspecten van onszelf in die stereotiepe gekken? De tentoonstelling focust zowel op het theatrale van de waanzin als het therapeutische van het theater en belicht de scène als een plaats voor gekte, ritueel en genezing.

Kermis of Kennis

Dit Barcelonees ‘anatomisch kabinet’ informeerde tussen 1900-1935 het publiek over veelbesproken aandoeningen zoals syfilis en alcoholisme. Het Museum Dr. Guislain toont de bizarre collectie voor het eerst weer.

Jean Rustin

Naar aanleiding van zijn 80ste verjaardag, toont het museum, in samenwerking met de Fondation Rustin een overzichtstentoonstelling van deze Franse schilder. Hij schildert mensen naar imaginaire modellen. Die rauwe figuren confronteren ons met onze eigen angsten en zwakheden.

Rustins lichamelijk vervallen figuren staren de toeschouwer nadrukkelijk vanaf het doek aan met een blik die gespeend lijkt van elk intellectueel en moreel zelfbewustzijn. De figuren zijn eenzaam en leven totaal geïsoleerd. Ze poseren meestal in een context die aan een psychiatrische instelling – een aloud ‘gesticht’- doet denken, een troosteloze, lege kamer waarin vaak enkel nog een bed, een stoel of een open deur te zien is.

Marc Maet

Marc Maet is schilder, het canvas is zijn levensgezel. In de jaren tachtig maakt Marc Maet zeer heftige werken, laat hij de verf en het penseel zijn canvas domineren. Kunstpausen roemen zijn gevecht met het doek. Later worden de schilderijen groter en neigen meer en meer naar filosofische ruimtes. Schilderen wordt denken.

Het werk van Marc Maet is verrassend actueel wanneer het te zien is in een nieuwe context. Het toont een schilder die zoekt, de grenzen van zijn canvas verkent en zichzelf een plaats toekent binnen de Belgische kunst.

Isolatie en Fantasie

Walter Morgenthaler (1882-1965) is de eerste psychiater die met zijn boek Een geesteszieke als kunstenaar (1921) aandacht vraagt voor beeldende kunst gemaakt door psychiatrische patiënten. Hij werkt van 1913 tot 1920 in het psychiatrisch gesticht Waldau in Bern/Zwitserland. Veel geesteszieken verblijven in die periode lange jaren in psychiatrische gestichten, opgesloten en ver weg van hun vertrouwde omgeving.

Voor Morgenthaler kan geestesziek zijn een positieve invloed hebben op de kwaliteit van kunst. Hij stelt vast dat artistiek begaafde patiënten (zoals zijn meest bekende patiënt Adolf Wölfli) een grote voorsprong hebben op ‘normale’ kunstenaars. Zij ervaren minder remming door ‘culturele vorming’ en putten mateloos uit hun verbeelding.

De Morgenthaler-collectie bevat meer dan 5.000 stukken en heeft een vaste plek in het Psychiatriemuseum in Bern. Het is voor de eerste maal dat deze rijke collectie in ons land getoond wordt in een kwalitatief hoogstaande selectie.

Schets of Schim

Hoe rationeel is architectuur? Is ze zelfs in de handen van de meest gereputeerde architecten, niet onderhevig aan irrationele handelingen en intuïtie? Schets of Schim is een tentoonstelling over het intuïtieve, het irrationele en het onbewuste in architectuur. Ze toont werk tussen het onbegrensde van de droom en de inperkingen van de werkelijkheid. De architectuur gaat er vliegen of drijven of neemt dierlijke en menselijke vormen aan. Ze verliest zich in symmetrie en details of wil eenvoudigweg een huis zijn voor haar maker.

De tentoonstelling presenteert architectonische en stedenbouwkundige constructies, die verschijnen in tekeningen en maquettes van outsiderkunstenaars naast schetsen van toparchitecten. In deze tekeningen leggen ze de krijtlijnen vast van toekomstige gebouwen en fictieve plaatsen. Deze schetsen getuigen van de drang grip te krijgen op de structuur van de ruimte en de menselijke omgeving.

Schets of Schim toont de doorzichtige muren, de ontbrekende vensters en de vreemde perspectieven van de papieren architectuur. Het is een tentoonstelling over het fascinerende en quasi ongrijpbare moment van de creatie.

200 jaar Broeders van Liefde

De tentoonstelling ‘200 jaar Broeders van Liefde’ toont de geschiedenis van de congregatie en de organisatie aan de hand van 19de eeuwse schilderijen, handgeschreven brieven, voorwerpen, unieke oude fotoreeksen en vele andere tijdsdocumenten die getuigen van twee eeuwen religieuze actie in de zorg voor mensen.

Waanzin is vrouwelijk

De geesteszieke vrouw speelde ruim een eeuw geleden een hoofdrol in de culturele fantasie. In het maatschappelijk leven telden krankzinnige vrouwen echter niet mee. Ze verdwenen met hun werk achter de muren van de instelling en werden monddood gemaakt. Dat lot trof mannelijke geesteszieke kunstenaars minder. 'Waanzin is vrouwelijk' toont werk van vrouwelijke kunstenaars uit de beroemde Prinzhorn-collectie uit Heidelberg (D). Die werken worden geconfronteerd met werk van hedendaagse kunstenaressen zoals Gerda Dendooven, Marlène Dumas (Z-Afrika), Lisa Niederreiter (D), Annelies Slabbinck en Lieve Van Stappen.

 

Voorbij Goed en Kwaad

We hebben ze niet altijd graag, maar we kunnen niet zonder. Elke samenleving heeft ze: verboden en geboden. Morele voorschriften over wat mag, moet en niet mag. Moraal houdt ons binnen de perken, maar zorgt ook voor protest of laat mensen huiveren. Want tegenover de moraal, staat de misdaad. Datgene wat niet hoort, datgene wat verleidt.

De tentoonstelling vertelt over onze fascinatie voor de tegenstelling tussen Goed en Kwaad in het Westen en erbuiten. Ze gidst de toeschouwer voorbij geruststellende opvattingen waaronder de natuurlijke goedheid van de mens, maar ze leidt ons ook naar meer treurige gedachten: onze meedogenloze wreedheid en de angst voor de psychopaat. Ze werpt vragen op als: is de mens van nature goed en kunnen dieren zich moreel gedragen? Bestaan er mensen zonder geweten? Kunnen we onze kinderen op het rechte pad houden? Of bevindt deze wereld zich nu werkelijk Voorbij Goed en Kwaad?

Arnulf Rainer

Het werk en de verzameling outsiderkunst van de Oostenrijkse kunstenaar Arnulf Rainer, tentoongesteld in het Museum Dr. Guislain en het Museum Dhondt-Dhaenens

Dwaze Wijzen, Wijze Dwazen

Matthijs Van Boxsel buigt zich al 25 jaar over het vraagstuk van de domheid en verzamelde een met verstomming slaande collectie theorieën en boeken van volstrekt eigenzinnige denkers. Deze morosofen formuleren alomvattende theorieën over het bestaan die zo apart zijn dat ze een welhaast literaire kwaliteit krijgen. Ze dragen verbijsterende oplossingen aan voor opmerkelijke vraagstukken. Is de aarde plat? Zijn atomen ruimteschepen? Valt de plattegrond van de piramide van Cheops terug te vinden in het stratenplan van Den Bosch?

De tentoonstelling biedt de bezoeker een encyclopedische wandeling die voert langs wonderlijke machinerieën, stenen die geen stenen zijn en tabellen over de oorsprong van de taal. Dat alles rijkelijk geïllustreerd met boeken, plaatjes en mysterieuze schema’s.

 

Het kabinet van Dokter Hahneman.

Is de hedendaagse kunst ziek? En is de hedendaagse kunstenaar ernstig gestoord? Die vragen stelt dr. Hahneman zich niet. Hahneman is een fictieve psychiater, een uitvinding van beeldend kunstenaar Koen Broucke

Pijn

Pijn laat niemand koud en bestaat in vele gedaanten: barstende hoofdpijn, knagende kiespijn, groeipijn maar ook fantoompijn, hartzeer en de pijn van het zijn. Pijn staat voor bodemloos afzien maar ook voor passie en genot. Pijn: een vloek en een zegen.

Het Museum Dr. Guislain en Madoc presenteren 'Pijn' op een veelzijdige wijze. Hoe dacht en denkt de dokter over pijn? Hoe geven kunstenaars vroeger en nu vorm aan pijn? Oude gravures en schilderijen maar ook wetenschappelijke traktaten proberen pijn in beeld te brengen.

Verborgen Werelden

De tentoonstelling Verborgen Werelden brengt werk samen van kunstenaars en makers met zeer diverse achtergronden. Wat hen verbindt, is het ‘verborgene’: leven en/of werk zijn ‘heimelijk’. Verborgen Werelden is een tentoonstelling op de drempel van publiek en privaat.

 

Geestelijk Landschap

Ronny Delrue heeft iets met het geestelijke en met het hoofd. Zijn hoofd is zijn atelier en omgekeerd , zijn atelier is het hoofd, de plaats waar de kunstenaar verblijft, waar hij zich terugtrekt om werk te bedenken en te maken. Het is geen utopische of idyllische plek,omdat er ook heel wat miserie rondwaart. De miserie toont zich soms in zijn banaliteit, maar ook in zijn magie (naar Peter De Greave).

De tentoonstelling brengt werk van Ronny Delrue in relatie met zijn gevoeligheid en zijn recente opdrachten in de wereld van de psychiatrie.

Het Hart

De tentoonstelling 'Het Hart' schenkt aandacht aan de fascinatie die we kennen voor het hart, het centrum van ons lichaam. Tot een eeuw of twee geleden was men er nog van overtuigd dat het hart niet ziek kon zijn, zo edel was het. Nu worden harten geopend en zijn er transplantaties. Psychiaters vragen zich af wat het is met het orgaan van een andere te leven. Is het hart de bron van menselijke warmte, de innerlijke zon? Ontvangt het bloed in het hart zijn spiritus of levensgeest? Of is het hart gewoon een pomp? Wat is het Heilig Hart? Hoe wordt het hart afgebeeld? Waarom kerft de verliefde jongeling een hart met pijl in de schors van een boom? Wat is soldatenhart? Waarom is het een eer dat je hart geofferd wordt bij de Azteken?

De tentoonstelling brengt de unieke geschiedenis van wetenschap en cultuur van het hart. Uit diverse binnen- en buitenlandse collecties worden sprekende objecten, schilderijen, etsen, installaties,… bijeengebracht. Ze vertellen samen iets over hoe curieus de mens omgaat met zijn hart.

Menselijk, al te menselijk

Niets dat menselijk is, lijkt de fotografie vreemd. Vrij snel na haar uitvinding, in 1839 zoals men aanneemt, is ze terug te vinden in salons en kunstenaarsateliers, op straten en pleinen, in intieme binnenkamers, in politiebureaus en klinieken. 'Menselijk, al te menselijk' focust op één van de segmenten van de fotogeschiedenis. De tentoonstelling toont een andere kijk op de psychiatrische instellingen ten tijde van Prinzhorn. Foto’s uit Duitse, Nederlandse, Franse en Belgische collecties tonen de nauwe relatie tussen fotografie en psychiatrie: het zijn beelden van een ongekende intensiteit. Onvermoed onthullend en verbazingwekkend, innemend en schokkend, tegelijk.

Deze tentoonstelling is een samenwerking met FotoMuseum Provincie Antwerpen.

Art en marge

Overzichtstentoonstelling van de collectie van de gelijknamige Brusselse galerij

Art en Marge toont beeldend werk van autodidacte kunstenaars die doorgaans niet binnen het officieel kunstcircuit getoond worden. Vaak betreft het geïsoleerde kunstenaars en werk ontstaan in creatieve ateliers van psychiatrische instellingen  en instelling voor personen met een verstandelijke handicap.

Tweelingen

Klonen, erfelijkheidsonderzoek bij psychische aandoeningen, scheiden van Siamese tweelingen, in-vitrofertilisatie: tweelingen staan in de belangstelling. De tentoonstelling toont tweelingen zowel door het oog van de wetenschapper als door dat van de kunstenaar. De tweeling is te zien in oude medische en verloskundige verhandelingen, als anatomisch model, in beelden, op affiches, prenten, schilderijen. Maar er is ook de actualiteit vol getuigenissen.

Het is bekend dat erfelijke factoren, naast omgevingsinvloeden, een rol spelen bij het ontstaan van psychische ziekten. Bij het opsporen van de invloeden speelt het tweelingonderzoek een voorname rol.

Tweelingen vraagt aandacht voor Afrikaanse culturen. In sommige culturen bijvoorbeeld worden tweelingen tegelijk bewonderd en gevreesd. De moeder geniet een hoge status maar heeft een zeer moeilijke taak te volbrengen.

 

De tentoonstelling Tweelingen neemt je mee in een dubbel/zinnige wereld.

Het hoofd ten voeten uit

De tentoonstelling ‘Het hoofd, ten voeten uit’ gaat over een eeuwenoude fascinatie. Wanneer mensen bij elkaar zijn, wordt het gezicht nauwlettend in het oog gehouden. Wie is die andere? Welk karakter heeft hij? Hardnekkige vooroordelen bepalen ons meer dan ons lief is.

‘Het hoofd ten voeten uit’ is een tentoonstelling met veel verrassende invalshoeken. Uit historische, medische en kunsthistorische collecties zijn stukken bijeengebracht die markante stappen tonen in onze hoofd-bekommernissen.

Willem Van Genk

De werken van Van Genk schreeuwen dynamiek en drukken het verlangen uit om greep te krijgen op de chaos. Als kunstenaar verzoent hij zich met het bestaan door een goddelijke, almachtige blik naar beneden te werpen. De stadszichten zijn één grote puzzel, waar trein- en metrolijnen het geheel verbinden. Ze zijn essentieel en vormen het kloppende hart van de stad. Als ‘Conducteur van alle trolleybussen’ of ‘Koning der stations’ grijpt hij de macht die hem ontbeert.

Stephan Vanfleteren en Erwin Mortier

Het Museum Dr. Guislain bewaart duizenden foto’s van 1860 tot vandaag, over het leven in de psychiatrie. Een geheugen in beelden dat anderhalve eeuw omspant. Geregeld vragen wij aan bekende fotografen om dat geheugen verder uit te breiden. Stephan Vanfleteren ging graag op onze invitatie in. Zijn werk is vooral bekend uit de krant De Morgen en werd vaak bekroond.

Erwin Mortier, auteur van de romans ‘Marcel’ en ‘Mijn Tweede Huid’, werkte tien jaar lang in het museum en is altijd gevoelig geweest voor het werk van Stephan. Hij voorzag de beelden van tekst, waarin hij ook terugblikt op  zijn jaren in het Guislain.

Ontbrekende beelden

Een vluchtige blik naar de commerciële zenders of in de lifestyle-magazines leert ons dat het leven meer dan ooit bepaald is door een rusteloos streven naar perfectie.  We onderwerpen ons lichtvaardig aan door anderen vastgestelde maar ook aan door ons gestelde eisen van productiviteit en dynamiek.  Ontbrekende beelden onderzoekt de normeringsdruk die van deze tendensen uitgaat en stelt vragen: ‘Wat is mooi?  Wat is lelijk?  Wat is gezond?  Wat is ziek?  Wat is goed?  Wat is slecht?’  Ontbrekende beelden en andere initiatieven werden gemeenschappelijk voorbereid door de stichting Deutsches Hygiene-Museum en de Deutsche Behindertenhilfe – Aktion Mensch e.V.

Voor Ontbrekende beelden hebben eenentwintig gerenommeerde fotografen zich met het fenomeen ‘handicap’ intensief beziggehouden.  In de tentoonstelling wordt de vraag gesteld hoe wij mensen met een handicap vandaag de dag waarnemen en hoe we ze kunnen voorstellen. 

Bric a Brac

Is iemand die psychisch ziek is, in staat kunst te maken? Roept kunst iets op van onze eigen wanen? Kunstenaars kijken gefascineerd naar plastisch werk van psychiatrische patiënten of mentaal gehandicapten.

Er is nu een grote interesse in het beeldend werk van mensen die vroeger enkel op de creatieve dienst van de instelling terecht konden. Begeleiders beklemtonen de helende aspecten van creativiteit. Ze vinden dat ook het tonen van dit werk aan een breed publiek belangrijk is. Niet alleen aspecten van waardering, maar ook puur de schoonheid van het werk is voor velen een drijfveer om tentoon te stellen. Het is daarenboven een manier om vooroordelen over psychisch ziek-zijn in vraag te stellen. Is onze tijd ontvankelijker voor zogenaamde art brut of outsiderskunst? Of is het een modetrend op de rand van spijtige commercialisering?

BRIC A BRAC toont werk uit het atelier ‘La Pommeraie’ in het piepkleine Waalse dorp Ellignies-Sainte-Anne (nabij Leuze). In het atelier komen volwassen mentaal gehandicapten en Bruno Gérard is er de inspirerende begeleider.

Gestoorde vorsten

Tentoonstelling over het onderscheid of de overeenkomst tussen ‘echte’ en ‘ingebeelde’ macht.

Tunnelmensen

Met Recht en Rede

Overzicht van de geschiedenis van de wetgeving op de psychiatrie in België.

Gedreven

Werken uit de collectie van het P.C. Caritas Melle.

Hoe anders is anders?

Resultaten van de gelijknamige wedstrijd georganiseerd door de Vlaamse Vereniging voor Geestelijk Gezondheidszorg in combinatie met zelfportretten van jongeren uit Huize Tordale, BuSo Torhout.

Doodgezwegen

Tentoonstelling uit de Karl-Bonhoeffer-Nervenklinik (Berlijn) aangevuld met de toestand in de instituten van de Broeders van Liefde tijdens de oorlogsjaren.

Zuur Zoet of Bitter

Fototentoonstelling over de zintuiglijke opvoeding bij mentaal gehandicapte kinderen in de eerste helft van de 20ste eeuw.

Vastenheiligen, Wondermeisjes en Hongerkunstenaars

Over Anorexia Nervosa

Oscar Colbrandt 1879-1959

Tentoonstelling over de Gentse kunstenaar Oscar Colbrandt die een tijdlang in het P.C. Dr. Guislain verbleef.

Speurtocht Karakterkoppen

Voor zijn jongste bezoekers heeft het museum een nieuwe speurtocht ontwikkeld. Kinderen van 6 tot 12 jaar kunnen deelnemen aan een spel  dat hen door de mysterieuze tentoonstelling ‘Karakterkoppen’ leidt. Wie zijn ingevuld exemplaar indient aan de balie krijgt zelfs een leuke verrassing! Vraag naar jouw speurtocht aan de ingang van het museum.

Schatten van Vlieg in Museum Dr. Guislain

De zomer in Museum Dr. Guislain wordt avontuurlijk! Over het hele land verstopte Vlieg schatkisten op culturele locaties. Ook in Museum Dr. Guislain zit ergens een ‘klinkende’ schat verborgen. Vlieg werkt dit jaar namelijk rond het prikkelende thema ‘geluid’.

Tussen 27 juni en 30 augustus kunnen kinderen de kist komen zoeken. In de kleurrijke tentoonstelling 'Outsiderkunst' gaan ze aan de slag: een spannende, leerrijke speurtocht leidt hen via raadsels, opdrachten en zingende hartjes naar de schat van Vlieg. Een perfecte familie-uitstap!

Het spel duurt ongeveer 90 minuten en is geschikt voor kinderen vanaf 6 jaar. Gratis voor kinderen onder 12 jaar.

Meer info? http://www.uitmetvlieg.be/schattenjacht

Vogels van Waanzin

Vele schrijvers zijn met de psychiatrie in aanraking geweest of schrijven over de zielenroerselen van psychiater en patiënt. In Vogels van waanzin vertelt Ranne Hovius op fascinerende wijze over het kruispunt van psychiatrie en literatuur. Bestaat er een band tussen creativiteit en waanzin? Hoe zijn ontwikkelingen in de psychiatrie in verhalen en gedichten terug te vinden? Hoe is een psychose te beschrijven?

Hovius bespreekt gekte en genialiteit in het leven en werk van Nederlandse en Vlaamse schrijvers zoals Gerrit Achterberg, Maarten Biesheuvel, Peter Buwalda, Hugo Claus, Hella Haasse, Kristien Hemmerechts, Willem Frederik Hermans, Myrthe van der Meer, Harry Mulisch, Gerard Reve, Heleen van Royen en Rogi Wieg. Op 22 oktober presenteert ze haar nieuwste boek in het Museum Dr. Guislain.

De boekvoorstelling vindt plaats in het Museum Dr. Guislain om 20u. De kostprijs is 5 euro.

Gestoorde Geesten - VOLZET

Deze documentaire toont welke weg psychische patiënten in Congo afleggen. Patiënten worden vaak vastgebonden, geboeid en opgesloten. Traditionele genezers helen de gestoorde geesten met kruiden en tovenarij. Pastoors reiken god aan als oplossing.

Het lijkt een stap terug in de tijd. Toch draagt de op eerste zicht primitieve behandelwijze ook mooie aspecten in zich. De sterke familiebanden, de onuitputtelijke zorg voor elkaar, de terugkeer naar de natuur en de collectieve Congolese aanpak bieden stof tot nadenken. In de documentaire komt ook een equipe van Artsen Zonder Vakantie aan bod. Een Belgische organisatie die jaarlijks onder andere diverse zendingen psychiatrie naar Congo organiseert. Het is een rauwe, eerlijke documentaire die een fascinerende tocht in Oost-Congo toont met bijzondere en intrigerende ontmoetingen.

De makers:
Leslie Hodge is klinisch psychologe en journalist. Ze werkt als radioreporter voor VRT en heeft haar eigen praktijk Strong Mind in Antwerpen. Ze is auteur van het boek Verborgen Kopzorgen (oktober 2015, Lannoo) dat psychische problemen meer bespreekbaar tracht te maken. 

Roel Nollet is freelance journalist en documentairemaker met een focus op mensenrechten. Hij werkt ondermeer voor Het Journaal en Terzake.  Hij richtte het journalistencollectief ‘Redhorse‘ op.

Gestoorde Geesten is een samenwerking tussen de documentaire makers, Artsen Zonder Vakantie, Te Gek!? en Museum Dr. Guislain. Een ticket voor de vertoning vindt plaats op 30 september om 20u en kost vijf euro.

Kunstendag voor kinderen

Plots krijg je het warm, je begint te zweten. Je wangen worden rood, je bloost. Je zou willen dat niemand je kon zien. Schaamte! Iedereen kent het gevoel. Ontdek hoe kunstenaars en fotografen met deze emotie aan de slag gaan. Aan de hand van een aantal leuke opdrachten ontdek je de verschillende objecten en werken in de tentoonstelling.  Na een bezoekje aan de tentoonstelling kan je zelf aan de slag in het pop-up atelier.

Om 10u en om 13u kunnen de kinderen onder begeleiding van een gids de tentoonstelling bezoeken.
Daarna sluiten ze aan bij de workshop.

Inschrijven kan via : info@museumdrguislain.be

Winnaar Dr. Guislain Award 2015

Op 8 oktober 2015 werd in de Opera van Gent voor de vierde maal de Dr. Guislain “Breaking the Chains of Stigma” Award uitgereikt, dit jaar aan Janos Marton, directeur van The Living Museum in Queens, New York. Dr. Marton biedt al meer dan 30 jaar lang een creatieve omgeving voor mensen met psychische problemen.

De Dr. Guislain Award is een initiatief van Museum Dr. Guislain en Janssen Research & Development. De prijs bedraagt $ 50.000 en wordt toegekend door een internationale jury (bestaande uit Mohan Agashe, Lisa Appignanesi, Siri Hustvedt, Patrick Kennedy, Vikram Patel, Bernard Sabbe en Erik Thys). De Award wil een cultureel initiatief (persoon of organisatie) eren dat op een bijzondere wijze het stigma en taboe dat rust op geestelijk ziek zijn in de samenleving ter sprake brengt. We zijn ervan overtuigd dat cultuur in deze context een relevante bijdrage kan leveren.

Janos Marton – The Living Museum

Dr. Marton wijdde zijn professionele leven aan de oprichting van een ‘art asylum’ binnen de muren van een psychiatrisch ziekenhuis in New York. In de laatste drie decennia ontstond zo de grootste collectie van kunst van mensen met een psychiatrische ziekte in de Verenigde Staten.

Geïnspireerd door de creatieve therapeutische traditie in Europa, nam hij, samen met Bolek Greczynski, een belangrijke Poolse kunstenaar, een verlaten keuken en eetplaats in het Creedmoor Psychiatric Center, onder handen. In dit grootschalige ziekenhuis werkt hij sinds 1982 als psycholoog en ging hij op zoek naar een alternatieve vorm van zorg, waarbij de kracht van de patiënt centraal stond. Dit resulteerde in The Living Museum, een levendige creatieve omgeving waar mensen met een psychische ziekte zich kunnen uitdrukken door middel van kunst. Door te focussen op hun talent en creativiteit en niet op hun ziekte, wil hij de wereld op een andere manier naar hen laten kijken en het stigma doorbreken.

Bijzonder aan het initiatief is dat The Living Museum niet gerund wordt door personeel van het ziekenhuis, maar door de patiënten zelf. Zij hebben de touwtjes in handen en hebben The Living Museum gemaakt tot wat het nu is. Dr. Marton heeft op die manier niet alleen het leven van vele patiënten op een positieve manier veranderd, maar ook van de vele vrijwilligers, studenten, kunstenaars en professionelen die er tijd doorbrachten.

Kortsluiting in mijn hoofd - EXTRA DATUM

Kortsluiting in mijn hoofd - Oude en nieuwe verhalen uit de psychiatrie

Brenda Froyen en Stefaan Baeten

UITVERKOCHT Vrijdag 27 november 2015 - Museum dr. Guislain Gent

EXTRA DATUM Zaterdag 28 november 2015 - Museum Dr. Guislain

19.00 uur bezoek tentoonstelling Schaamte - 20.30 uur voorstelling

12 euro - ten voordele van de rodeneuzendag

inschrijven via www.hieronymus.be

Schrijf je in!

Tijdens museumnacht kan je niet alleen de tentoonstelling Schaamte gratis bezoeken, maar ook deelnemen aan het vrij podium in Museum Dr. Guislain. Tussen 20u en 23u organiseert het museum samen met het Popcollege een avond vol muziek. Wie wil deelnemen, stuurt zijn naam, aantal deelnemers, liedkeuze en voorkeur van uur door naar info@museumdrguislain.be. Het popcollege staat heel de avond paraat en zorgt voor begeleiding indien nodig.

Museumnacht 2015

BEZOEK DE GENTSE MUSEA OP 3 DECEMBER VAN 18:00 TOT 01:00.

Het winteruur is in voege, de dagen worden korter dus de negen Gentse musea maken zich op voor de Gentse Museumnacht. Wat ooit begon als een idee om ook na de werkuren rond te kunnen dolen tussen kunst en erfgoed, is intussen uitgegroeid tot een jaarlijkse traditie. Noteer dus 3 december en kijk alvast uit naar de artistieke, muzikale of drink- en eetbare ingrepen in de verschillende musea.

Het wordt ongetwijfeld een wervelende nacht boordevol kunst, cultuur, erfgoed ... en zoveel meer. Vanaf 18:00 stellen alle musea hun deuren gratis open voor al wie wil. Voor wie nu al aan het plannen wil gaan, krijgt al een blik op het programma en ook op facebook kan je de museumnacht (live) volgen. Kan je er niet bij zijn? Geen probleem. Urgent.fm brengt live on air verslag uit van de hele avond vanuit het Museum Dr. Guislain.

Spiegel im Spiegel

Vanaf 10 oktober, wereld dag van de geestelijke gezondheidszorg, loopt in het Psychiatrisch Centrum Sint-Amandus te Beernem, de tentoonstelling Spiegel im Spiegel. Een expositie ‘over’ de grenzen van de psychiatrie. Aan de hand van het plastisch werk van 22 kunstenaars uit binnen- en buitenland probeert curator Frank Demarest deze grenzen af te tasten en te laten vervagen. De titel van de tentoonstelling is ontleend aan een gelijknamige compositie van Arvo Pärt, waaruit de dialoog tussen piano en viool worden aangewend als metafoor voor het gesprek tussen psyché en kunst.

De tentoonstelling is een samenwerking tussen PAK, platform voor actuele kunsten, het Psychiatrisch Centrum Sint-Amandus en  Museum Dr Guislain.

Meer info op www.PAKgistel.be

Lezing Andrew Scull

Op donderdag 10 december wordt het recente boek Madness in Civilization van Andrew Scull voorgesteld in het Museum Dr. Guislain. Dit boek brengt op een fascinerende en beeldende manier de complexe geschiedenis van ‘waanzin’ en onze pogingen tot behandeling in kaart. Andrew Scull geeft in het kader van de boekvoorstelling een lezing over enkele aspecten uit deze boeiende geschiedenis.

Andrew Scull is Hoogleraar Sociologie en Wetenschapsstudies, Universiteit van California, San Diego. Hij doceerde ook aan de Universiteit van Pennsylvania en aan Princeton. Een greep uit zijn publicaties: Museums of Madness; Social Order/Mental Disorder; The Most Solitary of Afflictions: Madness and Society in Britain, 1700–1900; Masters of Bedlam; Madhouse: A Tragic Tale of Megalomania and Modern Medicine; and Madness: A Very Short Introduction. Hij publiceerde eveneens talrijke artikels en recensies in vooraanstaande tijdschriften als TLS, The Lancet en Brain.

Donderdag 10 december om 20u in het Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent. Inschrijven via info@museumdrguislain.be, een ticket voor deze lezing kost 5 euro.

Hoe zwart in het donker gedijt

Hoe zwart in het donker gedijt
De Sicherheitsdienst en de Sicherheitspolizei
Gent – Leeuwarden 1940 – 1945
Marc Verschooris

In dit boek beschrijft Verschooris de duistere bewegingen van verraad en verklikking, van valse beschuldigingen en profitariaat tijdens de Tweede Wereldoorlog. Bij nacht en ontij werden vermeende ‘terroristen’ van hun bed gelicht door de Duitse politiediensten. Een schare Vlamingen, verblind door geld en macht, boden hun diensten aan bij deze politie-eenheden van het bezettingslegerOp 2 september 1944 eindigden de Sipo-SD-activiteiten in Gent. Tien dagen later werd in Leeuwarden (Noord-Nederland) een plaatselijke Aussenstelle heropend. Hoe zwart in het donker gedijt is gebaseerd op diepgravend archiefonderzoek. Het boek biedt de lezer een indringend beeld van een onvoorstelbare geschiedenis.

De boekpresentatie wordt geopend door Bart Marius,wetenschappelijk medewerker bij het Museum Dr. Guislain. De auteur praat over zijn nieuwe boek met Jan Bernheim, medisch oncoloog, emeritus hoogleraar aan de faculteit geneeskunde van de VUB.

Na afloop heffen we samen het glas op de nieuwe uitgave.

We hopen u te mogen verwelkomen
op zondagmiddag 10 januari 2016 om 11u in
Museum Dr. Guislain
Jozef Guislainstraat 43 in Gent

De toegang is gratis maar we horen graag vooraf of u komt.
Geef ons een seintje, bel of mail naar Boekhandel Walry: T 09/222 91 67 E paul.luyten@walry.be

Grootoudernamiddag

30 december 2014 – 14u

Naar aanleiding van de tentoonstelling “Pleisterplekken” brengt Sabine De Graeve Reuze Roza aangevuld met vertellingen over het internaatsleven. De namiddag is geschikt voor kinderen tussen 6 en 11 jaar samen met hun grootouder(s).

Reuze Roza gaat over een weeshuis dat geleid wordt door 2 strenge juffrouwen. De weesjes krijgen weinig eten en veel straf. Vanaf de dag dat het dappere meisje Reuze Roza aankomt in de instelling gaat alles beter…  Schrijfster Sabine De Graeve verbleef als kind zelf in een pensionaat.

De activiteit is gratis maar volwassenen betalen wel hun toegangsticket voor het museum.

De plaatsen zijn beperkt, dus graag inschrijven via info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95

Rondleiding Schaamte

Op zondag 29 mei bieden wij de Vrienden van het Museum Dr. Guislain de mogelijkheid om een laatste keer de tentoonstelling schaamte te bezoeken samen met een gids. Deze rondleiding  is gratis en exclusief voor Vrienden (en één vriend of vriendin) Na de rondleiding heffen we samen het glas.

Zondag 29 mei om 15u
Inschrijven is noodzakelijk en kan via info@museumdrguislain.be of 09 216 35 95

Literaire lezingen

In samenwerking met de Gentse boekhandel Limerick organiseert het Museum Dr. Guislain dit voorjaar lezingen op donderdag. Kunst, literatuur, psychiatrie en de actualiteit van het boekenwezen vormen het uitganspunt voor de lezingen en presentaties. Auteurs, uitgevers, critici krijgen volop het podium.

De lezingen beginnen om 20u in de lezingenzaal van het museum. Na de lezing is er telkens gelegenheid voor vragen en is er bar.

Inkom: 5 euro (reductie: vrienden van het museum: 3 euro). Inschrijven kan via de website van museum (www.museumdrguislain.be)

Donderdag 12 mei, 20u:
Erik Thys
over Psychogenocide. Psychiatrie, kunst en massamoord onder de nazi's.
De psychiater Erik Thys heeft het in dit baanbrekende boek over hoe Hitler en compagnie zich in de periode voor de Holocaust tegen hun eigen burgers met een psychiatrische problematiek of handicap richtten. Erik Thys legt ook een link met de beoremde nazitentoonstelling Entartete Kunst, waarin rassenhaat, haat tegen de modernen en haat tegen psychisch kwetsbare personen samenkwamen.

Erik Thys, Psychognocide. Psychiatrie, kunst en massamoord onder de nazi's, Berchem, EPO, 2015

Symposium Schaamte

Schaamte is alom aanwezig, maar het is lastig er de vinger op te leggen. Museum Dr. Guislain en Hospitium slaan de handen in elkaar en gaan dit uitdagende onderwerp te lijf. Op de studiedag Schaamte verkennen sprekers uit uiteenlopende disciplines de culturele, medische en historische karakteristieken en nuances van deze emotie: van lepra tot aids, van middeleeuwen tot internettijdperk, van schaamte bij onze voorouders tot gêne in de fotografie, van de voyeuristische blik tot de blos op de wangen. De studiedag sluit aan bij de gelijknamige tentoonstelling en verkent zo de vele schakeringen van schaamte in woord en beeld.

Praktische informatie:
Locatie:
Museum Dr. Guislain
Jozef Guislainstraat 43
B-9000 Gent

Prijs:
Standaardtarief: €45
Reductietarief: €30 (Vrienden van het Museum Dr. Guislain, Hospitiumleden, studenten)

Inschrijven (voor 6 maart):
- via de website
- telefonisch op het nummer +32 (0)9 216 35 95
- via email op het adres info@museumdrguislain.be

Betaling:
Rekeningnummer: BE07 44535518 5166
Met vermelding: Symposium schaamte
Voor meer informatie, zie www.museumdrguislain.be

Programma:
(lezingen in het Nederlands en het Engels)

9u30: Ontvangst met koffie

9u55: Patrick Allegaert (Museum Dr. Guislain/Hospitium vzw): Inleiding
Patrick Allegaert is artistiek adviseur in het Museum Dr. Guislain, co-curator van de tentoonstelling Schaamte en voorzitter van Hospitium vzw.

10u00: Simon Roffey (University of Winchester): Shame, Suffering and Sanctity. Excavations of the medieval leprosarium of St Mary Magdalen, Winchester
Simon Roffey is archeoloog en als docent middeleeuwse archeologie verbonden aan de University of Winchester. Hij publiceerde diverse baanbrekende wetenschappelijke werken en artikels op het gebied van leprozerieën en de lepraziekte in middeleeuwse context.

10u30: Pieter Verstraete (KU Leuven): Aids, macht en schaamte
Pieter Verstraete is als docent historische pedagogiek verbonden aan de onderzoekseenheid Educatie, Cultuur en Samenleving van de KU Leuven. In zijn onderzoek focust hij zich op de geschiedenis van het onderwijs aan personen met een handicap en bestudeert hij de rol van besmettelijke ziektes en emoties in de totstandkoming van specifieke pedagogische praktijken.

11u00: Vincent Van Roy (UAntwerpen / Hospitium vzw): Uit nieuwsgierigheid? Medische fotografie als wetenschappelijk, esthetisch of ‘voyeuristisch’ medium (1840-1914)?
Vincent Van Roy is historicus en als vrijwillig medewerker verbonden aan het Centrum voor Stadsgeschiedenis van de Universiteit Antwerpen. Hij is tevens secretaris van Hospitium vzw en rondt een doctoraal proefschrift af over de circulatiemechanismen van medische kennis in de nieuwe tijd (1500-1800).

11u30: Karine van ’t Land (ZuidZorg / Radboud Universiteit Nijmegen): Fysieke afwijkingen en schaamte in de late middeleeuwen
Karine van ’t Land werkt als jeugdarts en is daarnaast actief als medisch historicus. Ze rondt een proefschrift af over de levensloop en voeding volgens geleerde medische auteurs in de late middeleeuwen. Ze publiceerde en doceerde over onderwerpen als anatomie, de dood, medische opvattingen over causaliteit, wonden en schoonheid.

12u00: Lunch en mogelijkheid tot begeleid bezoek van de tentoonstelling Schaamte

14u00: Schaamstukken. Een ongegeneerde blik op Belgische medische collecties
Panelgesprek met o.a. Sibylla Goegebuer (Hospitaalmuseum Brugge), Bert Boeckx (Pas-sage Bezoekerscentrum OPZ Geel), David Guilardian (OCMW-archief, Brussel), Vincent Van Roy (Lambotte Museum, Antwerpen)

14u30: Arnout De Cleene (Museum Dr. Guislain): Terug naar San Clemente. Raymond Depardon en de Italiaanse (anti)psychiatrie
Arnout De Cleene is cultuur- en literatuurwetenschapper, werkt als wetenschappelijk en beleidsmedewerker in Museum Dr. Guislain en was als co-curator betrokken bij de tentoonstelling Schaamte.

15u00: Mineke Schipper (Universiteit Leiden): Schaamteloos bloot?
Mineke Schipper is schrijver van non-fictie en fictie, en emeritus hoogleraar interculturele literatuurwetenschap van de Universiteit Leiden. Voor haar over de hele wereld vertaalde Trouw nooit een vrouw met grote voeten kreeg zij de Eurekaprijs. Haar nieuwste boek, Bloot of bedekt. Van niets om het lijf naar strak in het pak, verscheen in 2015 bij uitgeverij Prometheus/Bert Bakker.

15u30: Paul Faber (Wereldmuseum Rotterdam): Schaamstreken
Paul Faber is kunsthistoricus, tentoonstellingsmaker en publicist, momenteel curator aan het Wereldmuseum Rotterdam, en voorheen verbonden aan het Tropenmuseum Amsterdam. Hij is als gastcurator medeverantwoordelijk voor de tentoonstelling Schaamte in het Museum Dr. Guislain.

16u00: Receptie

 

Dr. Guislain Award 2015

Een nieuwe 'call for nominations' voor de Dr. Guislain Award is geopend. Nomineer je kandidaat voor 2015 op www.drguislainaward.org

De Dr. Guislain Award wordt uitgereikt aan een persoon, organisatie of project, die een bijdrage levert om het taboe op geestesziekte te doorbreken. Deze award richt zich op socio-culturele initiatieven die op een duidelijke en verantwoordelijke manier de creativiteit stimuleren van mensen met een psychische aandoening, en daarbij sociale uitsluiting proberen te voorkomen. De uitreiking vindt jaarlijks plaats op World Mental Health Day, zo ook in 2015. De winnaar krijgt 50.000 dollar om zijn initiatief verder uit te bouwen.

Wil je iemand nomineren surf dan naar de website en vul het contactformulier in. Een internationale jury buigt zicht over de kandidaturen en maakt in mei een beslissing.


 

Lezingenreeks - Donkere Kamers

Ook in 2015 gaan we verder met de jaarlijkse lezingenreeks in Bibliotheek Zuid, in samenwerking met de Bib Gent en UGent. Dit jaar staat Donkere Kamers centraal. Drie sprekers gaan dieper in op het thema melancholie en depressie in kunst en literatuur.

Wanneer? Op 3, 10 en 24 februari van 12.30 tot 13.15 uur. Deuren dicht om 12.30 uur of zodra volzet.
Waar? Achilles Musschezaal, Bibliotheek Zuid
Kostprijs? Gratis

Dinsdag 3 februari
Uit de kast | Patrick Allegaert

Mede-curator van Donkere Kamers
Vertelt over de boeken die hem inspireerden bij zijn parcours in Museum Dr. Guislain en voor de vele tijdelijke tentoonstellingen en andere initiatieven.
 

Dinsdag 10 februari
Verliezen wat verloren is?

Filosoof Dominiek Hoens belicht de verschillende betekenissen die het woord melancholie oproept. De leidraad is Freuds onderscheid tussen rouw en melancholie, waarbij de laatste een onbegonnen, onvoltooid of anderszins mislukt rouwproces zou zijn. Zo bekeken faalt de melancholicus waar het de rouwende lukt om met verlies om te gaan. Vandaar de vraag waarom die trage en zieke melancholie, ook vandaag nog, toch met creativiteit en genialiteit wordt verbonden.

Dinsdag 24 februari
Het gelaat als spiegel voor de ziel?

Kunstenaar Johan Clarysse neemt ons mee op een visuele wandeling doorheen zijn werk. Het boek Walden and other suspicions geeft een fascinerend overzicht van zijn artistiek werk, waarin identiteitsvorming, (non)-communicatie en menselijke drijfveren en verlangens een sleutelrol spelen.

Bloemekenswijk recyKLEERt

In het RepairCafé  kan je samen met reparateurs kledij, fietsen, kleine elektrische apparaten en computers  herstellen. Je leert kleine reparaties uitvoeren.

Bewaren , conserveren, restaureren , tentoonstellen is de taak van een museum. Marlies Frentz doet restauraties van schilderijen en tekeningen  in het  Museum Dr. Guislain. Een gat of een kras in jouw schilderij , is dit te repareren en is het de kost waard ? je kan advies vragen aan Marlies. (let op, je kan wel niets laten restaureren die dag, enkel advies vragen)

Vanaf 14 u is er een workshop voor kinderen van 5 tot en met 12 jaar. Laat je inspireren door  Willem van Genk, de Koning der Stations en werk samen met ons aan een grote assemblage van de Bloemekenswijk. Als bouwstenen gebruiken we alleen maar afvalmateriaal.

Om 14u is Koen Warmenbol van 11.11.11 aan het woord over de noodzaak om de vraag naar grondstoffen vanuit het zuiden te doen verminderen en op die manier ook bij te dragen aan een vermindering van de negatieve sociale en ecologische impact van ontginning in het Zuiden.

In het Museum Dr. Guislain op 7 maart van 14u tot 17u.
Meer info vind je via www.repaircafe.be

Deze burendag is in samenwerking tussen buurtwerk Bloemekenswijk, LDC De Boei, Museum dr. Guislain, De Meander, Ivago, Repair-café en Belmundo.

Lode Lauwaert over Markies de Sade

Auteur Lode Lauwaert probeert in zijn boek Markies de Sade te verklaren waarom zoveel Franse denkers zich in de twintigste eeuw met diens oeuvre beziggehouden hebben en wat dat voor hen betekend heeft. Op donderdag 19 maart 2015 vindt de boekpresentatie plaats. De auteur neemt er het woord en gaat nadien in gesprek met klinisch psycholoog en psychoanalyticus Stijn Vanheule (Ugent).

We verwelkomen je vanaf 19.00 uur in het museum (Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent), Lode Lauwaert start zijn inleiding om 19.30 uur. Wel graag je aanwezigheid bevestigen bij Lut Lambert (lut.lambert@pelckmans.be)

Pop-up tentoonstelling verlengd

Voor Ergoeddag werd een speciale pop-up tentoonstelling gepresenteerd rond het herbarium van psychiater Jan Hendrik van den Berg. Deze pop-up presentatie wordt uitzonderlijk verlengd tot 3 mei (enkel te bezoeken bij aankoop van een toegangsticket). De Nederlandse psychiater Jan Hendrik van den Berg is vooral bekend geworden met zijn metabletica, leer der veranderingen. Hij meende dat de studie van bepaalde verschijnselen die gelijktijdig voorkomen, inzicht kan geven in de geschiedenis en het menselijke bestaan. Na zijn dood in 2012 erfde het Museum dr. Guislain zijn hele bibliotheek.  J. H. van den Berg maakte zijn proefschrift tijdens de moeilijke oorlogsjaren. Na die periode belt hij aan bij Sartre, volgt hij lessen bij Merleau-Ponty, verblijft hij enkele dagen in het Zwarte Woud bij Martin Heidegger… Het museum brengt een greep uit deze uitzonderlijke erfenis. De interesse van Van den Berg voor de natuur is de constante in zijn leven, negentig jaar lang werkte hij aan zijn herbarium. Deze unieke verzameling vormt de rode draad in een pop-up-presentatie.

Symposium

I hate melancholy. Onder deze veelzeggende titel wordt op 8 mei 2015 in Museum dr. Guislain (Gent) een dag georganiseerd vol theater, beeldende kunst, literatuur, muziek en lezingen rond melancholie. Het artistiek-wetenschappelijk symposium I hate melancholy kadert in het artistiek onderzoeksproject De kunst van het gemis, waarin LUCA School of Arts de handen in elkaar sloeg met onder andere Museum Dr. Guislain, Braakland/ZheBilding en KU Leuven. 3 jaar lang gingen ze samen op zoek naar een hedendaagse en positieve benadering van het traditioneel nogal als donker en negatief gepercipieerde concept van melancholie. I hate melancholy is het sluitstuk van dit onderzoek en de pendant van het beginsymposium I ♥ Melancholy (maart 2013). De licht ironische titel verwijst naar de pessimistische benadering van de melancholicus, die we -op z’n minst voor één dag- graag omver willen werpen. Weg van het depressieve, richting het constructieve, productieve en creatieve!

Inschrijven voor dit symposium kan via de website van LUCA School of Arts, niet via de website van het museum.

Symposium Lichtgevoelig

UPC KU Leuven, de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie, vzw KAOS organiseren in samenwerking met Museum Dr. Guislain op donderdag 11 juni 2015 een symposium ter gelegenheid van de opening van de gelijknamige tentoonstelling. Met gastsprekers uit de kunstwereld en de psychiatrie. Bij het symposium hoort ook een symposiumboek, te koop in het museum.

op donderdag 11 jun 2015 om 13u00

Plaats:
Museum Dr. Guislain - Jozef Guislainstraat 43 - 9000 Gent

Organisatie:
UPC KU Leuven, de Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie, vzw KAOS en Museum Dr. Guislain

Spreker(s):
Patrick Allegaert, Jürgen De Fruyt, Pascal Sienaert, Steven Humblet, Erik Thys, Annaleen Louwes, Kirsten Catthoor.

Inlichtingen:
Secretariaat VVP
info@vvp-online.be

Boekvoorstelling 'Mijn huis dat was'

Naar aanleiding van de tentoonstelling 'Het Huis', presenteren auteur Paul De Moor en fotografe Karin Borghouts op 14 juni het boek Mijn huis dat was. De boekvoorstelling wordt gevolgd door een receptie. 

Mijn huis dat was, is een aangrijpend verhaal over afnemend geheugen. Het zijn de adembenemende beelden van Karin Borghouts' vernielde ouderlijke huis die Paul de Moor inspireerden tot het schrijven ervan. Ludion bracht beeld en tekst samen in een bijzondere publicatie voor jongeren.

Op zondag 14 juni om 11u00

Plaats: Museum Dr. Guislain - Jozef Guislainstraat 43 - 9000 Gent

Lezing door James Wharton (Engelstalig)

Op zaterdag 20 juni organiseert AHRC Network een lezing door James Wharton over zijn boek 'Out in the Army: my life as a gay soldier'. Hij opent de dialoog rond seksualiteit, moderne gelijkheid en conflict en betrekt daarbij zijn eigen woelige strijd tijdens zijn dienst in het Britse leger.

Inschrijven kan via passionsofwar@outlook.be
Opgelet: de lezing wordt volledig in het Engels gegeven!

Zaterdag 20 juni om 17u00. De deuren openen om 16u30

Plaats:
Museum Dr. Guislain - Jozef Guislainstraat 43 - 9000 Gent

Vuil vel

Begeleid actief bezoek aan de tentoonstelling met aansluitend een creatieve workshop rond de sprookjes uit Vuil Vel. Voor kinderen van 10 tot 14 jaar.

Tijdens de krokusvakantie op dinsdagnamiddag 9 februari 2016: 14u-16u

Tarieven: € 3 voor jongeren (gids en workshop), toegangsticket museum voor volwassenen

Vooraf reserveren:
De plaatsen zijn beperkt dus graag inschrijven via info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95.

Museumnacht Gent

Voor de tiende keer zetten tien Gentse musea hun deuren open voor het grote publiek. Geniet op 1 december van 18u tot 1u ’s nachts gratis van wat Gent te bieden heeft op het vlak van Schone en Moderne kunsten, patrimonium en cultuur. De tien musea zetten hun collecties en expo’s in de verf met bijzondere activiteiten en creatieve uitspattingen. Afsluiten gebeurt als vanouds op de afterparty in het Vooruit Café. Onder andere We Are Prostitutes en Hindu radio Dj's spelen er de hele nacht!

Ook het Museum Dr. Guislain opent zijn deuren en neemt je op sleeptouw in Een andere wereld. Maar er is ook meer! Speciaal voor Museumnacht nodigden we enkele illusionisten van de Magische Cirkel Gent uit. Laat je begoochelen door hun talent en tref elkaar, ergens tussen waan en wens, in het Museum Dr. Guislain.

Rondleiding en workshop

Waar ligt de grens tussen fantasie en werkelijkheid? Hoe onderscheid je droom van delirium? De tentoonstelling Een andere wereld neemt, vertrekkend van de vele vragen rond psychose, hallucinatie en waan, twee eeuwen in overschouw. Niet om een historisch verhaal te vertellen, maar om uit die periode vijf eigenzinnige oeuvres te lichten die balanceren tussen kunst, kunde en wetenschap. 

Op 4 januari organiseren we een rondleiding met workshop op maat van kinderen in Een andere wereld. Was je hier al op Kunstendag voor Kinderen? Geen probleem, want ditmaal ontdekken we een ander deel van de tentoonstelling met J.J. Grandville als centrale figuur. De rondleiding met workshop start om 14u en kost 3 euro per kind. Begeleidende volwassenen betalen een toegangsticket voor het museum.

Inschrijven via info@museumdrguislain.be

Lezingen Een andere wereld

Tijdens november en december organiseren Museum dr.Guislain, UGent Vakgroep Letterkunde-Nederlands en de Bibliotheek Gent een programma rond de tentoonstelling in het Museum. Ditmaal staat alles in het teken van  de tentoonstelling Een andere wereld - Laboratorium van waan en fantasie.

29/11: Ignaas DEVISCH
06/12: Pierre MUYLLE 
13/12: Jan LAUWEREYNS

De lezingen vinden plaats op dinsdag in Bib Zuid, om 20 uur. 
Op de afdelingen non-fictie en literatuur staan boeken rond het thema in de kijker. Laat u inspireren!

Inschrijven via bibliotheek@stad.gent 

Kunstendag voor kinderen

Een andere wereld. Laboratorium van waan en fantasie
Rondleiding en workshop


Waar ligt de grens tussen fantasie en werkelijkheid? Hoe onderscheid je droom van delirium, waan van wens, hallucinatie van inzicht? Op welke manier kan je onderzoeken of verbeelden wat zich ergens anders afspeelt? De tentoonstelling neemt, vertrekkend van de vele vragen rond psychose, hallucinatie en waan, twee eeuwen in overschouw. Niet om een klassiek historisch verhaal te vertellen, maar om uit die periode vijf eigenzinnige oeuvres te lichten die balanceren tussen kunst, kunde en wetenschap. J.J. Grandville, Gustav Mesmer, Gerard Heymans, Jean Perdrizet en Mathew Kneebone schiepen of brachten elk een ander universum in kaart en trachtten zo het ongrijpbare op hun eigen manier te vatten. Het zijn werelden waarin potloden wandelen, fietsen zweven, de afstand tussen twee evenwijdige lijnen variabel is, typemachines in contact staan met de overledenen en straatlichten stoppen met schijnen wanneer je er voorbij wandelt. Een andere wereld creëert passages: van deze naar de andere, tussen die andere onderling, en – misschien – ook van die andere terug naar deze wereld.

Om 13u,14u en 15u is er de mogelijkheid om de tentoonstelling met een gids te bezoeken. Je kan er ook voor kiezen om de tentoonstelling zelfstandig te bezoeken aan de hand van een speurtocht. Tussen 13u en 17u is er doorlopend een workshop voorzien.

De rondleiding en workshop zijn gratis voor kinderen tot 12 jaar. Ouders betalen toegangsticket voor het museum.

Presentatie van de verrassende debuutroman van Emy Koopman


In Emy Koopmans romandebuut Orewoet vertellen een alleenstaande moeder, een teruggetrokken puber en een rasopportunist over hun afwezige geliefde, vader, vriend. Ze proberen de wereld naar hun hand te zetten maar controle en beheersing leggen het af tegen het soort verlangen dat je binnenstebuiten keert: het verlangen naar iemand zo mooi dat het pijn doet aan je ogen. Als titel koos Koopman niet voor niets het Middelnederlandse woord voor ‘liefde die grenst aan waanzin'.

DO 24.11.16 | 19:30 > 21:00
deBuren, Leopoldstraat 6, 1000 Brussel
Gratis, reserveren aanbevolen:
Reserveer

 

PROGRAMMA

De schrijver komt naar deBuren om haar roman voor te stellen. En ze komt niet alleen:

Zangeres Kerlijne Van Nevel van het internationaal gerenommeerde ens
emble Psallentes brengt enkele liederen van de middeleeuwse mystica Hadewijch ten gehore. Speciaal voor deze avond dook zij in de strofen waarin Hadewijch de 'orewoet' bezingt.

Een belangrijk onderwerp in de roman is de antipsychiatrie in de zeventiger jaren in Nederland. Patrick Allegaert, artistiek directeur van het Museum Dr. Guislain, licht ons bij over de Vlaamse achtergronden bij deze denkrichting die patiënten op gelijke hoogte stelde met de behandelend artsen.

Jozefien Van Beek vergast ons op een gesproken bespreking van de roman.

Frederik Willem Daem draagt voor uit zijn citybook over Antwerpen en gunt ons zo een plek aan de toog waar een van de beste vergeten Vlaamse schrijvers vaak hing: J.M.H. Berckmans, literator bij uitstek van (anti)psychiatrische literatuur.
 

Guislainlezingen

Naar jaarlijkse gewoonte zijn er opnieuw lezingen in Bib Gent in samenwerking met het museum. De Guislainlezingen sluiten ditmaal aan bij de tentoonstelling Schaamte. Op elk verdiep van Bibliotheek Zuid wordt de tentoonstelling Schaamte in tekst en beeld geschetst, met daarnaast een resem aan boeken, gelinkt aan het thema.

PAUL FABER - YOON HEE LAMOT
Schaamte tentoongesteld

Curatoren Paul Faber en Yoon Hee Lamot geven een inkijk in de opbouw en de artistieke keuzes van de tentoonstelling ‘Schaamte’.
di 2 februari in BIBLIOTHEEK ZUID - MUSSCHEZAAL
Van 12.30 tot 13.30 uur.
Gratis. Zonder reservatie.

YVES T’SJOEN
Vuile boekskes: verboden erotische literatuur

Yves T’Sjoen (Letterkunde UGent) onthult zijn keuze uit de schaamteloze en taboedoorbrekende literatuur van de jaren zestig in Nederland en Vlaanderen.
di 16 februari in BIBLIOTHEEK ZUID - MUSSCHEZAAL
Van 12.30 tot 13.30 uur.
Gratis. Zonder reservatie.

JOHAN BRAECKMAN
Schaamte: een darwinistisch perspectief

Is schaamte uniek menselijk of is ze universeel? En vooral, kunnen we schaamte doorgronden aan de hand van de evolutieleer van Darwin?
di 23 februari in BIBLIOTHEEK ZUID - MUSSCHEZAAL
Van 12.30 tot 13.30 uur.
Gratis. Zonder reservatie.

De Donkere Kamer

Een avond vol fotografie
Een avond over fotografie
Een avond met fotografen

Drie zinnen over ‘De Donkere Kamer’. Wie van fotografie houdt, kan er niet wegblijven. Twee keer vulden we dit jaar zalen in Antwerpen en Brussel. Eén stad mocht dus niet ontbreken: op 14 november 2016 is ‘De Donkere Kamer’ te gast in Gent.

In Museum Dr. Guislain is Magnum-Belg Harry Gruyaert topper van de avond, hij toont een documentaire over zijn werk, maar Gruyaert is niet alleen. De Franse fotografe Catalina Martin-Chico, die een indrukwekkend oeuvre opbouwde over nomaden in Iran, komt vertellen over haar eigenzinnige werk. Verder praten gastvrouw Anna Luyten en gastheer Edie Peeters met Karoly Effenberger (winnaar Nikon Press Award Portret 2015). Stijn Meuris voorziet, zoals steeds, een foto van een spoken column. De avond past binnen de prestigieuze najaarsexpo ‘De Andere Wereld’ die het 30-jarig Museum Dr. Guislain organiseert.

Datum: 14 November 2016
Tijd: 20:00 - 22:30
Presentatie: Anna Luyten en Edie Peters
Locatie : Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent
Prijs: 8 euro
Contact : info@sltrtd.be
VOLZET

http://www.ddk-live.com/

Guislainlezingen najaar 2016

In samenwerking met de Gentse boekhandel Limerick organiseert het Museum Dr. Guislain dit najaar 3 lezingen op donderdag. Kunst, literatuur, psychiatrie en de actualiteit van het boekenwezen vormen het uitganspunt voor de drie lezingen en presentaties. Auteurs, uitgevers, critici krijgen volop het podium.

VOLZET

Donderdag 17 november 2016 om 20u in Museum Dr. Guislain
Kristiaan Plasmans & Geert Van Asten over De intuïtie van de psychiater

Wat betekent psychotherapie in tijden van evidence-based medicine? Mag ik als hulpverlener nog intuïtief aanvoelen en empathisch inschatten? Hebben we onze emoties onder controle?
Psychiatrie en psychotherapie staan onder druk. Ze moeten hun meerwaarde steeds nadrukkelijker wetenschappelijk aantonen met meetbare argumenten. De intuïtieve vaardigheden van de hulpverlener worden daarbij onvoldoende naar waarde geschat. Het leven en lijden van een mens laat zich immers nooit helemaal bevatten.
De intuïtie van de psychiater is een pleidooi voor afgestemde zorg. Verhelderende cases tonen daarbij de kracht aan van de therapeutische werkrelatie als een proces van vertragen, aanvoelen en voorbij de woorden raken. Zo benadrukt het boek het belang van een lichaamsgerichte en kwalitatieve methode, op maat van de patiënt.

Kristiaan Plasmans & Geert Van Asten, De intuïtie van de psychiater. Een pleidooi voor stille signalen in de therapie, Leuven, Lannoo Campus, 2016

Krokuskriebels in het Museum Dr. Guislain

Ook het Museum Dr. Guislain doet mee aan de Krokuskriebels. Ontdek onze activteiten hier.

DON'T EAT THE MICROPHONE

Bezoekers van het Museum Dr. Guislain of voorbijgangers kunnen worden geraakt door de stemmen uit de tuin. De soundscapes kunnen echter ook worden beluisterd in de permanente collectie rond de geschiedenis van de psychiatrie. Tussen de psychiatrische en de artistieke, de private en publieke ruimtes, probeert het geluid van onze sessies de rol van een overgangsruimte in te nemen tussen de verschillende instituten.

Iedereen is welkom in de tuin, elke woensdag tussen 14u en 17u tot en met 7 september, of in de permanente collectie om ons daar te beluisteren.

Met steun van Vooruit, PC Dr. Guislain en Museum Dr. Guislain

Meer info over dit project http://www.veridianazurita.com/index.php?/projects/what/

Museum Dr. Guislain wordt 30 jaar

14u-23u            ATELIER – een TENTOONSTELLING-in-opbouw met: Créahm Brussel, De Crea 
                          (Guislain), De Zandberg, Kaos, La Pommeraie, OXOt, Villa Voortman en Wit.h
14u-17u            WORKSHOP Don’t Eat the Microphone met Veridiana Zurita en Petra Van Dyck
15u30-17u30    KINDERATELIER voor kinderen van 6 tot 12 jaar, door de Academie voor  
                          Beeldende Kunst Gent. VERJAARDAGSTAART
18u-00u            Doorlopend MUSEUMCAFÉ, en frietjes en ander lekkers door De Kaai (van 18u
                          tot 21u) en Friterie Compagnie (van 18u - 00u)
20u-21u            LEZINGEN door Br. Dr. René Stockman, Patrick Allegaert en Dr. Benoît Majerus
20u-23u30        MUZIEK EN PERFORMANCE door Philippe Guislain, Kenny Callens & Peter
                          Holvoet Hanssen, Priske Dehandschutter & Frederik Martens, Koen Van Assche, 
                          Popcollege en Krankland
00u-02u30        DANSEN met dj Boycot

Gratis toegang vanaf 14u
Voor meer info zie www.museumdrguislain.be

Museum Dr. Guislain
Jozef Guislainstraat 43, B-9000 Gent
+32 (0)9 216 35 95
info@museumdrguislain.be
www.museumdrguislain.be
tram 1, halte Jozef Guislainstraat

Workshop: Verborgen Werelden

Dinsdag 5 april van 14u tot 16u

Baan je een weg in de mysterieuze wereld van de outsiderkunst. Bezoek de stad van Bertus Jonkers en ontdek de wondere wereld van Nek Chand. Ontmoet de wachters van Marcus Meurer en ga op zoek naar de dieren van Michel Nedjar. Zin om zelf aan de slag te gaan met recycalgemateriaal en een echte kunstenaar te worden? Schrijf je dan in!

De plaatsen zijn beperkt. Graag inschrijven via info@museumdrguislain.be of 09 216 35 95
De workshop kost 3 euro (rondleiding en workshop), ouders betalen een toegangsticket.

Erfgoeddag in het Museum Dr. Guislain

De zestiende editie van Erfgoeddag op 24 april 2016 staat in het teken van Rituelen. Ons hele leven zit vol kleine en grote rituelen, bewust of onbewust zijn we bezig met rituelen te doorlopen, maar is kunst een ritueel? Voor sommige kunstenaars is kunst het enige ritueel, het laatste redmiddel binnen deze wereld, zij zien kunst als een manier om van deze wereld te ontsnappen, een manier om hun eigen wereld te creëren.

Neem nu Paul Duhem, hij is zeventig wanneer hij begint te tekenen en te schilderen. Hij werkt steeds op dezelfde manier. Eerst verkleint hij het blad met een mes en dan omlijnt hij met een lat zijn blad. In de linkerbovenhoek schrijft hij zijn naam, ook in vakjes, zoals hij het op school heeft geleerd. Duhem is een ijverige man en beschouwt tekenen als zijn vak. Hij werkt steeds op dezelfde manier. Voor de middag maakt hij drie werken en na de middag nog eens drie. Elke dag opnieuw.

Speciaal voor Erfgoeddag organiseren wij rondleidingen in de outsidercollectie, deze rondleidingen beginnen om 11, 13, 14 en 15 uur. Een rondleiding duurt ongeveer 30 minuten.  De plaatsen zijn beperkt, inschrijven kan via: info@museumdrguislain.be of  09 216 35 95

Rondleiding met workshop

Tijdens de Gentse Feesten organiseren we in het museum een rondleiding met workshop voor kinderen van 6 tot en met 12 jaar. Aan de hand van verschillende zoek-, doe-, teken-, voel- en denkopdrachten geven we al onze zintuigen de kost in de tentoonstelling Museum Dirk De Wachter.

Er zijn twee workshops op 19 juli: om 10u en om 14u. Inschrijven voor een van deze workshops kan via info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95.

Deelname aan de workshop kost 3 euro, begeleidende volwassenen betalen een toegangsticket voor het museum. De workshop duurt twee uur.

Tekensessie met Gerda Dendooven

Teken mee met illustratrice en auteur Gerda Dendooven in Museum Dr. Guislain. Inspiratie halen we bij de tentoonstelling Ave Luïa. Die toont het werk van kunstenaars met een verstandelijke beperking uit Grand Atelier La “S” in Vielsalm, bekend om een eigenzinnige benadering van de art brut en interessante samenwerkingen met bekende kunstenaars. Ook Gerda Dendooven werkte met hen samen.

De tekensessie en een bezoek aan het museum kosten 12 euro.

Reserveren voor 29/09/2017 via : info@museumdrguislain.be of 09 216 35 95. Er zijn 20 beschikbare plaatsen.

Tijdens Drawing Days kan je in de Gentse musea deelnemen aan een tekenactiviteit. Maar daar blijft het niet bij: ook de onderzoekers van het gerenommeerde instituut ‘The Official Drawing Data Research Lab’ (T.O.D.D.R.L. voor de vrienden) slaan hun tenten op in de Gentse musea. Meer info op http://drawingdays.be/activiteit/the-official-drawing-data-research-lab/

 

Villa Voortman en Radio Begijnenstraat

Op 12 oktober om 20u brengt Radio Begijnenstraat in het kader van (On)behandeld een live listening – audiovoorstelling. Aansluitend staan de Voortmannen en -vrouwen op het podium.

Radio Begijnenstraat

Duik in een radiofoon universum vol ongehoorde stemmen en verhalen, montage en constructie, woord en klank. Op 12 oktober is de wake up & dream - burgerlijk bestaansminimum-aflevering te horen. Radio Begijnenstraat is een sociaal-artistiek project van Katrin Lohmann in samenwerking met het zorgteam van de psychiatrische afdeling Vleugel F (annexe) van de gevangenis van Antwerpen. Het is een auditieve verzameling en montage van fictieve en non-fictieve verhalen, teksten en muziek van geïnterneerde mannen die resulteert in een thematisch radioprogramma. Het is een audioportret over internering dat zich beweegt binnen de grenzen van documentaire en luisterspel.

Villa Voortman

De Voortmannen en -vrouwen brengt een set muziek en poëzie rond het thema internering. Villa Voortman ontstond in de schoot van het Psychiatrisch Centrum Gent-Sleidinge als antwoord op de groeiende groep mensen die in de reguliere hulpverlening tussen wal en schip is geraakt. Het is een laagdrempelig ontmoetingshuis voor personen met een ‘dubbeldiagnose’: een gecombineerde problematiek van middelenmisbruik en psychische moeilijkheden, veelal psychose. Maar Villa Voortman is vooral een artistiek huis. Projecten, ateliers en theater vormen het kader waaruit artistieke kronkels vertrekken.

Waar? Museum Dr. Guislain
Inkom? 1 euro
Inschrijven? Via info@museumdrguislain.be

Lezing Abe Geldhof

Alles wat de psychoanalyse altijd al over borderline wou weten, maar niet durfde vragen aan kunstenaars.

In het kader van de tentoonstelling "Museum Dirk De Wachter: Kunst en psychiatrie in borderlinetijden"

Op 18 september om 14u in het Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, Gent.

Ingang niet-leden / Entrée non membre: 15 €
Ingang vrienden van het museum: 12 €

www.museumdrguislain.be  
www.bsp-ebp.be

 

We are happy when we make this

De tentoonstelling We Are Happy When We Make This is het resultaat van een project dat ongeveer een jaar duurde. Samen met acht groepen werkte Anyuta aan verschillende werken met als doel een kunstwerk te maken en het in de stad tentoon te stellen. Elke groep werkte onafhankelijk van de andere, en ze werkten ook vaak in verschillende disciplines. Onder meer een interactief "muziekinstrument" (Klankdoos),  een spelinstallatie (Maaka), een standbeeld (Het Groeiende Werk), grafische werken (Organic Liberation) en fotoreeksen (ON|RUST).

De deelnemers van het project zijn Gentenaars, onder andere patiënten van een psychiatrisch centrum en bewoners van een tehuis voor kinderen. Ook wordt een bredere groep buurtbewoners betrokken bij de organisatie van de tentoonstelling: mensen melden zich aan bij de oproep om een werk op hun gevels op te hangen.

KAWAIAKI
te zien in het Museum Dr. Guislain

We leven in een wereld van schimmen. Alleen de schaduwen zijn zichtbaar, niet het licht, niet de bron, niet de bron van licht. Er is ook geen geluid. Je ziet alleen het geluid – aan de koptelefoon op het hoofd van een van de vier mensen in een ruimte. De schaduw luistert… Twee anderen dansen en vallen heel even samen – schaduw op schaduw. En de vierde?

Ave Luïa

UITmetvlieg: Je kan tijdens de zomer Ave Luïa met een speurtocht ontdekken.
Tijd: tijdens de openingsuren van het museum
Prijs: Voor kinderen tot en met 12 jaar is de toegang gratis, volwassen begeleiders betalen een toegangsticket. Vraag je speurtocht aan de balie.

Radio Begijnenstraat

Op 9 september kan je in het kader van de tentoonstelling (On)behandeld deelnemen aan een live listening – audiovoorstelling van Radio Begijnenstraat. Speciaal voor deze dag maken, creëren en monteren zij een speciale voorstelling.

Radio Begijnenstraat is een sociaal-artistiek project van Katrin Lohmann in samenwerking met het zorgteam van de psychiatrische afdeling Vleugel F (annexe) van de gevangenis van Antwerpen. Het is een auditieve verzameling en montage van fictieve en non-fictieve verhalen, teksten en muziek van geïnterneerde mannen die resulteert in een thematisch radioprogramma. Het is een audioportret over internering dat zich beweegt binnen de grenzen van documentaire en luisterspel.

Kom om 15u meeluisteren!

Yoga in het Museum Dr. Guislain

Yogini's Mounira Bazzi en Katherine Walker brengen yoga naar het Museum Dr. Guislain. Ze geven een 45 minuten durende yoga sessie, gevolgd door een presentatie over moderne yoga psychologie. Inschrijven via info@museumdrguislain.be. Kostprijs: 10 euro (inclusief toegangsticket tot het museum, open van 13u tot en met 17u). De les is in het Engels. Vergeet je yogamatje niet mee te brengen!

Rondleiding en workshop voor kinderen

We gaan op ontdekkingstocht doorheen de verborgen wereld van kleur, creativiteit en spanning. Kunstenaars die net dat ietsje anders zijn nemen ons mee doorheen hun leven. Zij uiten angst en verdriet maar ook vreugde in hun kunstwerken. Daarna creëren we onze eigen verborgen wereld in de workshop.

Rondleiding en workshop op 5 april van 14u tot 16u, voor kinderen van 3 tot 9  jaar.
Kinderen betalen 3 euro, volwassenen betalen een toegangsticket.
Reserveren via info@museumdrguislain.be

Uitstap naar Art et Marges

Op zondag 21 mei om 14u30 kan u  gratis het Art & Marges Museum in Brussel bezoeken, indien u vriend bent van het Museum Dr. Guislain. Speciaal voor de Vrienden van het Museum Dr. Guislain geven medewerkers van Art et Marges een rondleiding in zowel de tijdelijke tentoonstelling over Gustav Mesmer als de vaste collectie. Er is geen georganiseerd vervoer naar Brussel voorzien. Maar het museum is gemakkelijk te bereiken met het openbaar vervoer.  Art & Marges ligt op één kilometer van het station Brussel-Zuid. Indien u dit wenst kan u samen met ons van het station Brussel-Zuid naar het museum wandelen.

Indien u interesse heeft om deel te nemen aan de activiteit kan u inschrijven tot en met maandag 15 mei.
Meer info en inschrijvingen via info@museumdrguislain.be

Bent u geen vriend van het museum en wil u toch mee? Word dan Vriend van het Museum Dr. Guislain via deze link en schrijf nadien in voor de uitstap.
 

Dag van de Dans

Ook het Museum Dr. Guislain neemt deel van de Dag van de Dans. Wie op 29 april het Museum Dr. Guislain bezoekt, kan om 15u gratis naar de film Raw in Ramallah van Jan Bosteels komen kijken. In 2013 maakten Joke Laureyns en Kwint Manshoven van het Gentse gezelschap kabinet k rauw: een impulsieve, organische dansvoorstelling over spelen, dromen, doen alsof, kind zijn ook als het niet kan. Zeven kinderen, een danser, een oudere vrouw en een muzikant ontwikkelen hun eigen medicijn tegen de chaos van een wereld die te groot is om te omvatten, te begrijpen, te beheersen. Rauw bleek een succes en toerde drie jaar in binnen- en buitenland. In 2015 werd de voorstelling uitgenodigd op het Ramallah Contemporary Dance Festival in Palestina. Filmmaker Jan Bosteels legde deze uitzonderlijke reis vast in de korte documentairefilm Raw in Ramallah. Met dezelfde hoopvolle, naïeve blik als in de voorstelling brengen de zeven kinderen verslag uit van hun passage in een land waar die hoop en naïviteit ver te zoeken zijn. Op en naast het podium houden ze ons een inspirerende spiegel voor.  

Op 29 april om 15u in de lezingzaal van het Museum Dr. Guislain.
De film is gratis, mits een geldig toegangsticket voor het museum.

Guislainlezing

Schizofrenie, een filosofisch essay over waanzin

Schizofrenie is de meest pregnante vorm van waanzin. Waanzin spreekt tot de verbeelding en schrikt af. Maar wat is waanzin? De handboeken psychiatrie vatten hem op als een defect, een tekort. Ook de psychoanalyse ontsnapt niet helemaal aan een negatieve bepaling van waanzin. Paul Moyaert gooit het in Schizofrenie over een andere boeg. In het spoor van de Franse filosoof Gilles Deleuze verkent hij de waanzin vanuit zijn eigen kracht, vanuit zijn vermogen zich te organiseren binnen het kader van de problematiek die hem bestookt. Hij zoekt dus niet naar de oorzaak van de waanzin, maar concentreert zich op de vraag: wat is waanzin?

Om die vraag te kunnen beantwoorden, grijpt Moyaert terug op het begrip drift. Schizofrenie kun je het best begrijpen als een bijzondere driftproblematiek, waarin het niet zozeer gaat om de inhouden, maar om de intensiteit ervan. Driften bestoken immers lichaam en geest. Om deze driftproblematiek te verhelderen, knoopt Moyaert aan bij Freud, die zich vanaf 1920 toelegde op de vraag naar de aard van de drift.

Paul Moyaert is hoogleraar Wijsgerige antropologie aan het Hoger Instituut voor Wijsbegeerte van de KU Leuven. Hij is lid van de Belgische School voor Psychoanalyse. Publicaties van zijn hand zijn onder meer: Ethiek en sublimatie. Over de ethiek van de psychoanalyse van Jacques Lacan (1994), De mateloosheid van het christendom. Over naastenliefde, betekenisincarnatie en mystieke liefde (1998) en Iconen en beeldverering. Godsdienst als symbolische praktijk (2007).

Donderdag 27 April 2017 - 20:00 in het Museum Dr. Guislain
I.s.m. Boekhandel Limerick
Inkom: € 5,00 ( vrienden van het museum € 3,00 ) -Augustijn nadien inbegrepen!
Inschrijven: mail naar info@museumdrguislain.be

Erfgoeddag in het Museum Dr. Guislain

Hoe werden geesteszieken doorheen de eeuwen behandeld ? Wat was hun status in de maatschappij? Omgaan met waanzin doorheen de tijden : een mengeling van magie, religie, dwang en zorg, controle en wetenschap. Waar geen rede mee te rijmen valt, wil men bestraffen, zalven, verzorgen, genezen : een fascinerende geschiedenis.

Rondleidingen voor volwassenen om 13u, 14u, 15u (duur 1 uur)
Rondleidingen voor kinderen (vanaf 6 jaar tot 12 jaar). Ook om 13u, 14u, 15u  (duur 1 uur).

Geen reservatie nodig.

Liederen over ‘zorg’

Het Vocaal Ensemble "Dudoka" vertaalt het thema "Zorg" in liederen van de 20ste en 21ste eeuw. Liederen over de zorg voor de geliefde partner, de zorg voor de ziel, de zorg voor onze naasten, de zorg van de moeder voor het kind, enz... Het wordt een mooie liederenlijst met pareltjes van Leonard Bernstein, Eric Whitacre, Graham & Lovland, Gustav Mahler, Sinéad O'Connor, e.a.

Concert om 11 u, in de kapel van het P.C. Dr. Guislain.

Geen reservatie nodig.

Genki, care-& mindful fitness 

Genki  is Japans voor fit en vreugdevol voelen. Bij care -& mindful  fitness gaan we bewust bewegen. De juiste balans van ontspanning en concentratie verfrist de geest en maakt ons Genki i.s.m. Toon Deboutte

Workshop  om 14u

Reserveren is noodzakelijk, tel 09 216 35 95 of info@museumdrguislain.be (en yogamatje meebrengen a.u.b.)

Dagboek van een mantelzorger

Dankzij mantelzorgers kunnen zieken langere tijd thuis blijven wonen. Deze taak is vaak een fulltime job en vergt dus veel energie, waardoor men stevig in de schoenen moet staan. De workshop leert hoe je dit een plaats kan geven in een dagboek, waardoor je het overzicht niet verliest. Het laat je bovendien toe om je ervaringen gemakkelijker met anderen te delen. I.s.m. Wijkgezondheidscentrum De Kaai, Dienstencentrum De Boei en WISPER

Workshop om 14u ( geen inschrijving nodig )
duur 2,5 uur
plaatsen zijn beperkt

Alle activiteiten zijn gratis. De vaste collecties zijn gratis te bezoeken op Ergoeddag, Een andere wereld is betalend.

Vrienden kiezen

Voor Erfgoeddag vraagt het Museum Dr. Guislain aan de vrienden van het museum om te grasduinen in de collectie. We willen weten welke collectiestukken onze vrienden kiezen en waarom. De selectie van de vrienden en het waarom van hun keuze vormt de basis voor een presentatie die de vaste collectie van het museum zal verrijken. Kom het bekijken op 22 april.

Te Gekke activiteiten

Regionale dag Oost- en West-Vlaanderen:

Van 13 tot 18 u in en rond het Museum Dr. Guislain te Gent (Jozef Guislainstraat 43), gratis en zonder reservatie.

Programma:

13u Te Gekke!? ontvangst en inleiding door Henri Heimans

13.30u Te Gekke!? interviews door Dominique Van Malder (o.m. bekend van Radio Gaga)

Muzikale intermezzo’s verzorgd door het vrouwenkoor van de gevangenis van Brugge, de  Voortmannen van Villa Voortman, Undercover van PC Sint-Jan Baptist.

Doorlopend tal van activiteiten :

- Te Gekke!? Koers op rollen. Breng gerust uw sportieve outfit mee!

- Te Gekke!? Kunstwerktentoonstelling van geïnterneerden

- Te Gekke!? Café met cupcakes gemaakt door geïnterneerden

- Te Gek!? Zeefdrukken. Breng je eigen T-shirt mee!

- Mogelijkheid tot bezoek aan de tentoonstelling “Angst” en “Vaste collectie Museum Dr. Guislain”

17u Prijsuitreiking Kunstwerken – Koers op rollen - Cupcake, door Patrick Allegaert, artistiek  en beleidsadviseur Museum Dr. Guislain, schepen van sport Resul Tapmaz, Madam Bakster.

Imagine the brain, Imagining human

Angst wordt gewoonlijk beschouwd als een negatieve emotie. Vrees of schrik zijn functioneel voor overleving, een natuurlijke respons op een echt gevaar. Voor denkers als Kierkegaard, Heidegger en Sartre leidt het besef dat we vrij zijn tot angst, maar is deze angst de aanzet om verantwoordelijkheid over ons handelen te nemen. Hun discours staat in sterk contrast met medisch-neurologische concepties van angst als een pathologie die vraagt om medische therapie. Terwijl dit soort benaderingen de negatieve aspecten van angst kunnen verminderen, verkleinen ze ook het positieve potentieel van angst. Deze serie artistieke interpretaties van angst werd gecreëerd door de iArts-studenten onder begeleiding van  kunstenares Juul Sadée en  filosoof Laurens Landeweerd. Ze presenteren angst vanuit subjectief, existentieel, maatschappelijk en neurologisch oogpunt.

Erfgoeddag 2018, de laatste editie?

Zondag vindt de feestdag in erfgoedland plaats. De Erfgoeddag is het jaarlijkse rendez-vous met alle culturele erfgoedactoren in Vlaanderen. Of we nu professioneel of vrijwillig rond erfgoed actief zijn, of we nu een groot museum of een lokale heemkundige kring zijn, allemaal zetten we onze deuren wagenwijd open voor het publiek. En dat dit publiek ons erfgoed smaakt, blijkt uit de jaarlijkse deelname van tweehonderdduizend Vlamingen aan onze feestdag.

Erfgoeddag is sinds jaar en dag een succes en is duidelijk een geliefde voltreffer bij het publiek. Hulde dan ook aan het steunpunt voor cultureel erfgoed, Faro, dat jaarlijks alles in goede banen leidt.

Thema voor de Erfgoeddag dit jaar is ‘Kiezen voor erfgoed’. Met de lokale en later ook Vlaamse  verkiezingen in het vooruitzicht is dit thema misschien minder neutraal dan het op het eerste zicht lijkt. Het publiek, de vrijwilligers, de professionelen en de lokale besturen, talloze verenigingen … die bewijzen dag in dag uit dat ze voor het erfgoed gekozen hebben en geven niet alleen op Erfgoeddag het beste van zichzelf.

Maar doet de Vlaamse regering dat ook?

De Vlaamse culturele erfgoedsector, zijnde de musea, de archieven, de erfgoedbibliotheken, expertisecentra, cultureel erfgoedcellen, heemkundige kringen en andere organisaties, die beleven immers spannende tijden. Er loopt momenteel namelijk een nieuwe subsidiëringsronde, en de verwachtingen zijn niet min. En dan komt er binnen twee jaar ook nog een ronde voor de erfgoedcellen en de regionale rollen.

Onder minister van cultuur Bert Anciaux werd met een geïntegreerd decreet voor de hele sector niet alleen erkend dat de sector volwassen was, er werd ook een groei voor de sector in het vooruitzicht gesteld. De stelling, dat de culturele erfgoedsector het financiële kneusje van de cultuursector is, is sindsdien niet meer weggeweest. Ook de daaropvolgende ministers voor cultuur, Joke Schauvliege en Sven Gatz, stelden een inhaalbeweging voorop.

Aangezien die onder minister Schauvliege door de economische crisis niet kon worden waargemaakt, en aangezien minister Gatz luider dan ooit verkondigt dat het moment van de inhaalbeweging eraan komt, zijn de verwachtingen in de sector hoog gespannen.

En toch zijn de signalen, alweer, niet goed.

Minister Gatz stelde recentelijk een groei in het vooruitzicht voor de hele sector, en voor de musea in het bijzonder. In de pers maakte hij melding van 5 miljoen euro. Terwijl de erfgoedsector, realistisch onderbouwd en beschreven in tientallen beleidsplannen, 22 miljoen als noodzakelijke extra injectie heeft vooropgesteld.

Dit bedrag betekent een verdubbeling van de huidige Vlaamse financiering. Is dat onrealistisch? Neen. De Vlaamse museumsector krijgt slechts 10 tot 15 procent van haar werkingsmiddelen van deze Vlaamse overheid, de overige middelen worden allemaal al via andere kanalen ingebracht. En, kwestie van perspectief: in Nederland maakte recent nog de minister voor cultuur bekend dat ze 20 miljoen euro extra zou investeren in de Rijksmusea, instellingen die nu reeds bekend staan als stevig onderbouwde huizen. En dan hebben we het alleen nog maar over de musea in Vlaanderen… Hoe staan verschillende andere soorten erfgoedorganisaties er intussen voor?

De uitdagingen in Vlaanderen zijn dan ook groot. De Vlaamse regering verwacht van de hele sector een inhaalbeweging op het vlak van digitalisering, terwijl er onvoldoende geschoold personeel, noch financiële slagkracht aanwezig is om dit te realiseren. De overheid verzoekt ons om grote tentoonstellingen, toegang tot bedreigde bronnen en vernieuwende projecten, terwijl we kampen met registratieachterstanden en onze wetenschappelijke equipes onvoldoende zijn uitgebouwd om dergelijke projecten te schragen. Met deze schaarse middelen wordt internationale benchmarking een onmogelijke opdracht. En dan hebben we het nog niet eens gehad over depotproblemen en stevige infrastructurele uitdagingen. De sector wil inzetten op de verscheidenheid in onze samenleving. Ook is er nog niks gezegd over de vragen die de Vlaamse regering zelf om de haverklap op ons afvuurt. En met het nieuwe decreet wordt ook nog een andere -nieuwe- opdracht toegevoegd aan de sector: om voortaan volop werk te maken van immaterieel erfgoed, de erfgoedzorg rond de ontelbare levende tradities.

We staan te popelen. Maar waar te beginnen en te kiezen?

Het wordt hoog tijd dat de Vlaamse regering eindelijk de beloftes van alle recente ministers voor cultuur invult. Geen 5 miljoen groei, maar 22 miljoen groei.  Het wordt tijd dat de Vlaamse regering deze claim serieus neemt. Anders blijven haar eigen baselines, ‘verbeelding werkt’ of ‘state of the art’ loze woorden.

De Vlaamse cultureel erfgoedsector is gekend als een brave sector, maar ook braafheid heeft zijn grenzen. Misschien moeten we zolang de Vlaamse regering haar eigen cultureel erfgoed niet waardeert geen Erfgoeddag meer organiseren, want er valt voorlopig niet veel te vieren. Zoals het er nu naar uitziet wordt Erfgoeddag 2018 dan een laatste in een succesvolle rij. Jammer, maar helaas.

Wees niet bang van angst

Iedereen voelt zich wel eens angstig, het is van alle tijden en culturen. Maar hoe beïnvloedt dit ons leven? Kunnen we angstgevoelens behandelen of er controle over krijgen? En kan angst ook leuk zijn en ons zelfs helpen? We gaan samen op ontdekking in de Angst en laten ons nadien in de workshop inspireren door de vele maskers in de tentoonstelling.  

Workshop voor kinderen van 5 tot en met 11 jaar
13 februari om 14u
Reservatie via info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95
Prijs: gratis voor kinderen onder de 12 jaar, volwassenen betalen een toegangsticket voor het museum.

In het kader van de Krokuskriebels.

Doe je niet mee aan de workshop, maar wil je toch de tentoonstelling ontdekken? Vraag dan naar een speurtocht aan de balie.

Boekvoorstelling

U bent vriendelijk uitgenodigd op de voorstelling van mijn nieuw boek.
De voorstelling vindt plaats op donderdag 22 februari om 20u in het Guislainmuseum Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent

programma:
- inleiding Patrick Allegaert ( Artistiek adviseur )
- kort interview met Stéphanie Leblon door Bart Marius (tentoonstellingsmaker/curator)
- Dirk Pauwels (theatermaker)
- receptie en optreden van de Kompagneiros (Gentse Balkan)

gelieve je aanwezig te bevestigen via https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSe0mNt8iIiCBgKJPvP7hfpn0szrklgIOeG0Q-DVfa31FrerTA/viewform

Barbara De Coninck - De staartpen van de vuurvogel

Barbara De Coninck studeerde Romaanse filologie. Ze is een vrouw van theater, kunst en letteren. Zo werkt ze sinds 1992 bij Jan Fabre en speelt regelmatig zelf mee in zijn stukken. Naast dit alles koestert ze een grote liefde voor ornithologie, met in deze een uitgesproken voorkeur voor dagroofvogels en vogeltrek. In 1983 was ze laureate voor de Prijs voor Biologie “Jacques Kets” uitgereikt door de Koninklijke Maatschappij voor Dierkunde van Antwerpen (KMDA) met haar studie over Strandlopers en Plevieren op het grote wad van het Zwin-Reservaat. Ze is natuurgids en laagwater-teller in het Verdronken Land van Saeftinghe.
Voor de reeks Karakters zal ze een woordspel schrijven over vogels en rouw. Ze zal deze tekst voor het Studium brengen in de binnentuin van het museum dr. Guislain.

Wanneer? 20u

Waar? Lezingzaal van het Museum Dr. Guislain

Guislainlezingen

Jaarlijks organiseren Museum dr. Guislain, UGent - Vakgroep Letterkunde - Afdeling Nederlands, Vormingplus en de bibliotheek een programma rond de tentoonstelling in het Museum. Dit jaar staat alles in het teken van Angst.

  • 27 februari: Marc Reynebeau over De Feesten van Angst en Pijn - Paul Van Ostaijen
  • 13 maart: kunstenaar Dries Depoorter over angst en controle in zijn werk
  • 27 maart: Lode Lauwaert, redacteur van het boek Filosofie van geweld

Praktisch:
Wanneer: van 12.30 tot 13.30 uur
Waar: Bibliotheek De Krook, zaal De Blauwe Vogel
Prijs: 5 euro (1 euro UiTPAS Kansentarief).
Reservatie: via Vormingplus Gent-Eeklo 

Filosofie van geweld

Wat betekent geweld vandaag? Hoe moeten we terrorisme begrijpen? Kan geweld zinvol zijn? Is onze economie gewelddadig? Kan liefde wreed zijn? Wat is de band tussen recht en geweld? Met zulke vragen stapte Lode Lauwaert naar filosofen uit Vlaanderen en Nederland, met een rijk en gevarieerd boek als resultaat. De publicatie Filosofie van geweld is de aanleiding voor een lezingenavond in het Museum Dr. Guislain, met bijdragen van onder andere Lode Lauwaert, Ignaas Devisch en Lander Gyselinck.

Wanneer? 20u
Inschrijven via info@museumdrguislain.be
Kostprijs: 5 euro (3 euro voor vrienden van het Museum Dr. Guislain)

Angst

“Angst is het enige affect dat niet bedriegt” of “Angst is niet zonder object”, zo klinkt het in de woorden van Lacan. In de boutade resoneert zowel het feit dat de angst inherent is aan de menselijke conditie op zich als de waarschuwing dat ze misschien op een andere manier te begrijpen is dan we gemakshalve denken.

Het is in ieder geval een gegeven dat clinici niet uit de weg kunnen gaan: zij worden er in hun werk bij uitstek geconfronteerd met een heel gamma aan menselijke angsten: de fobie, de controledwang, de paniek, het racisme, agressie en paranoia, … Uiteraard stelt zich daarbij ook de vraag hoe ze zelf met de eigen angst omgaan. Bovendien kunnen deze vragen niet los gezien worden van onze ruimere maatschappij en leefwereld: de angst voor het vreemde of nieuwe, de groeiende tendens om elk risico uit te sluiten, de schrik voor de wispelturigheid van de natuur, de angstwekkende impulsiviteit van sommige wereldleiders, …

De hedendaagse mens dient er zijn weg in te zoeken: sommigen mikken op eigen subjectieve al dan niet symptomatische oplossingen, anderen stellen hun hoop op politici, nog anderen vinden in de kunst een referentiepunt om zich te verhouden tegenover het angstwekkende of richten zich tot een psy. Redenen genoeg dus om aan dit thema een studiedag te wijden, met als oriënterende vraag: hoe kan de psychoanalyse het subject en zijn angst ontvangen?
Wim Galle

Meer info over de studiedag, de sprekers en de inschrijving op http://www.idesca-vzw.be/studiedag/angst/.

Wanneer er toekomst is

nY#35 doet aan beeldherstelling. Het beschouwt mentale ziektes niet als een persoonlijk falen dat met de juiste medicatie te verhelpen valt, maar als een politiek conflict: het resultaat van een kapitalistische samenleving die dergelijke aandoeningen 24/7 produceert. 

Onze huidige tijdservaring maakt ziek en put de toekomst uit. Nieuwe technologieën creëren een temporele verstoring die elke band tussen heden, verleden en toekomst doorsnijdt. We raken klem in het heden: we werken ons niet kapot om vooruit te gaan, maar om ons vast te klampen aan wat we nog hebben. Hoe krijgen we de toekomst terug?

Tijdens 'Wanneer er toekomst' is vragen we schrijvers om hardnekkig een toekomst te blijven voorstellen. We vragen hen naar de kunstwerken waaruit zij ondanks alles energie, veranderingszin en richting putten, kortom naar muziek, film, literatuur, kunst die zowel kritisch als helend werkt. 

Met: Camille Bourgeus, Hans Demeyer, Dominique De Groen en Arno van Vlierberghe

Dinsdag 13 februari om 20u

Museum Dr. Guislain
kostprijs: 5 euro, 3 euro voor vrienden van het Museum Guislain
inschrijven via: info@museumdrguislain.be of 09/216 35 95

 

Peuters aan zet!

Altijd al eens een museum willen bezoeken met je kleine spruit? Dan is dit je kans! Het Museum Dr. Guislain organiseert een aangepast museumbezoek voor de allerkleinsten. Ontdek samen met je peuter op een speelse manier de kunstwerken in het museum. In de tentoonstelling zijn enkele zones voorzien waar je samen kan experimenteren. Kom kijken en spelen en laat je vooral verwonderen.

Geen reservatie nodig
Prijs:
Kinderen tot 12 jaar: gratis
Volwassenen: €8

In het kader van de Krokuskriebels.

Guislain@Studio Skoop

Samen met Studio Skoop stelde het Museum Dr. Guislain een filmprogramma samen naar aanleiding van de tentoonstelling Adoptie. Tussen avontuur en kwetsuur.

29/11/2016 - 20u00:              
The light between oceans

20/12/2016 - 19u30 :             
Le fils de l’autre

24/01/2017 - 19u30:              
Philomena

21/02/2017 - 19u30 :             
Les chevaliers blancs

28/03/2017 - 19u30:            
Juno

Meer info op www.studioskoop.be
Tickets aan de kassa: Studio Skoop, Sint-Annaplein 63, Gent

Wat weet je over epilepsie?

Kom met de klas naar de epilepsiedag in het Museum Dr. Guislain en leer meer over de geschiedenis en actualiteit van epilepsie. Deze dag bestaat uit een rondleiding in de vaste collectie met een focus op epilepsie en een parcours over epilepsie vandaag.

  • Rondleiding + parcours + jongerengids per lln.: 2u30min
  • Start om 9u30 of om 13u.
  • Kostprijs: 30 euro + toegangsticket
  • Maximum 20 leerlingen per groep.
  • Geschikt voor leerlingen uit 2de en 3de graad secundair en 7de jaar.

Epilepsierondleiding

Kan je niet naar de epilepsiedag komen, dan kan je nog altijd een epilepsierondleiding boeken van 8 maart tot en met 28 mei.

  • Rondleiding: 1u15min
  • Kostprijs: 30 euro + toegangsticket
  • Maximum 20 leerlingen per gids.
  • De rondleiding is mogelijk voor zowel lager als secundair onderwijs

Reserveer via:
info@museumdrguislain.be of
+32 (0)9 216 35 95

Contactpersonen:
Eline Van de Voorde
Saïdya Vanhooren

Deze activiteit is een samenwerking met de Epilepsie Liga en Fracarita, in het kader van de Zuidactie.

 

Geachte

GEACHTE, Ik vind het geloofwaardig wat ik heb meegemaakt en ik denk dat ik goed heb meegewerkt. Ik ga jammerlijk niet akkoord met de bestraffing die mij wordt opgelegd.

Een verhaal over Olga. Eenzaam woont ze met haar moeder en twee kinderen in een huis waar andere regels gelden. Maar wat als Olga zich niet wil aanpassen? Is Olga dan verkeerd? Een voorstelling over aanpassen en overleven.

KNACK: **** Wanhoop op zijn schoonst, een prachtig geconstrueerd verhaal dat aan mekaar hangt van de levenspijn maar door de humor in het spel verteerbaar blijft. Schitterend en schrijnend tegelijkertijd.

24/09/2016 om 20u
25/09/2016 om 15u
Locatie: Museum Dr. Guislain, Gent
Kostprijs per ticket: 10 euro
Inschrijven: info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95

GEACHTE
Creatie van Leen Roels, productie: toneelgroep NUNC, i.s.m. CC Belgica.

www.toneelgroepnunc.be

Adoptie workshop en rondleiding

Gerda Dendooven leest voor uit Takkenkind en haar nieuwste boek Stella. Ster van de zee. Aansluitend creatieve workshop.

Wanneer: tijdens de krokusvakantie op woensdag 1 maart 2017, 14u-16u30
Tarief: 3€ voor kinderen van 6-12 jaar, toegangsticket voor volwassenen
Beperkte plaatsen, snel reserveren is aangeraden.

Reserveren via info@museumdrguislain.be of +32 (0)9 216 35 95

Boekvoorstelling Otmars zonen van Peter Buwalda

De jonge Shell-employé Ludwig Smit kruipt steeds dichter op de huid van zijn vader, Johan Tromp, die tweeëndertig jaar lang de grote onbekende in zijn leven is geweest. Meester en knecht raken tot elkaar veroordeeld op Sakhalin Island, waar Johan Tromps daverende carrière in de oliebusiness wankelt als journaliste Isabelle Orthel zich aandient. Ludwig en zij delen een kortstondig maar pijnlijk verleden in Twente – en ook Tromp is op zijn hoede voor deze vrouw, die hij onder beroerd gesternte leerde kennen in de Nigerdelta. Intussen rijst de vraag of het verstandig is dat Ludwig de gedreven journaliste toegang verleent tot zijn wereldberoemde stiefbroer, de concertpianist Dolf Appelqvist. Appelqvists aan waanzin grenzende licht lijkt – eindelijk – dovende, ware het niet dat hij in het bezit is van een verloren gewaand derde deel van Beethovens pianosonate opus 111.

Peter Buwalda debuteerde in 2010 met Bonita Avenue. Het boek werd genomineerd voor twaalf literaire prijzen, waarvan hij er vijf won. De roman voerde de bestsellerlijsten aan, verkocht meer dan 350.000 exemplaren en werd wereldwijd vertaald en bejubeld. Zijn tweede roman, Otmars zonen, is net verschenen. Buwalda komt eenmalig zijn nieuwe roman voorstellen in Vlaanderen en dit in Museum Dr. Guislain!
Interview: Jelle Van Riet

Wanneer: 15 maart 2019 om 20u
Inkom: € 5 (vrienden van het Museum: € 3)
Gratis Augustijn na de voorstelling.
Schrijf je in via info@museumdrguislain.be

Rondleiding en workshop in Angst

Iedereen voelt zich wel eens angstig, het is van alle tijden en culturen. Maar hoe beïnvloedt dit ons leven? Kunnen we angstgevoelens behandelen of er controle over krijgen? En kan angst ook leuk zijn en ons zelfs helpen?
Ga samen met een gids op ontdekking in de tentoonstelling. Daarna mag je zelf aan de slag geïnspireerd door de vele kunstwerken. Je kan aansluiten bij de rondleiding om 13u, 14u of 15u. Doorlopend workshop van 13u tot 16u30.

Ga je liever alleen op ontdekking? Er is een aangepaste speurtocht voorzien.

Waar? Museum Dr. Guislain: Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent
Wanneer? Zondag 19 november 2017 van 13:00 tot 17:00
Prijs? gratis
Contact? info@museumdrguislain.be of 09 216 35 95

Lezing Dick Swaab

Naar aanleiding van zijn laatste boek 'Ons creatieve brein' geeft Dick Swaab een lezing in het Museum Dr. Guislain,op 15/11 om 20u. Inschrijven via info@museumdrguislain.be.

'Ons creatieve brein' toont wat ons tot mensen maakt: de interactie van de hersenen met onze omgeving. De omgeving draagt niet alleen bij aan de unieke ontwikkeling van ieder brein, maar ook aan het ontstaan van hersenziekten en aan de genezing hiervan. Muziek en beeldende kunst zijn niet alleen creatieve vormen van communicatie, maar blijken ook van therapeutische waarde te kunnen zijn bij hersenziekten. De manier waarop onze hersenen zich ontwikkelen, beïnvloedt onze beroepskeuze en ons beroep heeft ook een effect op de structuur en functie van onze hersenen. Vele maatschappelijke consequenties van het hersenonderzoek, zoals voor partnerkeuze, filosofie en strafrecht, worden besproken.

Emoties gaan naar het werk. Zoe Beloff

In Emoties gaan naar het werk onderzoekt de kunstenares Zoe Beloff waarheen de evolutie van de technologie leidt. Kunnen robots onze emoties begrijpen? Zullen emoticons ons gevoel bepalen? Hebben computers emoties?
Ga samen met een gids op ontdekking in de tentoonstelling. Daarna mag je zelf creatief aan de slag met emoji’s.

Voor kinderen van 6 tot 11 jaar
3 januari 2018 (14u tot 16u)
kinderen: 3 euro, begeleidende volwassenen betalen een toegangsticket.

Reserveren via:
info@museumdrguislain.be
09 216 35 95

The Look of the Living Dead

Het resultaat van een workshop van vier weken van Thomas Bellinck met 6 dramastudenten.

Locatie: Museum Dr. Guislain (Lezingzaal), Jozef Guislainstraat 43, Gent

Taal: Engels

Datum:
Saturday 25 November 2017 om 15u
Sunday 26 November 2017 om 15u    

Reservatie via deze link https://www.kaskdrama.be/voorstellingen/dramaprojecten/the-look-of-the-living-dead.html

Tickets: 5€ (standaard) | 3€ (studenten, werklozen,  65+ en personeel and en alumni School of Arts) | 0€ (studenten, docenten en alumni KASK DRAMA, jury)

Een ticket voor Angst op de dag van de performance, geeft ook toegang tot de performance zelf.
Gelieve te reserveren.

Zomergastjes

Met Zomergastjes krijgen kinderen deze zomer een zaal om zich creatief in uit te leven en te spelen. Knutsel, teken en boetseer met de kunstwerken uit Zomergasten als inspiratie. Zo bouw je mee aan een zomerexpo tijdens Schatten van Vlieg.

Speurtocht in Museum Dirk De Wachter

In de zomermaanden transformeert het Museum Dr. Guislain in het Museum Dirk De Wachter – Kunst en psychiatrie in borderlinetijden. Psychiater Dirk De Wachter schreef met Borderline Times een bestseller. In de psychiatrie is borderline vandaag met voorsprong de vaakst gestelde diagnose. De Wachter ziet borderline echter ook als een collectief gegeven en een maatschappelijke problematiek. In Museum Dirk De Wachter gaat het Museum Dr. Guislain op zoek naar kunst voor deze borderline-maatschappij.

Speciaal voor schatten van Vlieg heeft het museum een speurtocht ontwikkeld op kindermaat. Aan de hand van verschillende zoek-, doe-, teken-, voel- en denkopdrachten volgen we het spoor dat Vlieg heeft achtergelaten en geven we niet alleen onze ogen, maar ook onze andere zintuigen, de kost tussen alle kunstwerken. We zoeken naar wat ‘borderline’ juist wil zeggen en tasten – letterlijk en figuurlijk – grenzen af. Het centrale thema van Schatten van Vlieg is dit jaar 'Zie jij wat ik zie?'. In de speurtocht in het Museum Dr. Guislain gaan we ook op zoek naar wat je net niet ziet. Hoe kunnen we naar kunst kijken met meer dan alleen onze ogen? Kan je met je handen voelen hoe een kunstwerk eruit ziet? Misleiden onze hersenen ons als we naar de wereld kijken? Ontdek het antwoord op deze vragen tijdens je speurtocht door de tentoonstelling.

De speurtocht is gratis en geschikt voor gezinnen met kinderen van 6 tot 12 jaar.

Geraakt door de oorlog – Vluchtelingen vroeger en nu

De vijf cultuurfondsen nodigen u uit om deel te nemen aan een boeiend totaalprogramma, dat plaatsvindt in Museum Dr. Guislain te Gent. In de namiddag staan er heel wat keuzesessies op het programma, ’s avonds hebben we twee beklijvende voorstellingen in petto.

11 november 1918. In het bos van Compiègne wordt de Duitse capitulatie ondertekend. Dit maakt een einde aan de Groote Oorlog. Meer dan vier jaar van geweld en conflict laten diepe wonden en onherstelbare littekens achter. Sindsdien herdenken we op die dag de getroffenen van Wereldoorlog I en van alle andere conflicten die onze wereld teisteren. 100 jaar na datum organiseren de vijf Vlaamse cultuurfondsen ‘Geraakt door de oorlog’, omdat conflict en oorlog niemand onberoerd laten.

Het evenement focust niet alleen op het verleden, maar legt de link naar huidige conflicten in de wereld en de vluchtelingenstromen die die op gang brengen. Debat, literatuur, poëzie, lezingen, voordracht en muziek: het multidisciplinair en gevarieerd programma zet de bezoeker aan tot het kritisch in vraag stellen van vroegere en hedendaagse conflicten en van de wereld rondom zich.

Meer info: http://www.geraaktdoordeoorlog.eu/agenda/

Misconnected – Kyoko Scholiers

Theatermaakster Kyoko Scholiers liet een jaar lang een zelfgebouwd telefoonhokje rondreizen. Ze bracht het hokje bij mannen, vrouwen en kinderen die op de één of andere manier gedisconnecteerd zijn van de samenleving. De telefoondraad vormt het symbool van de maatschappelijke verbinding die de bellers al dan niet vrijwillig doorknipten. Het zijn gevangenen, vluchtelingen, landlopers en daklozen, maar ook prostituees, patiënten en pechvogels. Het zijn kinderen en jongeren die opgroeien zonder ouders in de buurt. Het zijn (ex-) sekteleden, kluizenaars, kloosterlingen en einzelgängers allerhande. Gedurende een heel jaar, sprak Kyoko elk seizoen voor één uur met elk van hen.

Kyoko verwerkte de opnames van gesprekken in geluidsfragmenten van vijf minuten, voor een installatie van vier eigenzinnige telefoonhokjes die traag over een spoor bewegen. De toeschouwer neemt plaats in een hokje. Op de muur staan telefoonnummers geschreven en gekrast – nummers van mensen die je niet terugvindt in het telefoonboek. Hier en daar lieten ze ook een boodschap achter: de ene cryptisch, de andere direct. De toeschouwer neemt de hoorn van de haak en draait een nummer. Het telefoonhokje komt traag in beweging en vijf minuten lang weerklinkt de stem van een onbekende beller, met woorden en verzuchtingen die hij of zij gedurende het jaar aan Kyoko toevertrouwde. Wat toevallige passanten zien is een absurd intrigerend landschap van langzaam af en aan rijdende telefoonhokjes. Een bevreemdende plek die zowel de actieve als de passieve toeschouwer zal dwingen om anders te kijken en luisteren naar de wereld.

Luister naar de verhalen in de binnentuin van het museum.

Bezoek het museum tijdens de kerstvakantie

Wij nemen zelf een beetje vakantie op 24, 25 en 31 december en op 1 januari. Op alle andere dagen gedurende de kerstvakantie is het museum wel open. Kom langs op weekdagen van 9 tot 17u en in het weekend van 13 tot 17u!

Museumnacht

Op 6 december lappen de Gentse musea hun sluitingsuur opnieuw aan hun laars. Ook Museum Dr. Guislain gooit die avond gratis de deuren open! Tijdens Museumnacht kan je de tentoonstelling Prikkels. Tussen pijn en passie bezoeken, maar ook studenten en leerkrachten van GO! Kunstacademie Gent laten zich inspireren door de expo. Je kan komen luisteren naar hun improvisaties geïnspireerd op werken uit Prikkels. Wisper tekent die avond present met verschillende cursussen rond kunst en waanzin, waarvoor je kan intekenen, maar waarvan je het resultaat ook gewoon kan komen bekijken. In de binnentuin kan je dan weer de audio-installatie Misconnected van Kyoko Scholiers ervaren. Een prikkelende avond!

Museumnacht is gratis, behalve de cursussen van Wisper. Hiervoor kan je inschrijven via de website www.wisper.be.

Geniet van gratis openbaar vervoer van 17u tot einde dienst (inclusief nachtnet) op alle tram- en buslijnen van De Lijn in en naar Gent.

Voor de veiligheid vragen we je om geen rugzakken en handtassen mee te nemen. Er kan gevraagd worden om spontaan jassen en zakken te openen.

Inspiratiedag Prikkels. Tussen pijn en passie

Jongeren worden positief geprikkeld en geraakt, maar een overvloed aan prikkels kan hen ook overweldigen en omverblazen. We verdiepen het thema vanuit verschillende standpunten: pedagogisch, architecturaal, beeldend, muzikaal en theatraal. Een inspiratiedag voor ouders, leraren, hulpverleners, jeugdwerkers en geïnteresseerden.

Programma

9u30    Onthaal met koffie
10u      Introductie

Johan De Smet (Kopergietery), Bart Marius (Museum Dr. Guislain) en Bram Antheunis (Agentschap Jongerenwelzijn) over het project Prikkels.
10u30  Op zoek naar tussenruimte: nut en nadeel van het landschap voor de kinder- en jeugdpsychiatrie           
Gideon Boie (architect-filosoof BAVO) gaat in op het ontwerp van de therapeutische setting voor jongeren en het belang dat personeel en patiënten hechten aan een ruimte die ontsnapt aan het therapeutische milieu.
11u      Muziek
Billy Cornand, Anthea Demoen en Suzanne Bulckaert, jonge zangtalenten uit de theaterateliers van Kopergietery.
11u15  Stimuleren, verstillen en verbinden: projecten en ervaringen
Lut Celie (De Bleekweide), Gino Ameye (KARUS), Kris Bruwaert (Egmont en Hoorn) en de vzw’s Alba, De Wissel en Apart presenteren vanuit geestelijke gezondheidszorg, onderwijs en jeugdhulp hun project en gaan met elkaar in gesprek over stilteplekken, afzondering en ontheming.

12u30 Lunch

13u15  Muziek
Een tweede muzikale sessie met jongeren uit de theaterateliers van Kopergietery.
13u30 Keuzesessie 1
Tentoonstelling Prikkels. Tussen pijn en passie met gids

De tentoonstelling onderzoekt hoe we onze dorst naar prikkels koortsachtig trachten te lessen, of hen net krampachtig proberen buiten te sluiten. Zijn we vandaag echt overprikkeld of slagen we erin het evenwicht te bewaren?
Workshop Nieuwe media als coach
Davy Nijs (UCLL) en Levi Vermote (Howest) over nieuwe media en hulpverlening, en over de zelfcoach-applicatie Me-co@ch, die transitiejongeren meer inzicht in hun mentale uithouding kan geven.
Workshop Van overprikkeld naar geborgen: de stem van jongeren
Het Kinderrechtencommissariaat, de Vlaamse Jeugdraad en Cachet spraken met jongeren over het vinden van rust. Hoe vermijden ze overprikkeling? Op welke manier wordt afzondering beleefd? Hoe kunnen we jongeren betrekken bij het beleid op school, in de kinder- en jeugdpsychiatrie, in een VAPH- of jeugdhulpvoorziening?
Voorstelling Veel te Veel te Veel
Johan De Smet, Audrey Dero, Vincent Raoult en Annelies Van Hullebusch gaan in de visuele familievoorstelling Veel te Veel te Veel op zoek naar de pracht en de kracht van minder, in een wereld vol meer. Samen creëren ze een speelse beeldend-muzikale voorstelling waar objecten een ziel hebben, waar stilte een kleur kent, het niets een naam heeft en waar iedereen – ook wie anders denkt – een plek verdient.
Opgelet! Deze voorstelling vindt plaats in de Kopergietery. We voorzien vervoer heen en terug, zodat u de afsluiter om 15u45 nog kan meepikken en de mogelijkheid hebt om de tentoonstelling te bezoeken.
14u30  Koffie
14u45  Keuzesessie 2
Tentoonstelling Prikkels, tussen pijn en passie met gids
Workshop Nieuwe media als coach
Workshop Van overprikkeld naar geborgen: de stem van jongeren
15u45  Wrap up

Eveline Meylemans, jongerenvertegenwoordiger bij de Vlaamse Jeugdraad, rondt de dag af.
16u      Napraten in het museumcafé en mogelijkheid tot vrij bezoek aan de tentoonstelling Prikkels.

Praktisch
Wanneer:       
22 februari 2019; 9u30 - 16u
Waar:              Museum Dr. Guislain - Jozef Guislainstraat 43, B-9000 Gent - t +32 (0)9 398 69 50
Prijs:                €50 (inclusief lunch)
Inschrijven:     www.museumdrguislain.be
Gelieve bij inschrijving uw keuzessessies te vermelden in het veld ‘Vragen / opmerkingen’.
Uw inschrijving is pas definitief na storting van de deelnameprijs op het rekeningnummer:
IBAN: BE73 0689 3216 3660
BIC: GKCCBEBB

Het geprikkelde subject

Prikkels lijken geen grenzen meer te kennen maar overspoelen ons langs alle kanten: geen winkel of openbare ruimte kan nog zonder achtergrondmuziek, via tablet en smartphone worden we voortdurend bestookt met berichten… De reactie van de mens zelf lijkt verschillende kanten uit te gaan: men sluit er zich van af in een apathie of de zoektocht naar een plek zonder prikkels; sommigen nemen het etiket ‘hoogsensitief’ op zich, terwijl nog anderen net gretig op zoek gaan naar de volgende nieuwe prikkeling… Het is natuurlijk niet alleen een maatschappelijk gegeven, maar ook een kwestie van het particuliere subject – en in die zin ook van de psychoanalyse. Het is geen toeval dat Freud van in het prille begin, in zijn Ontwerp van een natuurwetenschappelijke psychologie, de vraag stelt hoe een psychisme omgaat met prikkels. In welke banen tracht het subject de prikkels te leiden? Wat gebeurt er als deze zich niet zomaar in bepaalde banen laten vangen, maar verschijnen in zeer verschillende symptomen als hoogsensitiviteit, manische ontremming, burn-out, agressie, prikkelbaar darm syndroom…? Het blijven nog steeds actuele klinische vragen waarop clinici zowel in ambulante als in residentiële settings botsen.
Hoe kunnen we als analytici samen met het subject daarop een antwoord zoeken?
Wim Galle

Meer info over de studiedag, de sprekers en de inschrijving via deze link.

Collectie onder constructie


Met het project Collectie onder constructie maakt Museum Dr. Guislain werk van een nieuwe permanente tentoonstelling rond de geschiedenis van de psychiatrie en het actuele debat over psychische gezondheid. Voor de realisatie van deze nieuwe opstelling is extra steun essentieel. Ook jij kan hieraan bijdragen! Met jouw hulp geven we onze unieke collectie cultureel erfgoed een eigentijdse en frisse metamorfose. Op 11 oktober 2019 stellen we trots het resultaat aan je voor!

Giften aan Museum Dr. Guislain zijn fiscaal aftrekbaar vanaf een bedrag van 40 euro. Bij een gift vanaf 250 euro krijgt jouw naam een originele plaats in het museum.
Giften kunnen gestort worden op het volgend rekeningnummer:
IBAN: BE73 0689 3216 3660
SWIFT: GKCCBEBB
Met vermelding ‘gift collectie onder constructie’

Performance, muziek en kunst

Op museumnacht zetten we een nieuwe tentoonstelling in de kijker. Naast een bezoek aan Op losse schroeven en Onderbelicht, treed je binnen in het spiegelpaleis van de scheve noot, het wilde universum van de expressie en ongefilterde klanken. Project Z brengt een eerbetoon aan (on)beminde muziek van bijzondere kunstenaars. Bereid je voor op een nacht vol muzikale verrassingen van onder andere Babenko, Pawlowski en De Wachter.  

18u opent het Museum Dr. Guislain de deuren.

  • Tentoonstellingen: Project Z, Onderbelicht en Op losse schroeven
  • Noise Gravure: een installatie met film en gravures van en over de samenwerking tussen Adolpho Avril en Olivier Deprez. Noise Gravure werd gerealiseerd in samenwerking met Bibliotheca Wittcokiana en met de steun van CultuurCulture. 
  • 18u tot 20u: SKETCHBOOK: presentatie en boek van Emilie Lauwers, die haar schetsboek maakte na een turbulente levensfase. Woorden schoten tekort voor alles wat ze zich herinnerde en verbeeldde, alles wat ze voelde en dacht. Tekenen leek op dat moment de enige manier om met de chaos om te gaan.
  • 22u30: Performance van Babenko, De Wachter en Pawlowski: Een eigenzinnig trio. Het woord door De Wachter op de voorgrond, doorspekt met de stem en gitaar van Pawlowski en omgeven door een bont spektakel van kunstwerken van Babenko en de kunstenaar zelf in actie. Een samengaan waar de energie vanaf spat. 

 

Participation in Cultural Heritage for Mental Health Recovery

Op 29 en 30 november 2018 brengt de internationale conferentie Participation in cultural heritage for mental health recovery in Museum Dr. Guislain in Gent experten uit heel de wereld en uit verschillende sectoren samen rond interventies met cultureel erfgoed die gericht zijn op het verbeteren van het welzijn en de gezondheid van mensen. De focus ligt bovendien specifiek op interventies bedoeld voor mensen die herstellen van geestelijke gezondheidsproblemen of mensen in een kwetsbare mentale situatie.

Locatie
Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent

Een samenwerking van FARO. Flemish interface centre for cultural heritage in co-operation with Museum Dr. Guislain, MIAT Museum about Industry, Labour and Textile, Iedereen Leest and University Library Ghent.

Meer info en registratie, zie website Faro.

Kunstendag voor Kinderen

Speel samen een spel in de kunstcollectie van het Museum Dr. Guislain.
Zie jij wat ik zie? Met een kaartspel ontdek je de kunstwerken op een originele manier.
Speel het spel samen met je broer, zus, (groot)ouders,..

Schatten van Vlieg

Deze zomer brengen Wit.h en Museum Dr. Guislain verschillende beeldende kunstenaars en performers samen in Bloedtest. Dit totaalkunstwerk buigt zich over de vraag hoe onze samenleving er in de toekomst zal uitzien. Kinderen vanaf 6 jaar gaan op een creatieve manier aan de slag met deze vraag tijdens hun bezoek aan de tentoonstelling.
Ben je ouder dan 6 en houd je van wat meer spanning? Dan kan je snuisteren in "Het Transsylvanië Archief. Agent N37 en het yetidossier", een installatie geïnspireerd op een KGB-archief waaruit zou blijken dat de Russische geheime dienst jarenlang onderzoek deed naar de Yeti. Bestaat de verschrikkelijke sneeuwman echt? Hoe ziet hij er uit? Onderzoek het deze zomer zelf in Museum Dr. Guislain.
Uniek dit jaar is dat Vlieg ook een schat verstopt heeft voor kinderen vanaf 2 jaar. Ontdek samen met je peuter of kleuter op een speelse manier de kunstcollectie. Te midden van de kunstwerken is er plaats om te spelen en te experimenteren.

Bloedtest

Bloedtest is niet alleen een tentoonstelling, maar ook een Walking Opera: een totaalkunstwerk waarin muziek, beeldende kunst en theater samenkomen, met performances van Theater Stap, De Figuranten, Onderland en Kris Deprey i.s.m. Pol Isaac en Diederik Glorieux. Het is een wandeling langs brieven, grafmonumenten en een akoestisch labyrint, vol ontmoetingen met halve personages, uitgestorven dieren en een wel heel bijzondere reus.

Duur: 2u30

Speeldata:
14/09/2019: 14u30 (volzet) en 20u00 (volzet)
15/09/2019: 14u30 (volzet)

Tickets:
Prijs: € 16
Reductie: € 10 (-26 jaar, personen met een beperking, Vrienden van het museum) en € 3,20 (UiTPAS met kansentarief)
Reservering: info@museumdrguislain.be

Adieu aan het beddenhuis

Innovatie in de zorgarchitectuur lijkt moeilijk te realiseren, zeker in de acute of beveiligde zorg. De vermaatschappelijking van de zorg is op volle gang, maar opmerkelijk genoeg blijven nieuwbouwprojecten eerder gekenmerkt door de aloude sfeer van het ziekenhuis. Het zorgt voor een bevreemdende situatie: bedden worden ‘afgebouwd’, maar de ziekenhuisgang ademt nog steeds de aloude sfeer.

Ontwerpuitdagingen in de residentiële zorg
In deze studiemiddag over zorg en architectuur krijgen opdrachtgevers van enkele uitzonderlijke projecten het woord. Er komen praktijkvoorbeelden uit het brede spectrum aan bod: van geestelijke gezondheidszorg, ouderenzorg en opvang van mensen met verstandelijke beperking tot palliatieve zorg. De cases vormen een aanleiding om na te denken over het nut en de voordelen die goede ziekenhuisarchitectuur oplevert voor kwalitatieve zorgverlening vandaag.

Voorafgaand aan de studienamiddag is er een geleid bezoek van de tentoonstelling UNLESS EVER PEOPLE / CARITAS FOR FREESPACE in Kunsthal Gent. In de Belgische vervolgtentoonstelling van de geprezen Biënnale-expositie komt een van de praktijkvoorbeelden van de studiedag aan bod: het Kanunnik Petrus Jozef Triestplein van architectenbureau de vylder vinck taillieu.

Programma

14u Onthaal en inleiding
We beginnen de dag met een korte inleiding door Sofie De Caigny (directeur Vlaams Architectuurinstituut), Patrick Allegaert (artistiek en beleidsadviseur Museum Dr. Guislain) en Gideon Boie (docent en onderzoeker aan de Faculteit Architectuur KU Leuven).

14u15 Opdrachtgevers aan het woord
Daarna laten we het woord aan enkele opdrachtgevers van uitzonderlijke projecten in de residentiële zorg:

Als eerste laten we Wivina Demeester aan het woord over Rode Roos in Monnikenheide, een ontwerp door UR architects. Monnikenheide is een permanente verblijfplaats voor mensen met een verstandelijke handicap. Met een multidisciplinair team van dag- en nachtbegeleiders, verpleegkundigen, kinesisten, huisartsen enzovoort, voorzien ze zorg op maat voor elke bewoner. Kwaliteitsvolle en aangepaste woningen worden gecreëerd met hedendaagse architectuur, waaronder de Rode Roos.

Daarna licht Herman Roose het boeiende project het Kanunnik Petrus Jozef Triestplein van architectenbureau de vylder vinck taillieu ism. BAVO toe. In een filosofische zoektocht naar het psychiatrisch centrum van de toekomst werden er dankzij participatie van alle betrokken partijen, en met name de patiënten zelf, nieuwe inzichten gecultiveerd omtrent de zorgvisie. Het moest een plek worden zonder specifieke functie, opdat de gebruikers van de campus de onbepaalde ruimte naar wens zelf zouden kunnen invullen.

Het derde project, dat besproken wordt door Carla Molenbergs, is Huis Perrekes, een ontwerp van NU Architectuuratelier ism. Ester Goris. Huis Perrekes is een innoverend project dat model staat voor hoe op een kwalitatieve manier met mensen met dementie wordt omgegaan. Het stimuleert de bewoners om zo lang mogelijk alles zelf te doen, een architectuur in het teken van leven.

Als laatste licht Christine Gonnissen het project Coda Wuustwezel van noAarchitecten toe. Coda biedt gespecialiseerde palliatieve zorg aan terminale patiënten en ondersteuning voor hun families. In een voormalige kloosterhoeve ver van de muren van het ziekenhuis krijgen de gasten hier medische verzorging, psychologische begeleiding en een warm sociaal contact.

15u15 Gesprek met publiek
Na de toelichting van deze boeiende projecten geven we jullie de kans om een gesprek aan te gaan met de aanwezige opdrachtgevers over de projecten, gevolgd door een koffiepauze.

15u50 Reflecties over zorgarchitectuur
Na de pauze reflecteren we samen over de ontwerpuitdagingen in de residentiële zorg met enkele experten in de sector. We geven het woord aan Ariane Bazan (professor klinische psychologie en psychopathologie aan de ULB en opiniemaker), Anne Malliet (projectverantwoordelijke bij het Team Vlaams Bouwmeester), Ann Heylighen (professor research by design en inclusive design aan de KU Leuven) en Hans Meganck (welzijnswerker, docent aan de Arteveldehogeschool en ervaringsdeskundige). Met deze sprekers belooft het een boeiend debat te worden.

16u50 Gesprek met publiek
Ook hierna is er weer de kans om vragen te stellen en in discussie te gaan met de aanwezige sprekers, gevolgd door het slotwoord om de interessante namiddag af te sluiten.

17u25 Receptie
Om te eindigen, bieden we jullie graag nog een receptie aan waar de onderwerpen verder besproken kunnen worden over een hapje en een drankje.

Praktisch

Locatie:
Museum Dr. Guislain
Jozef Guislainstraat 43
9000 Gent

Prijs: 25 euro/gratis voor studenten (-26 jaar en op vertoon van studentenkaart)
Betaling via overschrijving op BE73 0689 3216 3660 met vermelding 'festival van de architectuur'

Wanneer: 24 september 2019, van 13u tot 17u30

#kunstinafzondering

#kunstinafzondering brengt kunst binnen in de psychiatrie en de jeugdzorg. Museum Dr. Guislain en Coupee Collage Collective willen met dit project de dubbele quarantaine van mensen die in een instelling verblijven openbreken. Door het uitvallen van zorgpersoneel is de brug naar de buitenwereld voor patiënten in gesloten afdelingen van de psychiatrie of de jeugdhulp nog fragieler dan gewoonlijk. #kunstinafzondering zocht en vond  een twintigtal kunstenaars die elk aan een instelling werden gekoppeld. Gedurende de maand april zal elke kunstenaar een mail art project opstarten met de aan hem gerelateerde organisatie. Te volgen via #kunstinafzondering op sociale media.

 

Imagine the Brain | Imagining Human

De eerstejaars studenten van de faculteit interdisciplinary Arts te Maastricht creëerden de afgelopen weken artistieke werken geïnspireerd op de collectiepresentatie Op losse schroeven in Museum Dr. Guislain in Gent. Meerdere bezoeken aan het museum leidden tot individuele verkenningen over de hersenen en mentale gezondheid. De tijd die wij doorbrachten in het gebouw en het leren over de geschiedenis ervan, voedde ons artistiek en toonde de verschillende benaderingen die we konden volgen. Bovendien hielp het bijwonen van een lezing over een mogelijk verband tussen creativiteit en waanzin door Dr. Louis Sass ons om onze eigen ideeën voor de creatie van onze kunstwerken verder te ontwikkelen. Aanvankelijk bedoeld als een tentoonstelling in Museum Dr. Guislain zelf, maar door de huidige COVID-19 situatie werd het een website. We nodigen u vriendelijk uit om de werken digitaal te bekijken. De studenten hebben elk vanuit hun eigen perspectief theoretisch en artistiek onderzoek gedaan, gerelateerd aan de 5 thema’s van de Op losse schroeven. Wij zijn blij met de gevarieerde kunstwerken die dat heeft opgeleverd onder begeleiding van hoofddocent en multimedia en interdisciplinair kunstenaar Juul Sadée, gastdocent en multimedia en geluidskunstenaar Lucas Kramer en hoogleraar culturele wetenschappen en filosofie Laurens Landeweerd.

Webinar Engagement from a distance

Tuesday June 9th 2020, 11.00 – 12.30 hour GMT / The registrations have now been closed.

How do you reconcile an ongoing community project with social distancing? For a number of practitionars and community workers, this question is currently very important. After all, it is far from self-evident for people in a vulnerable situation to participate in  digital communities. Certainly if meeting physically with others and doing hands-on activities are essential to support their wellbeing and mental health.

To explore how we can develop expertise to support people in a vulnerable situation online, some partners from the heritage and mental healh sectors in Flanders came together. They already are working together in a serie of projects in the program Cultural heritage, health and wellbeing. With this international webinar ‘Engagement from a distance’ they want to share best practices and discuss the topic of community engagement from a distance with colleagues from all over the world.

Organized by Museum Dr. Guislain and FARO. Flemish interface centre for cultural heritage

Program

  • 11h00 Introduction by Bart De Nil (FARO)
  • 11h10 Ilse Mariën (imec-SMIT-VUB) Taskforce e-inclusion and the COVID-19 crisis in Flanders: Prof. Dr. Ilse Mariën is a post-doc researcher at imec-SMIT, a research institution attached to the Vrije Universiteit Brussel (VUB) where she is leading several policy-oriented projects related to the societal impact of digitalization, digital inequalities, digital skills and e-inclusion. Ilse heads the Data Governance and Communities Unit – a team of over 15 junior and senior researchers – and coordinates the Databuzz program which focuses on strengthening data literacy within schools and adult education. During the COVID-19 crisis, she founded the Taskforce e-inclusion together with over 20 civil society organisations, local authorities, researchers and industry actors. The aim of the Taskforce is to rapidly tackle the lack of access to digital tools amongst vulnerable groups and provide online and offline support to those lacking digital skills.
  • 11h30 Tom Vansteenkiste (Recovery Academy Antwerp) Online safeguarding if you are working with vulnerable participants: Tom Vansteenkiste is psychologist and coordinator within the psychiatric services of Zorggroep Multiversum. During his professional career he build up expertise in psychosocial rehabilitation and recovery oriented care for people with serious mental illness. As coordinator of the Antwerp Recovery Academy he is firmly convinced that working with cultural heritage benefits the recovery process of mentally vulnerable people. He works with archives, museums and libraries on several pilots. He is now examining how to work with clients of the psychiatric services and the Recovery Academy in an online and virtual context whilst safeguarding it as a safe place.
  • 12h50 Claire Wellesley-Smith (Open University) Local Colour and Bradford Covid-19 Stitch Journal: Claire Wellesley-Smith is an artist, writer and researcher based in Bradford, West Yorkshire. She delivers the long-term artist residency ‘Local Colour’. A hands-on community project in Accrington, Lancashire which is now continuing to work online. She also led the Bradford Covid-19 Stitch Journal project. This community textile project largely took place virtually due to social distancing requirements.
  • 12h10 Q&A
  • 12h30 Presentation program international conference ‘Cultural Heritage for Mental Health 2’ on 10 and 11 december 2020 in Museum Dr. Guislain in Ghent.

 

Project Z

PROJECT Z is een eerbetoon aan (on-)beminde muziek van bijzondere kunstenaars. Treed binnen in het spiegelpaleis van de scheve noot, het wilde universum van de expressie en ongefilterde klanken. Alles ongehoord. 

KRANKLAND volgt sporen naar oude of hedendaagse parels buiten de mainstream, oeuvres van artiesten die het ’normale’ en het ’schone’ op losse schroeven zetten.  

KRANKLAND nodigt uit: wie voelt zich verwant? Wie laat zich uitdagen? Wie brengt een ode aan de expressie? 

KRANKLAND cureert: één avond waar het anders-zijn verdwijnt. PROJECT Z live in deSingel met KRANKLAND, Johannes Verschaeve (The Van Jets), Helene Bracke, Jan Swerts + Illuminine, Onmens, Micha Volders, Choolers Division, Colin H. Van Eeckhout, Guido Belcanto, The Ostend Street Orkestra… En met muziek van Jos Steen, Jean-Marie Massou, Marcella Dumarey, Martha Grunenwaldt, Dagboek van een Buitengewoon Kunstenaar, Oskar Haus, Michel Dave, Jean-Pierre Plisnier, The Wild Classical Music Ensemble en vele andere…

Tentoonstelling in het Museum Dr. Guislain volgt vanaf 22/11.

Erfgoeddag

Het gebruik van kruiden is niet weg te denken uit de geschiedenis van de psychiatrie. Bezoek Museum Dr. Guislain en ontdek een unieke eendaagse interventie in de vaste presentatie, waarbij oude encyclopedieën, verweerde vijzels, antieke apothekersflesjes en geurende planten hun plaats opeisen.

Kruidje-roer-mij
Een lepel sint-janskruid, een snuifje valeriaan en een parfum van lievevrouwebedstro. Het gebruik van geneeskrachtige kruiden voor psychische kwalen heeft een lange geschiedenis. Museum Dr. Guislain zet zijn deuren open om kruidenrecepten te verzamelen en er in een theeworkshop mee aan de slag te gaan. Van grootmoeders middeltje tegen de hoofdpijn tot antistressthee: schrijf ze op en bereid ze!

Gezinsparcours

Voor gezinnen is er een prikkelend parcours doorheen Prikkels. Je wandelt op je eigen tempo door de tentoonstelling en krijgt creatieve opdrachten. Kijken naar kunst kan je op verschillende manieren, met verschillende zintuigen. De kunstwerken prikkelen jouw verbeelding en verwondering. Ze nemen je mee naar een andere wereld.
Ga ook langs in het museumcafé en ontdek onze ‘Prikkelbibliotheek’. Snuister in de boeken en nestel je in ons heel bijzonder leeshoekje!

Wanneer? Doorlopend tijdens de openingsuren.  
Voor wie? Voor gezinnen met kinderen van 5 tot en met 10 jaar.
Prijs? Gratis (volwassenen betalen een toegangsticket voor het museum).

Verhaal om de hoek

Volgend jaar op Valentijnsdag lanceert FARO de nieuwe publicatie Verhaal om de hoek. Cultureel erfgoed als instrument voor zorgzame buurten in het Museum Dr. Guislain in Gent.

Verhaal om de hoek biedt een antwoord op de vraag hoe we als erfgoedorganisaties mee een zorgzame buurt kunnen creëren. Het boek geeft een inkijk in enkele langetermijnpiloottrajecten die FARO in de buurten van enkele centrumsteden heeft opgezet. Bedoeling van deze trajecten is om laagdrempelige methodieken en instrumenten te ontwikkelen voor een outreachende werking met en in de buurt. We zijn er immers van overtuigd dat de vermaatschappelijking van de zorg enkel kan slagen wanneer ook de buurt actief betrokken wordt. Menselijke relaties versterken en sociale cohesie bevorderen zijn twee mogelijke antwoorden op uitdagingen zoals eenzaamheid en sociale isolatie.

Samen met Museum Dr. Guislain presenteren we u op 14 februari 2020 vanaf 19 uur (ontvangst vanaf 18u) een gevarieerd programma met onder meer enkele jonge verhalenvertellers, een blik achter de schermen van buurtprojecten in Aalst, Turnhout en Gent die erfgoed gebruiken als een belangrijke asset, en een woordje van het beleid. Na afloop zorgen we voor  een hapje en een drankje. Een buitengewone boekvoorstelling dus, en wat meer is: u kunt het evenement gratis bijwonen. We vragen u wel om uw aanwezigheid tegen uiterlijk 6 februari 2020 te bevestigen bij Bart De Nil (bart.denil@faro.be).

Workshop door Andrej Babenko (VOLZET)

Workshop graffiti (met sjablonen)  door Andrej Babenko. Babenko verkent in zijn werk de grens tussen beeldende kunst en grafisch design. Zelf beschrijft hij zijn werk als collages of samenstellingen van beelden die voor hem persoonlijk iets betekenen of een bepaalde emotie oproepen. Het zijn collages van indrukken uit het nieuws, op Facebook, zijn eigen levenservaringen...

Praktische info:

Inschrijven via info@museumdrguislain.be tot en met 24 februari.
Op donderdag 27 februari van 10 tot 15u
voor iedereen ouder dan 10 jaar
Beperkte plaatsen (max. 18 deelnemers) VOLZET
Kostprijs: 30 euro

 

KAOS Talk #3

Introspection Music Experience is een Europees muziekproject waarbij 3 muzikanten geselecteerd werden om na een residentie bij KAOS nieuwe muziek te creëren met als thema's stigma en psychische kwetsbaarheid en alzo de dialoog hierover aan te zwengelen.

Korneel Muylle inviteert voor de derde KAOS Talk Kim Note (creatief therapeute en fotografe), Dirk Bryssinck (klinisch psycholoog in 'Villa Voortman', een ontmoetingshuis in Gent dat hij 8 jaar geleden oprichtte) en Wim De Winne (dramadocent/acteur binnen Kopergietery Gent en W.O.C.K Gent en Wimper, dat Wim runt als zelfstandig artiest/docent en waarvoor hij onder andere intieme theaterproducties zal creëren die op de school zelf worden gespeeld).

Het wonderkabinet (uitverkocht)

Leeftijd: 2 tot 5 jaar / Duur van de activiteit: 60 min / VOLZET

De kunstcollectie van het Museum Dr. Guislain voelt als een grote wonderkamer. Vol vreemde figuren, felle kleuren en heel veel verschillende materialen. In deze prikkelende zaal zijn verschillende speelplekjes voorzien, waar je samen met het gezin, op eigen tempo, kan spelen en ontdekken. De activiteit is gericht op peuters en kleuters, maar oudere broers en zussen zullen er ook plezier aan beleven.

Omwille van corona kunnen er slechts twee gezinnen per uur de speelplekjes gebruiken. Activiteit volzet - het is niet meer mogelijk om online te reserveren.

Prijs: volwassenen betalen een toegangsticket

Gratis voor kinderen

 

Het gekaapte brein - Paul Van Deun

Gratis op Facebook live, via de Facebookpagina van De Krook. 

In het voorjaar van 2021 organiseren Museum Dr. Guislain, UGent. Vakgroep Letterkunde – Afdeling Nederlands, Vormingplus Gent-Eeklo en Bibliotheek De Krook 3 lezingen rond het thema ‘Roes, verslaving en herstel’.


Op 23 februari spreekt Paul Van Deun over zijn boek ‘Het gekaapte brein: verslavingsgedrag beter begrijpen’.
Paul Van Deun is klinisch psycholoog en verslavingstherapeut in Heverlee en voorzitter van de VAD (vad.be). Hij leidde 33 jaar lang de behandelingscentra De Spiegel in Leuven en Asse. Het boek is het resultaat van een jarenlange zoektocht naar een beter inzicht in een fenomeen waar veel mensen of iemand uit hun omgeving mee kampen: verslaving. De auteur zocht een op wetenschap gebaseerde verklaring die houvast biedt aan de betrokkenen en hun omgeving en die antwoorden geeft op vragen als: waar komt het vandaan, wat kan ik eraan doen en welk resultaat kan ik verwachten? Gefundeerde kennis helpt het individu om de regie over het gedrag opnieuw in eigen handen te nemen.
 

IME concert - Live stream

Introspection Music Experience (IME) is een Europees muziekproject waarvoor Chloë Nols, Korneel Muylle en KRANKLAND muziek maken tijdens een residentie bij KAOS. De nieuwe songs vertellen over stigma en psychische kwetsbaarheid en willen de dialoog hierover aanzwengelen.

Op 25 februari om 20u worden de nummers voorgesteld in het Museum Dr. Guislain, te volgen via streaming

Meer info:
https://www.ime-project.com/
www.vzwkaos.be 

Co-funded by the Creative Europe Programme of the European Union. The European Commission support for the production of this publication does not constitute an endorsement of the contents which reflects the views only of the authors, and the Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained therein.

Danser brut online

Kom je liever nog niet fysiek langs in het museum, maar wil je toch een glimp opvangen van de tentoonstelling Danser brut? Dan kan je via de 360° tour virtueel een bezoek brengen. Wandel online door de zalen en kom meer te weten over de werken die we voor je hebben uitgelicht! De tentoonstelling neemt beweging in al haar vormen onder de loep: van draaimolen tot dansepidemie, van trance tot hysterie, van het gesticht tot het podium. Wil je de expo graag met je kinderen ontdekken? Volg dan het online parcours Dans jouw dans. Yogamine werkte een reeks opdrachten uit die passen bij verschillenden thema's uit Danser brut. Beeld je in hoe het voelt om een draaimolen te zijn. Gebruik je fantasie en maak een eigen dans. Fysieke houdingen, bewegingsmeditatie, ademspelletjes en zang passeren de revue.

Ontdek de tour en het parcours online. De verschillende icoontjes geven aan waar je een afbeelding kan bekijken, meer info kan lezen of een opdracht van Dans jouw dans vindt. 

Over waanzin, creativiteit, modernisme en filosofie

Op donderdag 20 februari ontvangt de Amerikaanse psycholoog en literatuurwetenschapper prof. dr. Louis Sass op voordracht van de vakgroep Psychoanalyse & Raadplegingspsychologie de Sarton-medaille voor bijzondere academische verdiensten van de Universiteit Gent. De avond ervoor, op woensdag 19 februari geeft hij een publiekslezing in het Museum Dr. Guislain.

In 1992 publiceerde Louis Sass zijn magnum opus Madness and Modernism: Insanity in the Light of Modern Art, Literature And Thought, waarin hij laat zien hoe complex en bijzonder de innerlijke ervaring is van mensen met schizofrenie en andere psychotische aandoeningen. Hij duidt ook vormelijke en inhoudelijke overeenkomsten aan tussen de ervaringen en expressies van schizofrenie en het modernisme, en in het bijzonder moderne filosofie en moderne kunst. Sindsdien heeft Louis Sass in samenwerking met onderzoekers wereldwijd - psychiaters, psychologen en filosofen – een grote bijdrage geleverd aan het onderzoek naar het grensgebied van psychiatrie en filosofie.

Programma:
19u00: Welkomstwoord door Bart Marius + Inleiding door Jasper Feyaerts
19u15: Louis Sass: Madness and Modernism. On Creativity and Mental Illness
20u00: Wouter Kusters: Madness and Philosophy. Strange Bedfellows or an Intimate Relationship?
20u20: Gesprek Louis Sass en Wouter Kusters (moderator Jasper Feyaerts)
20u50: Vragen publiek


Toegangsprijs: 8 euro (standaardprijs) en 5 euro (studenten en vrienden van het museum)

Aanmelding via: info@museumdrguislain.be

Donateurs van de Stichting Psychiatrie en Filosofie mogen gratis naar binnen, mits zij zich aanmelden via: info@psychiatrieenfilosofie.nl 

Locatie: Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, 9000 Gent, België

Nadere informatie via: info@psychiatrieenfilosofie.nl

Jachthuis - Oscar van den Boogaard

Uitgesteld wegens onvoorziene omstandigheden. De nieuwe datum wordt binnenkort gecommuniceerd.

Het is de zomer van 1979. De vijftienjarige Maxwell is met zijn moeder Elsie op bezoek bij zijn vader Jim in Suriname, die hij sinds diens overplaatsing een paar jaar geleden niet meer heeft gezien. Kort na hun aankomst verdwijnt Elsie in het tropisch regenwoud. Terwijl de kans dat zij wordt teruggevonden met de dag slinkt, realiseert Maxwell zich pas hoezeer hij wordt gegijzeld door het dramatische liefdesleven van zijn moeder. ‘Ik was betrokken in een geheim, nee, ik was het geheim zelf.’ Dit inzicht confronteert hem ruw met zijn eigen verborgen identiteit. Oscar van den Boogaard raakt ten diepste aan zijn belangrijkste motief, waarmee Jachthuis te beschouwen is als de sleutelroman uit zijn oeuvre.

Oscar van den Boogaard (1964) groeide op in Suriname en Nederland. Hij studeerde rechten en Frans in Montpellier, Amsterdam en Brussel, maar koos na korte tijd in de advocatuur voor het schrijverschap. Zijn werk (o.a. De heerlijkheid van Julia, Liefdesdood en Meer dan een minnaar) werd veelvuldig vertaald, verfilmd en genomineerd voor de grote literaire prijzen. In 2018 verscheen Kindsoldaat, zijn eerste roman die omfloerst autobiografisch is.

Jachthuis wordt uitgegeven bij De Bezige Bij

Krankland presents ‘Project Z’

Johannes Verschaeve / Colin H. Van Eeckhout (CHVE) / Jan Swerts & Illuminine / Black Fuel Ensemble & Naomi Sijmons / Krankland / The Wild Classical Music Ensemble / The Ostend Street Orkestra

Voor meer info en tickets, check de website van Vooruit

Guislainlezingen

Guislainlezing | Op losse schroeven
11/02/2020 

Medewerkers van het Museum Dr. Guislain spreken over de geschiedenis van het museum en de psychiatrie naar aanleiding van de nieuwe thematische indeling van de collectie. Op losse schroeven, de nieuwe collectiepresentatie, vertelt het verhaal van narren, dollen en waanzinnigen, maar benadrukt ook het belang van psychisch welzijn in een steeds complexer wordende maatschappij. In vijf thema’s ontleedt de collectie ‘dat andere’, dat ons tegelijk verstoort en fascineert. ‘Abnormaal’ gedrag werd lange tijd opgesloten in imposante gestichten, maar vandaag reikt psychische zorg ver buiten die muren. Wat is de invloed van machtsrelaties in de psychiatrie? Welke labels bestaan er die zowel hulp als hindernis zijn? De lezing stelt de tweedeling tussen lichaam en geest ter discussie en toont hoe verbeelding inzicht brengt en het onzegbare zichtbaar maakt.  

Inschrijven via Vormingplus.

Piet Hoebeke en Gita Deneckere over cultuur en wetenschap
18/02/2020

Twee professoren, twee faculteiten, twee werelden? Gita Deneckere en Piet Hoebeke gaan in gesprek over cultuur en wetenschap. Zij is decaan van de faculteit Letteren en Wijsbegeerte, hij van de Geneeskunde en Gezondheidswetenschappen, beiden UGent. Ze zijn het eens over het belang van de kunsten en van de geesteswetenschappen voor een algemene vorming van studenten. Wat kunnen wetenschappers van de geest en die van het lichaam elkaar bijbrengen? De sprekers hebben het over bruggen bouwen en verbinding maken om persoonlijke, culturele en intellectuele horizonten te verbreden.

Inschrijven via Vormingplus.

Lichaam en geest in het werk van Delphine Lecompte
03/03/2020 

Griet Pauwels interviewt dichteres Delphine Lecompte (°Gent, 1978) over ‘Lichaam en geest’, het thema van de Guislainlezingen. Vertrekkende van een aantal concrete gedichten praten zij over de wisselwerking tussen lichaam en geest en welke sporen daarvan terug te vinden zijn in het werk van Lecompte. Delphine Lecompte won de C. Buddingh’-prijs voor haar bundel ‘De dieren in mij’ en is een graag geziene gast op podia. In 2018 verscheen haar verzamelbundel 'The Best of Delphine Lecompte'.

Inschrijven via Vormingplus. 

Nomineer jouw kandidaat voor de Dr. Guislain Award 2019

Nog tot en met 28 april kan je een persoon, een organisatie of een project nomineren, die op een buitengewone manier een bijdrage heeft geleverd om het stigma dat heerst rond psychisch ziek zijn te doorbreken. De Dr. Guislain Award wordt dit jaar voor de zevende maal uitgereikt aan een initiatief dat werkzaam is in het sociale of culturele veld. Zo was de vorige winnaar van de prijs het Center for Victims of Torture, het eerste rehabilitatiecentrum voor overlevenden van marteling en oorlogstrauma's in de Verenigde Staten en wereldwijd een van de grootste organisaties in zijn soort. In 2015 won Janos Marton, directeur van The Living Museum, een kunstatelier in het Creedmore Psychiatric Center in New York. Een bruisende plek, waar patiënten kunstenaars worden.

De winnaar van de Dr. Guislain Award ontvangt $ 50.000 en wordt uitgenodigd om de prijs in ontvangst te nemen tijdens de uitreikingsceremonie in Museum Dr. Guislain in Gent op 11 oktober 2019. Je vindt meer informatie over de award op http://www.drguislainaward.org. Via deze link kan je je favoriete kandidaat nomineren. Vind je dat je zelf baanbrekend werk hebt geleverd, dan kan je ook jezelf of je eigen organisatie of project nomineren. Museum Dr. Guislain kijkt alvast uit naar de boeiende inzendingen!

Prikkels op mijn huid

Beleef in de paasvakantie samen met jouw kind een leerrijk en ontspannen moment in Museum Dr. Guislain. Breng onder begeleiding van een gids een bezoek aan de tentoonstelling Prikkels. Na een verfrissend drankje in het museumcafé krijgen jullie van Katrien Goethals een sessie ouder-kind yoga.

Woensdag 10 april 2019: 13u00 -16u

i.s.m Yogamine (Katrien Goethals)

30 euro (per koppel incl. toegangsticket en drankje)

Inschrijven is noodzakelijk, plaatsen zijn beperkt.
info@museumdrguislain.be

Over normaliteit en andere afwijkingen - VOLZET

Programma
20u00 lezing door Paul Verhaeghe
21u00 dialoog met publiek
21u20 receptie

Inhoud
In zijn nieuwe boek onderzoekt Paul Verhaeghe de hedendaagse geestelijke gezondheidszorg op basis van Michel Foucaults Geschiedenis van de waanzin. Hoewel de psychiatrie en psychologie zich de afgelopen eeuw een wetenschappelijke houding hebben aangemeten, ziet Verhaeghe vooral overblijfselen van de zeventiende-eeuwse benadering van afwijkend gedrag. Diagnoses berusten nog altijd op sociale normen en nattevingerwerk en zowel psychiatrische als psychotherapeutische behandelingen werken disciplinerend, wat bovendien ontkend wordt. Psychiatrie en klinische psychologie weigeren hun maatschappelijke rol op zich te nemen. Intussen blijft het aantal individuen met een stoornis stijgen, samen met het gebruik van psychofarmaca. Het is dringend tijd voor een maatschappelijke aanpak.

Paul Verhaeghe is hoogleraar psychodiagnostiek aan de Universiteit Gent. Hij schreef onder meer Het einde van de psychotherapie (2009), Identiteit (2012), Autoriteit (2015) en Intimiteit (2018).

Praktisch:
Museum Dr. Guislain
Jozef Guislainstraat 43
9000 Gent

Inkom:
€ 5
€ 3 (Vrienden van het Museum)
€ 1 (studenten)

Inschrijven verplicht via info@museumdrguislain.be

 

Trots

In Trots toont fotograaf Philippe Swiggers heel helder het ware gelaat van de sociaal werker waarmee hij of zij de kwetsbare mensen in de ogen kijkt. Hij doet dit door sociaal werkers in Vlaanderen tijdens hun werk op te zoeken en te fotograferen in hun echte doen en laten. De betekenis van ‘het sociale’, het belang van authentieke interactie voor echt sociaal werk legt hij vast met zijn lens. Zo toont hij de waardevolle plek van sociaal werk in onze huidige samenleving.

Trots wordt tentoongesteld naar aanleiding van de eerste Vlaamse conferentie sociaal werk, en gaat gepaard met de uitgave van een fotoboek (Philippe Swiggers, Erik Vlaminck en Bert Lambeir).

Trots is een samenwerking tussen Museum Dr. Guislain, Departement Welzijn, Volksgezondheid en Gezin en Uitgeverij Vrijdag.

Wanneer de tijd van het drinkgelag is gekomen... - Jeroen Deploige

Gratis op Facebook live, via de Facebookpagina van De Krook. 

In het voorjaar van 2021 organiseren Museum Dr. Guislain, UGent. Vakgroep Letterkunde – Afdeling Nederlands, Vormingplus Gent-Eeklo en Bibliotheek De Krook 3 lezingen rond het thema ‘Roes, verslaving en herstel’.

Op 16 maart spreekt Jeroen Deploige, professor middeleeuwse geschiedenis UGent, over drinken in de middeleeuwen. Een kleine 10.000 jaar geleden begon de mens alcoholische dranken te maken. Mannen en vrouwen leerden de roes van de dronkenschap kennen. Maar in de late Oudheid introduceerde het christendom een nieuw waardensysteem in West-Europa. Idealen van zondebesef  en onthouding stonden hierin hoog aangeschreven. Toch is alcoholconsumptie de hele middeleeuwen door een vanzelfsprekendheid gebleven: aan adelijke hoven, bij gewone mensen én in de kerk. In deze lezing staan we stil bij de drinkcultuur in deze eeuwen, bij smaken en voorkeuren, bij de afkeuring en de verheerlijking van het dronkenschap, en bij de betekenis van het drinken als sociaal fenomeen en als ontsnapping aan de realiteit. Is onze houding tegenover alcohol zo verschillend van die van toen?

 

Schrijven in de grauwzone - Chris Ceustermans

Gratis op Facebook live, via de Facebookpagina van De Krook. 

In het voorjaar van 2021 organiseren Museum Dr. Guislain, UGent. Vakgroep Letterkunde – Afdeling Nederlands, Vormingplus Gent-Eeklo en Bibliotheek De Krook 3 lezingen rond het thema ‘Roes, verslaving en herstel’.

Op 9 maart spreekt Chris Ceustermans over zijn boek 'Schrijven in de Grauwzone', een biografie van J.M.H. Berckmans. De legendarische taalmuzikant J.M.H. Berckmans (1953-2008) groeide op in een arme arbeidersfamilie. Zijn hele leven lang zocht hij naar verbondenheid en naar een habbekrats liefde in een dolgedraaide samenleving. Berckmans' houvast waren muziek, bezwerende woorden en andere verslavende middelen. Dat leidde tot meesterlijke verhalenbundels zoals Café de Raaf nog steeds gesloten of Het zomert in Barakstad. Berckmans' biograaf en auteur Chris Ceustermans evoceert in woord & beeld diens unieke taal en universum. Hoe de roes van taal, geestelijke demonen en drugs tot onvergetelijke literatuur kunnen leiden, maar tegelijk een schrijver doen verzuipen in zijn bestaan. 

 

Te Gekke Roes(t) wandelingen

Wandelen houdt je lichaam en geest in topconditie. Op zaterdag 3 oktober stappen we symbolisch de weg naar Nuchtermag in gang. We stippelden een wandeling uit door een minder gekend en een bijzonder groen stukje Gent. Starten doen we in het Museum Dr. Guislain, dat deel uitmaakt van de wandeling. Je kan kiezen uit verschillende afstanden: 1, 6, 10 of 15 km. Ook jij kan al wandelend je steentje bijdragen om dit onderwerp bespreekbaar te maken. De wandeling op zaterdag 3 oktober wordt coronaproof georganiseerd. Kan je er niet bij zijn op 3 oktober 2020? Er is een plan van de wandeling zodat je alleen of in je eigen bubbel de wandeling op een ander moment kan maken.

Te Gekke Roes(t)-wandeling

Op zondag 30 mei 2021 vertrekt een interactieve Te Gekke Roes(t)-wandeling vanuit het Museum Dr.Guislain ter afsluiting van de gelijknamige Te Gek-campagne Roes(t). Deze jaarcampagne van Te Gek!? in samenwerking met VAD/De Druglijn, Museum Dr. Guislain en unik-id probeert de kennis over alcohol-, drug- en gokproblemen bij de Vlaamse bevolking te vergroten en inzicht te geven in de complexiteit ervan. Om zo deze problemen bespreekbaar te maken en stigmatisering tegen te gaan.

Afsluiten doen we op zondag 30 mei in het Museum Dr.Guislain met:

  • Een interactieve Te Gekke Roes(t)-wandeling vertrekkende vanuit het Museum Dr.Guislain. Scan en verzamel de QR-codes die je tijdens de wandeling vindt en ontdek interessante content over alcohol-, drug- en gokproblemen zoals podcasts, videoclips en webinars.
  • Breng tijdens de wandeling voor de laatste keer een bezoek aan de expo ‘Tussen ons. Over leven met een verslaving’ van Lieve Blancquaert en productiehuis De chinezen, een reeks dubbelportretten van ouders en kinderen. Telkens overschaduwt een drank-, drugs- of gokprobleem hun relatie.
  • Bezoek de nieuwe tentoonstelling van Joachim Koester: Altered States. Deze tentoonstelling kadert in de Te Gek!?Roes(t)-campagne.

Combiticket:

  • € 4: ticket wandeling (inclusief verzekering Wandelsport Vlaanderen), podcast-tentoonstelling Museum Dr.Guislain en tentoonstelling ‘Tussen Ons’
  • € 8: ticket wandeling (inclusief verzekering Wandelsport Vlaanderen) + podcast + toegang tot alle tentoonstellingen in het Museum Dr. Guislain, waaronder de 2e Te Gek!? Roes(t)-expo van Joachim Koester
  • Reserveer tijdig je tijdslot.

Nocturne 2 september 2021

Beleef de Gentse musea.

Iedere eerste donderdag van de maand openen verschillende Gentse musea de deuren voor het grote publiek. Tot 22u kan je genieten van de expo's en collecties van onze musea. De eerstvolgende nocturne is donderdag 2 september. Reserveer je tickets hier en wees erbij. 

Deelnemende musea: SMAK, Huis van Alijn, Design Museum Gent, Industriemuseum, STAM, Sint-Pietersabdij, GUM, Museum Dr. Guislain en MSK. 

https://degentsemusea.be/nl/nocturnes

Opening Danser brut

De opening van de tentoonstelling Danser brut is volzet. Reserveren is niet meer mogelijk. Zonder reservatie kan je het evenement jammer genoeg niet bijwonen. Door de coronamaatregelen is de capaciteit kleiner dan andere vernissages. We kijken ernaar uit om de genodigden te ontvangen en de nieuwe tentoonstelling te presenteren. We zorgen ervoor dat we de nodige maatregelen nemen en volgen, zodat alles veilig kan verlopen.

Coronarichtlijnen

  • Mondmasker is verplicht op de hele site.
  • Er zijn 130  plaatsen voor de speeches. Indien je in het bezit bent van een rode sticker kan je naar de Aula. Met een blauwe sticker kan je meeluisteren naar de speech vanuit een ruimte naast de Aula. Helaas kunnen we niet meer personen toelaten.
  • Er kunnen slechts 40 personen tegelijk de tentoonstelling bezoeken. Daarom vragen we je bezoek te beperken tot 20 minuten en ook even geduld te hebben.
  • De dansvoorstelling van Platform K is beperkt tot 60 personen. Er is een voorstelling om 20u45 en 21u15.
  • Gelieve tijdens de receptie binnen je bubbel te blijven. Er mag enkel zittend geconsumeerd worden. Je wordt aan tafel bediend.
  • Gelieve de instructies van de medewerkers op te volgen.

 

 

 

Aperitiefconcert

Het Harmonieorkest Wondelgem brengt u, onder leiding van Aurélie Seghers, op zondag 4 juli een aperitiefconcert, met een mix aan lichte muziek. Een combo van filmmuziek en bekende liedjes die iedereen zal smaken. Dit vanaf 11u op de mooie, rustige site van het museum Dr. Guislain. Hopelijk tot dan!

Reserveer je gratis ticket via de online ticketing van het museum. 

NFAQ: Not frequently asked questions

NFAQ [not frequently asked questions] is een performance over niet veelgestelde vragen. In een intieme setting krijgt het onuitgesprokene een plaats voor bekenden, onbekenden of toevallige passanten. De installatie heeft de vorm van een hedendaagse biechtstoel. Binnenin kom je oog in oog te staan met de persoon aan de overkant. Een moment voor reflectie over dingen die geen deel uitmaken van onze dagdagelijkse communicatie. Het project fungeert als een spiegel van de micro-cosmos van een stad. Te midden van snelheid en drukte verliezen we snel het contact, niet alleen met onszelf, maar ook met de ander. Een uitnodiging aan de stad en zijn bewoners om ruimte te geven aan het onbespreekbare.

Op zaterdag 17 juli 2021, van 12.30u tot 17.30u. Geen reservatie nodig.

Heb je zelf een niet veelgestelde vraag? Een vraag die je altijd al wilde stellen aan een onbekende? Of welke vraag mis je in onze dagelijkse communicatie? Post deze dan via de website www.nfaq.be. Let op: Je vraag zal niet beantwoord worden, maar dient als input voor het onderzoek.

Credits
Concept en performance: Liesbet Hermans
Productie: [post]human
Scenografie: Joris Perdieus
Foto: John Simitopoulus & artwork: Liesbet Hermans
Met steun van de Vlaamse overheid en c-takt

NFAQ is een project van [post]human, een creatie- en productieplatform van Liesbet
Hermans, dat de aard van de mens onderzoekt en spiegelt aan maatschappelijke
thema’s. Meer informatie op de website van  [post]human.

 

Vanaf 8 mei gaat ons terras opnieuw open.

In het weekend kan je terug op ons terras terecht voor een drankje.
Ook bij ons gelden de algemene COVID-19-preventierichtlijnen.

- Houd zo veel mogelijk afstand van elkaar, steeds minimaal 1,5 meter.
- Kom niet naar het museum indien je zelf of één van je naasten griepsymptomen vertoont.
- Volg steeds de instructies van de medewerkers.
- Geef niemand een hand, kus of omhelzing en vermijd elk fysiek contact tussen personeel en/of klanten.
- Hoest of nies in je elleboog of in een papieren zakdoek die je onmiddellijk nadien weggooit in een vuilnisbak met een deksel.
- Zorg steeds voor een goede handhygiëne door gebruik te maken van de aanwezige handgels. Was je handen telkens bij aankomst en vertrek.
- Gelieve contactloos te betalen, vermijd cash zo veel als mogelijk.
- Gasten dragen een mondmasker op het terras, behalve wanneer ze aan tafel zitten. Er wordt verplicht zittend geconsumeerd.
- Reserveer zo veel mogelijk op voorhand je horecabezoek.
- Hou 1,5 meter afstand van personeel en andere klanten, uitgezonderd de personen die deel uitmaken van je gezelschap.
- Beperk uw verplaatsingen op het terras van het Museumcafé. Verplaats u enkel van en naar uw tafel en de toiletten, of om de rekening te betalen.
- Iedere persoon moet aan zijn eigen tafel blijven zitten.Er mag enkel zittend geconsumeerd worden.
- De medewerk(st)er komt je bestelling opnemen aan je tafeltje, er mag niet besteld worden aan de toog.

   Covid-coordinator: Saïdya Vanhooren (saidya.vanhooren@museumdrguislain.be)
 



 

(On)gehoord: Elisabeth De Schauwer en Leni Van Goidsenhoven in gesprek

Op 4 juli sluiten we de tentoonstelling (On)gehoord op gepaste wijze. Het onderwerp van de tentoonstelling en het gelijknamige boek (EPO) is en blijft belangwekkend. Mensen die niet, moeilijk of anders spreken, om welke reden dan ook, krijgen weinig kans om in dialoog te gaan of om hun angsten, verlangens en noden te uiten. Hun expressievormen zijn meestal ‘ongehoord’. Wat betekent het om wel gehoord te worden? Kan je iemand stem geven, en wat is een ‘stem’? Leni Van Goidsenhoven, onderzoeker en curator van de tentoonstelling, en Elisabeth De Schauwer, orthopedagoog en professor Disability Studies, gaan daarover met elkaar in gesprek.

Na het gesprek kan u de tentoonstelling bezoeken. Aansluitend bieden we u ook een glas aan om te klinken op een project dat, ook na deze finissage, nog lang zal blijven nazinderen.

14u: Gesprek Leni Van Goidsenhoven en Elisabeth De Schauwer
15u: mogelijkheid tot tentoonstellingsbezoek
15u30: drankje aangeboden door Museum Dr. Guislain

Wanneer? Zondag 4 juli, 14u-15u30
Waar? Tuin Museum Dr. Guislain
Hoeveel? U kan deelnemen aan het gesprek door het betalen van een toegangsticket van het museum.
Reserveer via de online ticketing van het museum.

"Ce n'est pas la colle qui fait la collage" VOLZET

Brunhilde Borms en Bram Antheunis, oprichters van COUPEE collage collective en mede-curatoren van de dubbele expo Collage in het Museum Dr. Guislain, nemen jullie in een twee uur durende workshop mee door de wonderlijke diverse wereld van het collage maken. En dat is veel meer dan knippen en plakken. Schuif mee aan tafel, en laat je verrassen door het materiaal en de verhalen. Ga mee op zoektocht naar het toeval: plooi, scheur, niet, kleef en eindig de middag met een origineel zelfgemaakt kunstwerk. 

  • Voor volwassenen (+15 jaar)
  • 27 augustus van 14u tot 16.30u
  • 25 euro per persoon.
  • VOLZET / Inschrijven via info@museumdrguislain.be 
  • We doen er alles aan om de workshop in alle veiligheid te laten verlopen. 

 

Encountering the Other

Encephalon… The area of the central nervous system includes all higher nervous centers enclosed within the skull. A metaphor for connection. Our brains are comparable to a network that is constantly connecting and interacting with every other system in our body. We, as iArts students we want to explore the mysteries of the mind.

Iarts is a community of multidisciplinary artists. Bringing together artistic research and creation, the community aims to promote projects created and realized through artistic leadership guiding the application of social and cultural aesthetics. Within the framework of the project: “Imagining Brain, imagining human”, we want to discover the connection between the brain and the urge of creating. We will try to understand why we make art and what is the reason for the urge to make art.

This project will be in collaboration with the Dr Guislan museum of psychiatry in Ghent, a collaboration that will help us combine scientific and ethnographic research with artistic and cultural research. Moreover, we will work on different products and processes related to the link between psychiatry, arts, culture, society, and philosophy. The themes of the project are inspired by the museum’s exhibitions such as: “Body and mind” and “Fascination with the other”. It should be noted that the museum hopes to succeed in proving that ‘psychiatric disorders are not purely medical. Socio-cultural and ideological structures can dramatically determine our attitude towards mental illness. The goal of the Dr Guislan museum goes beyond the history of psychiatry. The exhibitions and the other activities are questioning the distinction between normal and abnormal.

A project that will invite us to meet new people, new places, new acquaintances. Art can be the place of a meeting with others. Encountering with others is in our human nature. This has always been a fundamental experience for our species. Therefore, the topic of our project “Encountering With the Other” will allow us to explore the connection between humans and how do we perceive each other.

Nigel Gibson – Frantz Fanon, Psychiatry and Politics

De psychiatrie en haar geschiedenis hebben vandaag een invloed op vele maatschappelijke discussies over identiteit, gemeenschap, mentale gezondheid… Die invloed vanuit de psychiatrie blijft echter dikwijls onderbelicht. Om die discussies ten gronde te kunnen voeren, is een blik op de turbulente geschiedenis van de psychiatrie en de figuren die haar kleur gaven onmisbaar. Daarom organiseert Museum Dr. Guislain in het voorjaar van 2021 een reeks online lezingen waarbij we inzoomen op enkele markante psychiaters.

Een eerste online lezing, op 24 maart 2021 om 20u, is gewijd aan Frantz Fanon (1925-1961). Fanon staat bekend als vrijheidsstrijder in de Algerijnse onafhankelijkheidsstrijd en is vandaag cruciaal in discussies rond dekolonisering en antiracisme en in bewegingen als Black Lives Matter. Tussen 1952 en 1961, in minder dan tien jaar tijd, verdedigde Fanon zijn doctoraat in de geneeskunde in Frankrijk, werd hij aangesteld als psychiater in het Blida-Joinville Ziekenhuis in Algerije en schreef drie boeken. Tijdens die erg korte periode – Fanon stierf op 36-jarige leeftijd – zien we hoe Fanon als psychiater niet los te koppelen valt van Fanon als antiracistisch sociaal criticus en antikoloniale, revolutionaire humanist.

Nigel Gibson (UK/US) is expert in het werk van Fanon. In een korte lezing, met mogelijkheid tot vragen, verkent hij hoe Fanons politieke inzichten en activisme vervlochten zijn met zijn werk als psychiater.

Nigel C. Gibson is een activist en academicus gespecialiseerd in het werk van de Algerijnse revolutionair Frantz Fanon. Gibson is de auteur van Fanon: The Postcolonial Imagination (Polity Press, 2003, bekroond met de 2009 Caribbean Philosophy Frantz Fanon Outstanding Book Award) dat ook vertaald werd in het Arabisch in 2013, en Fanonian Practices in South Africa: From Steve Biko to Abahlali baseMjondolo (University of Kwa Zulu-Natal Press and Palgrave MacMillan, 2011). Zijn laatste werk is Fanon: Psychiatry and Politics (samen met Roberto Beneduce, Rowman and Littlefield and University of Witwatersrand Press, 2017). Gibson geeft les aan Emerson College, Boston USA en is Honorary Professor in the Humanities Unit aan de universiteit die op dit moment gekend staat als Rhodes, Zuid-Afrika.

Wanneer? 24 maart 2021 van 20u tot 21u
Waar? Online via Zoom. Je ontvangt de link na registratie.
Prijs? Gratis
De lezing heeft als voertaal Engels!

 

Erfgoeddag

Erfgoeddag viert de 20ste editie met een heus feestweekend op zaterdag 24 en zondag 25 april 2021.

Verborgen plekjes uitgelicht (VOLZET)
zaterdag 24 april

Maak een nachtelijke wandeling in en rond de adembenemende gebouwen van de Guislainsite. Hoe zag deze intrigerende plek er vroeger uit? Welke verhalen hebben zich hier afgespeeld? Beleef de geschiedenis van het Guislaingesticht op een unieke manier, aan de hand van foto's, collectiestukken en de intrigerende plek zelf.

Op zondag 25 april is de toegang tot het museum gratis.
Reserveren kan via onze ticketschop
 

Jardin Guislain - GEANNULEERD

  •  Wegens de slechte weersomstandigheden is het tuinconcert van zaterdag 26 september geannuleerd. 
  • Gratis inkom
  •  Volzet / Reserveren is niet meer mogelijk.

Lezing Benoît Peeters - Sándor Ferenczi: Psychoanalysis’ Beautiful Loser

De psychiatrie en haar geschiedenis hebben vandaag een invloed op vele maatschappelijke discussies over identiteit, gemeenschap, mentale gezondheid… Die invloed vanuit de psychiatrie blijft echter dikwijls onderbelicht. Om die discussies ten gronde te kunnen voeren, is een blik op de turbulente geschiedenis van de psychiatrie en de figuren die haar kleur gaven onmisbaar. Daarom organiseert Museum Dr. Guislain in het voorjaar van 2021 een reeks online lezingen waarbij we inzoomen op enkele markante psychiaters.

De tweede online lezing, op 21 april 2021 om 20u, is gewijd aan Sándor Ferenczi (1873-1933). Het verhaal van Sándor Ferenczi heeft iets weg van dat van een enfant terrible, of een beautiful loser. Hij is de favoriete leerling van Freud maar balanceert als in een tumultueuze vader-zoonrelatie tussen fascinatie en het verlangen tot emancipatie. Hij is een visionair therapeut en wegbereider van actuele inzichten rond kindermisbruik. Hoewel hij langzaamaan herontdekt zou worden, eindigt Ferenczi’s loopbaan in mineur, gediskwalificeerd en beschimpt door zijn collega’s. Tussen Wenen en Boedapest, in het uiteenvallende Oostenrijks-Hongaarse rijk, verschijnt Ferenczi als een essentiële getuige van een turbulente tijd: van de geboorte van de psychoanalyse tot de opkomst van het nazisme.

Auteur en criticus Benoît Peeters werd in 1956 geboren in Parijs. Hij studeerde filosofie aan de Sorbonne en behaalde zijn masterdiploma onder supervisie van Roland Barthes. Hij schreef essays over uiteenlopende onderwerpen en ook de officiële biografie van Jacques Derrida (2010). Dat boek werd vertaald naar het Engels (Polity Press) en tien andere talen. Een langdurige samenwerking met kunstenaar François Schuiten leidde tot een reeks graphic novels getiteld Les cités obscures (De duistere steden).

Praktische informatie:

Wanneer? 21 april 2021 van 20u tot 21.15u
Waar? Online via Zoom, na registratie. De inschrijvingen zijn inmiddels afgerond.
Prijs? Gratis
De lezing heeft als voertaal Engels!

Lezing Jo Coucke VOLZET

De populariteit van de collagetechniek is sterk gestegen. Het is een ‘hippe tak van de kunsten’ geworden. Volgens Jo Coucke is collage veel meer dan een trendy fenomeen, zij is alomtegenwoordig. Coucke gaat in zijn lezing in op de geschiedenis en betekenis van deze bijzondere techniek. Een boeiende uiteenzetting voor collagemakers en collage- en kunstliefhebbers. Jo Coucke is kunsthistoricus en tentoonstellingsmaker. Hij schrijft en geeft lezingen over internationale hedendaagse beeldende kunsten.

  • Locatie: Museum Dr. Guislain, Jozef Guislainstraat 43, B-9000 Gent
  • Toegangsprijs: 8 euro, 5 euro (Vrienden van het Museum)
  • VOLZET / Inschrijven verplicht via info@museumdrguislain.be  

Generaties Lijmen

Het Museum Dr. Guislain lanceert een nieuw project, Generaties Lijmen, samen met het wijkgezondheidscentrum de Kaai , Poco Loco en het lokaal dienstencentrum de Boei.

Met dit project willen we via kunst het sociale isolement doorbreken en mensen van verschillende generaties met elkaar verbinden. Door collageboeken te laten rondreizen, zorgen we voor interactie. Elke week krijgen de deelnemers een ander boek. Ze maken op deze manier kennis met de collagetechniek, maar gaan vooral in dialoog met elkaar. Ze reageren via kunst.

Om dit project naast een sociale impact ook artistieke draagkracht te geven, laten we ons omringen door een tiental kunstenaars. Zij ontvangen elk een schetsboek. Ze vertrekken vanuit het centrale thema, collage, maar zijn vrij in hoe ze dat interpreteren en verwerken. Daarna reist het boek de hele zomer tussen de verschillende deelnemers. Zij gaan in interactie met de aangeboden materialen, de opdracht, de vraagstelling, de kunstenaar en met elkaar. Aan het einde van de zomer ontvangt de kunstenaar het schetsboek terug om het te herwerken tot een kunstwerk, dat in september gepresenteerd wordt in het Museum Dr. Guislain.

Je kan het project via instagram volgen via #generatieslijmen

 

Het zomert in het museum!

Bezoek de collagetentoonstellingen en kom zelf knippen, scheuren en lijmen. Ga op zoek naar de Schat van Vlieg of laat je op sleeptouw nemen door een gids. Kom tot rust in onze museumtuin en geniet van de installaties. Pik een performance, optreden én een heerlijke picknick mee!

Praktisch :

  • Boek je rondleiding tot 1 week vooraf. Kostprijs 40 euro voor max. 10 personen (excl. toegangsticket)
  • Reserveer je picknick tot de dag voordien. 10 euro p.p. , kinderen 5 euro

Reserveer per mail of telefonisch. 

Workshop Collage door Brunhilde Borms en Bram Antheunis 

Voor volwassenen (+15 jaar) / 27 augustus van 14u tot 16.30u / 25 euro per persoon. Inschrijven via info@museumdrguislain.be  Gelieve te reserveren, het aantal plaatsen is beperkt. We doen er alles aan om de workshop in alle veiligheid te laten verlopen. 

Tuinconcert Jardin Guislain, i.s.m. 123-piano en Willem Boel

15 aug / 22 aug / 29 aug, telkens om 17u.Gratis inkom

Reserveren is noodzakelijk: via https://www.event-tickets.be/Org/VzNQ6iCcf4QqDNRqsQsLADr4xyr9F7xfRb1jwCK9

 

   

 

 

 

 

Par Hasard

Covid-19 zorgde voor uitstel, maar Par Hasard zal er alweer staan op zaterdag 5 september 2020. Op die dag nodigen Mira Bryssinck, Laura Vroom (beiden theatermaaksters) en Fred Libert (productie) andere makers, performers en muzikanten uit om een work-in-progress te delen met een publiek. Van tekst tot gesprek, van scène tot salto en lied… Ondertussen zijn we aangekomen bij de vierde editie.
Zeven artiesten zullen in verschillende ruimtes van het Museum Dr. Guislain hun work-in-progress met u delen, volledig coronaproof.

  • Schrijf in via het webformulier
  • Waar? Museum Dr. Guislain
  • Wanneer? Zaterdag 5 september van 14u-18u.
  • Inkom? 1 euro (inkom Museum Dr. Guislain) + vrije bijdrage voor Par Hasard vzw

Guislainlezingen

Het Museum Dr. Guislain, Bibliotheek De Krook, Vormingplus Gent-Eeklo en UGent – Vakgroep Letterkunde – Afdeling Nederlands organiseren in het voorjaar 2019 drie lezingen die aansluiten bij de Guislaintentoonstelling over de prikkelrijke wereld waarin wij leven. 

12 februari: Lander Deweer en Jan Swerts over het syndroom van Gilles de la Tourette
26 februari: Ellen Vermeulen (bekend van de film 9999 over geïnterneerden) spreekt over haar nieuwe film 'Inclusief' waarin ze vier kinderen met een beperking volgt die les krijgen in het gewone onderwijs.
19 maart: Mark van Tongele, dichter, over stilte: een constante in zijn werk. Een zoektocht naar minder prikkels.

Inschrijven via onderstaande link:
Mark van Tongele